├çanakkale nin b├╝y├╝k ┼čairi (Tuncay Y─▒lmazer)

Tarih: 09/01/2007   /   Toplam Yorum 3   / Yazar Ad─▒:      /   Okunma 8036

1936 y─▒l─▒n─▒n o s─▒cak Haziran g├╝n├╝nde, M─▒s─▒r band─▒ral─▒ bir yolcu gemisi, nice z─▒rhl─▒ya, kruvaz├Âre mezar olmu┼č, nice denizalt─▒lara tekrar g├╝n─▒┼č─▒─č─▒n─▒ g├Âstermemi┼č, T├╝rk tarihinin en b├╝y├╝k zaferlerinden birine ┼čahitlik etmi┼č olan ├çanakkale Bo─čaz─▒'na giri┼č yapt─▒.

 

 

 

1936 y─▒l─▒n─▒n o s─▒cak Haziran gününde, M─▒s─▒r band─▒ral─▒ bir yolcu gemisi, nice z─▒rhl─▒ya, kruvazöre mezar olmu┼č, nice denizalt─▒lara tekrar gün─▒┼č─▒─č─▒n─▒ göstermemi┼č, Türk tarihinin en büyük zaferlerinden birine ┼čahitlik etmi┼č olan Çanakkale Bo─čaz─▒'na giri┼č yapt─▒. Güvertesindeki, Gelibolu Yar─▒madas─▒'n─▒n binlerce Mehmetçik'e mezar olmu┼č, geçit vermez tepelerini, k─▒vr─▒m k─▒vr─▒m vadilerini ya┼čl─▒ gözleriyle seyreden, avurtlar─▒ çökmü┼č, yüzü sararm─▒┼č, solgun ki┼či Mehmed Âkif'ten ba┼čkas─▒ de─čildi. Dile kolay, neredeyse 11 y─▒l sürgünde kald─▒ktan sonra vatan─▒na dönü┼čünde onu ilk kar┼č─▒layanlar, u─črunda Türk edebiyat─▒n─▒n en güzel ┼čiirlerini yazd─▒─č─▒ Çanakkale ┼×ehitleri olmu┼čtu sanki... T─▒pk─▒ Balkan Sava┼č─▒'nda ülkenin ileri gelen her görü┼čten edebiyatç─▒ ve dü┼čünce adamlar─▒n─▒n kurdu─ču Milli Mücadele Cemiyeti'ne kat─▒ld─▒─č─▒ gibi, Birinci Dünya Sava┼č─▒ patlak verdi─činde de aktif görev almakta tereddüt etmemi┼čti Âkif. Zira ülkenin bu zor zaman─▒nda temel konularda birle┼čilmeli, fikir ayr─▒l─▒klar─▒ bir süreli─čine de olsa rafa kald─▒r─▒lmal─▒yd─▒.

 

A─čustos 1914'te sava┼č─▒n ba┼člamas─▒yla Belçika ve hemen ard─▒ndan Fransa topraklar─▒na y─▒ld─▒r─▒m h─▒z─▒yla giren müttefikimiz Almanya, ele geçirdi─či bu üstünlü─čü propaganda faaliyetleriyle de perçinlemek istiyordu. Bu nedenle, esir dü┼čen çok say─▒da Kuzey Afrikal─▒ Müslüman askere hem ne kadar iyi davran─▒ld─▒─č─▒n─▒ göstermek, hem de onlara itilaf devletleri aleyhine propaganda yapmak için Osmanl─▒ Devleti'nden bir heyet istenmi┼č, Harbiye Naz─▒r─▒ Enver Pa┼ča da devletin istihbarat örgütü Te┼čkilât-─▒ Mahsûsa'dan Ku┼čçuba┼č─▒ E┼čref Bey'in önerisiyle Mehmed Âkif ve güçlü bir hatip olan Tunuslu ┼×eyh Salih El Tunusî'yi Almanya'ya göndermeye karar vermi┼čti. Almanya izlenimlerini 'Berlin Hat─▒ralar─▒' ad─▒yla ┼čiire dökecek olan Âkif, Müslüman esirlere hitabelerde bulunacak, hatta baz─▒ konu┼čmalar─▒ banda al─▒narak itilaf devletleri taraf─▒nda çarp─▒┼čan Müslümanlara dinlettirilecekti. Âkif Almanya ziyareti s─▒ras─▒nda Alman ordular─▒ ba┼čkomutan─▒ Mare┼čal Hindenburg'la da bizzat görü┼čmü┼čtü. Ancak itilaf devletleri donanma ve ordular─▒n─▒n Çanakkale Bo─čaz─▒ önünde y─▒─č─▒nak yapmalar─▒, ┼čiddetini giderek art─▒rd─▒klar─▒ müstahkem mevki bombard─▒manlar─▒, Almanya'n─▒n müttefiki Osmanl─▒ Devleti'ni daha sava┼č─▒n ba┼č─▒nda zor durumda b─▒rakm─▒┼čt─▒.

 

Çanakkale'yi destanla┼čt─▒rd─▒

 

Çanakkale Bo─čaz─▒'n─▒n zorlanmas─▒ndan en fazla endi┼čelenenlerden biri de Berlin'de bulunan Âkif'ti hiç ku┼čkusuz. Birlikte görev yapt─▒─č─▒ Binba┼č─▒ Ömer Lütfü Bey, Mehmed Âkif'in gece-gündüz Çanakkale cephesini dü┼čündü─čünü, her sabah kendisine, 'Ömer Bey, bu Çanakkale ne olacak?' diye sordu─čunu anlat─▒r. Askerî aç─▒dan durumun umutsuz oldu─ču kendisine söylendi─činde ise, "Eyvah!" der Âkif, "Son istinadgâh─▒m─▒z da y─▒k─▒l─▒rsa ne olur?" diyerek gözya┼č─▒ döker. Çanakkale "mücahidlerin savundu─ču o yer" hayât-─▒ ─░slam'─▒n yegâne ukdesidir Âkif'e göre. Ümidini yine de korur. Bunu da Çanakkale'yi savunan Mehmetçik'in a─čz─▒ndan aktar─▒r bizlere:

 

-Korkma!

 

Cehennem olsa gelen, gö─čsümüzde söndürürüz;

 

Bu yol ki Hak yoludur, dönme bilmeyiz yürürüz!

 

Dü┼čer mi tek ta┼č─▒ sand─▒n, harîm-î nâmusun?

 

Me─čer ki harbe giren son nefer ┼čehîd olsun.

 

─░tilaf devletleri donanmas─▒n─▒n Çanakkale Bo─čaz─▒'na sald─▒r─▒lar─▒ ard─▒ ard─▒na ┼čiddetini art─▒rm─▒┼č, 18 Mart 1915'te doruk noktas─▒na ula┼čm─▒┼č; ancak Türk topçusunun ola─čanüstü ba┼čar─▒l─▒ at─▒┼člar─▒yla o gün müttefikler aç─▒s─▒ndan hezimetle sonuçlanm─▒┼čt─▒. Seyit Onba┼č─▒'lar, Üste─čmen Hasan Bey'ler, Te─čmen Mevsuf'lar tarih yazm─▒┼člard─▒r o gün. Oysa 18 Mart her ┼čeyin ba┼člang─▒c─▒d─▒r sadece. Âkif'e göre, "Dünyada e┼či olmayan bir Bo─čaz harbidir" bu. En donan─▒ml─▒ ordular, "Tepeden yol bularak Marmara'ya geçmeye" çal─▒┼čacak, 25 Nisan 1915'te tarihin o zamana kadar gördü─čü en kapsaml─▒ ç─▒karma harekât─▒ olarak ba┼člayacakt─▒r. ─░ngiltere'nin ba┼č─▒ çekti─či Avustralya'dan Kanada'ya kadar çok say─▒da milletin askerleri Osmanl─▒ ordusuna kar┼č─▒ amans─▒z bir sald─▒r─▒ya geçer. Âkif'e göre, "Tâûna da züldür bu rezil istîlâ..." Seddülbahir'de, Ar─▒burnu'nda, Anafartalar'da birbiri ard─▒na bombard─▒manlar, la─č─▒m patlatmalar, makineli tüfeklere kar┼č─▒ yap─▒lan yüzde yüz ölümle sonuçlanacak hücumlar tekrarlan─▒r durur. Büyük ┼čairin Çanakkale kara muharebelerini tasvir eden ┼ču dizeleri yürekleri titretir, bizlere muharebeleri seyrettirir adeta...

 

Büyük zorluklar ya┼čad─▒

 

Öteden sâikalar parçal─▒yor âfâk─▒;

 

Beriden zelzeleler kald─▒r─▒yor a'mâk─▒:

 

Bomba ┼čim┼čekleri beyninden inip her siperin;

 

Sönüyor gö─čsünün üstünde o arslan neferin.

 

Bu kadar silah, cephane, malzeme eksikli─čine ra─čmen Mehmetçik'in, "Âs─▒m'─▒n neslinin" bu hayas─▒z sald─▒r─▒ya verdi─či cevap neyin eseridir peki? Cevab─▒n─▒ hemen buluruz dizelerde.

 

Al─▒n─▒r kal'a m─▒ gö─čsündeki kat kat iman?

 

Hangi kuvvet onu, hâ┼čâ, edecek kahr─▒ndan râm?

 

Çünkü te'sis-i ilâhî o metîn istihkâm.

 

Bu sat─▒rlar─▒ okuyunca, 'Çanakkale maneviyatla m─▒ kazan─▒lm─▒┼čt─▒r?' diye sormak ne kadar abesle i┼čtigaldir. "Bedr'in aslanlar─▒na" benzetilir Çanakkale'deki Mehmetçik. Resulullah (sas) beklemektedir onu. Mehmet Âkif Çanakkale'yi adeta ya┼čam─▒┼čt─▒r ve bizlerinde o günleri hissetmemizi sa─člar. Zira, dostu Mithad Cemal'in ifadesiyle, "Bu manzumesini de eskinin devam─▒ olmaktan kurtaran ┼čey yine onun çok ┼čahsi olan nazm─▒d─▒r. Âkif, vakay─▒ yazmadan evvel ya┼čamaktad─▒r."

 

Bu destans─▒ ┼čiir bilindi─či gibi Âkif'in "Âs─▒m" adl─▒ eserinin bir bölümü asl─▒nda. Ne zaman yay─▒mland─▒─č─▒n─▒ biliyor; (10 Temmuz 1924) ama ne zaman yaz─▒ld─▒─č─▒n─▒ tam olarak bilmiyoruz. Cemal Kutay'─▒n yak─▒n dostu Ku┼čçuba┼č─▒ E┼čref'ten aktard─▒─č─▒na göre zafer haberini ald─▒─č─▒ Ocak 1916'da Te┼čkilât-─▒ Mahsûsa görevlisi olarak Enver Pa┼ča'n─▒n yak─▒n dostu Ku┼čçuba┼č─▒ E┼čref ile birlikte Medine yak─▒nlar─▒ndaki El-Muazzam istasyonundad─▒r Mehmet Âkif. Zaferi ö─črendikten sonra vecd halinde girdi─či ve bu dizelerin kâ─č─▒da döküldü─čü belirtilir. Oysa Sebîlürre┼čâd dergisinin Ekim 1915 say─▒s─▒nda, Mehmed Âkif'in görevli olarak gitti─či Arabistan'dan yeni döndü─čü belirtiliyor. Osmanl─▒ kamuoyunun izleyen günlerde böyle bir ┼čiirden haberi olmad─▒─č─▒ da aç─▒k. Zaten 1. Dünya Sava┼č─▒ boyunca Sebîlürre┼čâd Dergisi birkaç kez kapat─▒lm─▒┼čt─▒. Milli Mücadele'ye kar┼č─▒ olmas─▒yla bilinen Peyâm-─▒ Sabah gazetesi bile II. ─░nönü Zaferi'nin sevinciyle Mehmed Âkif'in, "Berlin Hat─▒ralar─▒" manzumesinin son bölümündeki "Korkma! Cehennem olsa gelen gö─čsümüzde söndürürüz" dizelerini içeren "çok daha az bilinen" Çanakkale ┼čiiriyle okurlar─▒n─▒n kar┼č─▒s─▒na ç─▒km─▒┼čt─▒.

 

Âkif, e─čer Cemal Kutay'─▒n belirtti─či gibi bu ┼čiiri zaferden hemen sonra yazd─▒ysa neden yay─▒mlamak için bu kadar zaman bekledi? Özellikle Birinci Dünya Sava┼č─▒'nda, Sebîlürre┼čâd Dergisi'nin sansür edilerek kapat─▒ld─▒─č─▒ ve Te┼čkilât-─▒ Mahsûsa'dan ayr─▒ld─▒─č─▒ dönemlerde nelerle u─čra┼čt─▒? Bunlar─▒ bilmemek üzücü. Ama çok daha üzücü olan─▒ böylesine bir destan─▒ yazabilmi┼č, "─░stiklâl Mar┼č─▒" ┼čairinin sürgünde ya┼čamak zorunda kalmas─▒ de─čil mi? Yak─▒n dostu Hasan Basri Çantay'a göre Âkif'in Türkiye'den ayr─▒lmas─▒n─▒n en önemli nedenlerinden biri de; dönemin ünlü bir ┼čairinin, Çanakkale Zaferi'nin y─▒ldönümünde, "Maalesef, Çanakkale ┼×ehitleri için güzel, ┼čehitlerimizin ┼čan─▒na lay─▒k bir Türk ┼čairi taraf─▒ndan ┼čiir yaz─▒lamad─▒. Çaresiz Türk olmayan bir adam─▒n ┼čiirini okuyaca─č─▒z." ┼čeklindeki konu┼čmas─▒d─▒r. Âkif, böyle bir küçümsemeyi hiçbir zaman gururuna yedirememi┼čti.

 

Mehmed Âkif'i ve ┼čiirini küçük gören, böylesine bir ifadeyi söyleyebilen bu ┼čairi ┼čimdi hat─▒rlam─▒yoruz bile. Ama ne mutlu bizlere ki "Çanakkale ┼×ehitleri'ne" ┼čiirini her y─▒ldönümünde gururla okuyoruz. Kahraman Mehmetçiklerimizi ve onlar─▒ bize en güzel ┼čekilde anlatan Mehmed Âkif Ersoy'u da, bu vesileyle bir kere daha rahmetle an─▒yoruz.

 

TUNCAY YILMAZER

 

 

 


  8036 defa G├Âr├╝nt├╝lendi.

**********************

T├╝m yaz─▒, yorum ve i├žerikten imza sahiplerinin kendileri sorumludur. Yay─▒mlanm─▒┼č olmalar─▒, bu g├Âr├╝┼čleri Tuncay Y─▒lmazer'in benimsedi─či anlam─▒na gelmez. Yorum b├Âl├╝m├╝ ├Âzg├╝r bir tart─▒┼čma ortam─▒ yaratmak i├žin vard─▒r. Ancak sald─▒rgan ve d├╝zeysiz yorumlar yay─▒nlanmayacakt─▒r. E─čer bu siteye ilk kez yorum yaz─▒yorsan─▒z, yorum kurallar─▒na g├Âzatman─▒z─▒ istirham ederiz.

**********************

Makaleye Yorum Ekle

 

YORUMLAR

KATEGOR─░DEK─░ D─░─×ER BA┼×LIKLAR

13/04/2019 - 13:38 Who are your heroes of Gallipoli? An exclusive interview with John Gillam, The author of "Turkish Charlie Ryan" (with Yvonne Fletcher ) ( Tuncay Y─▒lmazer )

09/04/2019 - 13:38 Osmanl─▒ ─░mparatorlu─ču ve D├╝nya Sava┼č─▒ - Said Halim Pa┼ča (Fatih Y├╝cel)

23/03/2019 - 13:18 I. D├╝nya Sava┼č─▒ÔÇÖnda ├ťsk├╝dar Mekteb-i Sultan├«si (Nuri G├╝├žtekin)

17/03/2019 - 14:19 18 MART ├ľZEL - 18 Mart Bo─čaz Harbinde M├╝ttefik Filonun Sald─▒r─▒ Plan─▒ ile T├╝rk Savunma D├╝zeni ├ťzerine De─čerlendirmeler (M. Onur Yurdal)

13/03/2019 - 05:59 Orgeneral Cevat ├çobanl─▒ Pa┼čan─▒n Vefat─▒ Ve Cenaze Merasimi (Ahmet Yurttakal)

03/03/2019 - 05:37 Cephe Hatt─▒ Raporlar─▒na G├Âre Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ÔÇÖnda ┼×ehit T├╝rk Subaylar─▒ (Nuri G├╝├žtekin)

17/12/2018 - 13:03 Sar─▒kam─▒┼č Harek├ót─▒na Taktik Yakla┼č─▒mlar (Dr. B├╝lend ├ľzen)

09/12/2018 - 10:02 Elveda Zeytinda─č─▒ ÔÇô 100.Y─▒l D├Ân├╝m├╝ÔÇÖnde Kud├╝sÔÇÖ├╝n Kayb─▒n─▒ Yeniden De─čerlendirmek (Tuncay Y─▒lmazer)

05/11/2018 - 12:37 Kararg├óh Umumi Foto─čraf├ž─▒s─▒ Burhan Felek ve ├çanakkale (Mustafa Onur Yurdal)

17/10/2018 - 06:09 Troya M├╝zesinde Bir ├çanakkale ┼×ehidiÔÇÖnin Mezar Ta┼č─▒ (Ahmet Yurttakal)

15/09/2018 - 20:54 Mustafa Kemal Atat├╝rk ve Enver Pa┼ča (─░smail Pehlivan)

30/08/2018 - 10:16 ├çanakkale Sava┼č─▒ Sonras─▒nda Mezarl─▒klar ─░le ─░lgili Ortaya ├ç─▒kan Sorunlar Ve Yap─▒lan Tart─▒┼čmalar (Burhan Say─▒l─▒r)

03/07/2018 - 04:23 Ar┼čiv Belgelerinde L├ópseki (1915 - 1922) (H├╝seyin Arabac─▒)

24/05/2018 - 04:02 Yar─▒madaÔÇÖdaki Ate┼čkes: 24 May─▒s 1915 - The Armistice on the Gallipoli Peninsula - 24 May 1915 (Yusuf Ali ├ľzkan)

20/05/2018 - 08:02 ├çanakkale Sava┼č─▒ Siperin Ard─▒ Vatan (G├╝rsel G├Ânc├╝ - ┼×ahin Aldo─čan)

16/05/2018 - 09:33 Payitahtta Nutuklar─▒m : Cemal Pa┼čaÔÇÖy─▒ Y├╝celtme Amac─▒yla Yaz─▒lm─▒┼č Bir Risale (Nevzat Artu├ž)

06/05/2018 - 20:14 Haf─▒z Hakk─▒ Pa┼ča Hayat─▒ Ve Eserleri (Mustafa Birol ├ťlker)

28/04/2018 - 06:41 Mahmut Sabri Bey Ve Sedd├╝lbahir Savunmas─▒n─▒n ─░lk ├ť├ž G├╝n├╝ (Burhan Say─▒l─▒r)

24/04/2018 - 07:03 25 Nisan 1915 Gelibolu Yar─▒madas─▒ ├ç─▒karmalar─▒ ├ťzerine Taktik Yakla┼č─▒mlar (B├╝lend ├ľzen)

18/04/2018 - 10:58 ├çanakkale Sava┼č─▒ Esnas─▒nda ├çekildi─či ─░ddia Edilen Bir Foto─čraf Hakk─▒nda (Erhan ├çif├ži)

13/04/2018 - 05:58 ÔÇťB├╝y├╝k StratejisizlikÔÇŁten Sahadaki Ger├žekliklere, Gazze,Bir├╝ssebi ve Kud├╝sÔÇÖ├╝n Kayb─▒ (B├╝lend ├ľzen)

07/04/2018 - 11:16 18 Mart G├╝n├╝ Dardanos ┼×ehidi Zabit Namzedi Halim Efendi (Ahmet Yurttakal)

04/04/2018 - 06:50 Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ nda ─░stanbul a Yap─▒lan Hava Sald─▒r─▒lar─▒ (Emin Kurt - Mesut G├╝venba┼č)

31/03/2018 - 15:41 K─▒sa Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ Tarihi (─░lkin Ba┼čar ├ľzal)

29/03/2018 - 09:02 Bo─čazÔÇÖ─▒n Fedaileri "├çanakkale Bo─čaz─▒ Tahkimatlar─▒ ve ├çanakkale Bo─čaz MuharebeleriÔÇÖnde T├╝rk Top├žusu" adl─▒ kitaplar─▒n tan─▒t─▒m─▒ (Bayram Akg├╝n)

23/03/2018 - 13:22 Verdun Sava┼č─▒ (─░lkin Ba┼čar ├ľzal)

20/03/2018 - 17:57 LondraÔÇÖn─▒n Sava┼č Planlar─▒: 1906 Taba Krizi Ve ├çanakkale (Yusuf Ali ├ľzkan)

17/03/2018 - 04:39 18 Mart ├ľzel - ├çanakkale Bo─čaz─▒ Savunmas─▒nda Kullan─▒lan 240/35ÔÇÖlik Alman Krupp K─▒y─▒ Topunun Teknik ├ľzellikleri (Bayram Akg├╝n)

12/03/2018 - 11:23 Uydurmadan Ger├že─če- ├çanakkale Sava┼č─▒ÔÇÖnda Bulutlar ─░├žerisinde Kayboldu─ču ─░ddia Edilen Norfolk Taburu (Tuncay Y─▒lmazer)

25/02/2018 - 13:09 Yi─čitler Harman─▒ Yozgad Mekteb-i Sultanisi -Yozgat Lisesi- (Osman Karaca)

19/02/2018 - 09:19 ├çanakkale Sava┼čÔÇÖ─▒ndan Yadigar Kalan Gazi Toplar Nerede?- B├Âl├╝m 2 (Bayram Akg├╝n)

11/02/2018 - 12:02 ├çanakkale Sava┼čÔÇÖ─▒ndan Yadigar Kalan Gazi Toplar Nerede?- B├Âl├╝m 1 (Bayram Akg├╝n)

05/02/2018 - 05:38 ─░ngilizlerin 1915 Y─▒l─▒ Strateji De─či┼čikli─či: ├çanakkale, ─░ngiliz Karar Vericiler ─░├žin Bir Se├ženek Haline Nas─▒l Geldi? (Yusuf Ali ├Âzkan)

30/01/2018 - 08:02 Medine M├╝dafaas─▒ ve Fahreddin Pa┼ča (S├╝leyman Beyo─člu)

20/01/2018 - 10:18 D├╝┼čman ├çanakkaleÔÇÖyi Ge├žecek Olursa (Do├ž.Dr. Mesut Uyar)

13/01/2018 - 11:19 Amiral CardenÔÇÖin ├çanakkale Bo─čaz─▒ Sald─▒r─▒ Plan─▒ ├ťzerine Bir De─čerlendirme ( Bayram Akg├╝n)

17/12/2017 - 12:41 Gelibolu Yar─▒madas─▒nda Kaybolan ┼×ehitlik ve An─▒tlar (Mustafa Onur Yurdal)

08/12/2017 - 19:02 Tarih dergilerinde Kud├╝s 100.Y─▒l Dosyalar─▒

04/12/2017 - 12:16 Topyekûn Harp Erich von Ludendorff, Erhan Çifci (ed.), Çev. Aynur Onur Çifci-Erhan Çifci (Zafer Efe)

22/11/2017 - 03:49 ├ť├ž Mermi ─░le Bir Defter - ├çanakkaleÔÇÖde Yedek Subay Bir M├╝hendisin Hikayesi (Mustafa Onur Yurdal)

07/11/2017 - 18:30 Pomaklar─▒n ├çanakkale A─č─▒d─▒ - Pesna (├ľmer Arslan)

30/10/2017 - 18:41 25 Nisan 1915, Ar─▒burnu Anzak ├ç─▒karmas─▒nda 57.AlayÔÇÖ─▒n Conkbay─▒r─▒ÔÇÖna ─░ntikali ÔÇô Yeniden De─čerlendirme ( M. ┼×ahin Aldo─čan )

17/10/2017 - 11:31 Prof. Dr. Christopher Bell'in yeni eseri Churchill and the Dardanelles ├╝zerinden bir inceleme: Churchill ├çanakkale Sava┼člar─▒n─▒n tek sorumlusu mudur?

09/09/2017 - 05:40 Florence NightingaleÔÇÖin Eli AnadoluÔÇÖya da De─čmi┼čti-K─▒r─▒m Sava┼č─▒ndan Unutulan ─░lk Prefabrik Hastane: Erenk├Ây (Renkioi) (Mustafa Onur Yurdal)

22/08/2017 - 07:18 Ku┼čatma ve Esaretin Ad─▒ K├ŤTULAM├éRE Esir Bir ─░ngiliz Subay─▒n An─▒lar─▒ - Edward W.C. Sandes -(Muzaffer Albayrak)

09/08/2017 - 18:07 19. T├╝men Kurmay Ba┼čkan─▒ ─░zzettin ├çal─▒┼člarÔÇÖ─▒n ├çe┼čitli Konferans ve Yay─▒nlar─▒nda Conkbay─▒r─▒ S├╝ng├╝ Taarruzu (Melike Bayrak-Mustafa Onur Yurdal)

27/07/2017 - 13:33 ├çanakkaleÔÇÖnin FilistinÔÇÖdeki Yans─▒mas─▒ 2.B├Âl├╝m-2.Gazze Muharebesi(Tuncay Y─▒lmazer )

11/07/2017 - 10:07 ├çanakkaleÔÇÖnin FilistinÔÇÖdeki Yans─▒mas─▒-Gazze Muharebeleri(1.B├Âl├╝m)(Tuncay Y─▒lmazer)

22/05/2017 - 05:29 M├╝stahkem Mevkii nin Anafartalardaki Sesi-K├╝├ž├╝k Anafartalar Toplar─▒(Bayram Akg├╝n)

09/05/2017 - 08:12 K├╗tulam├óre Ku┼čatmas─▒ÔÇÖndan Esarete Y├╝zba┼č─▒ SandesÔÇÖin Hat─▒ralar─▒ - ├çev. Tuncay Y─▒lmazer

02/05/2017 - 11:45 ─░zmir-Bay─▒nd─▒r ─░l├žesinden ├çanakkale Harbine Kat─▒lanlar (Necat ├çetin)

28/04/2017 - 08:49 Kûtulamâre Zaferi 1916(Muzaffer Albayrak,Vahdettin Engin)

23/04/2017 - 21:24 T├╝rk OrdusuÔÇÖnda K├╝nye Uygulamas─▒na ─░li┼čkin ─░lk Giri┼čimler ve ─░lk K├╝nyelerle ─░lgili K─▒sa Bilgiler (The First Attempts On The Use Of Identity Tags In Turkish Army And Information About The Early Identity Tags) (Burhan SAYILIR)

13/04/2017 - 05:43 ├çanakkale Sava┼č─▒, Kara Savunmas─▒ ─░├žin M├╝stahkem Mevkii Top Deste─či (Bayram Akg├╝n)

07/04/2017 - 14:30 Çanakkale Muharebelerinde İdari ve Lojistik Faaliyetler (Ayhan Candan)

06/04/2017 - 19:17 Kabata┼č Erkek Lisesi 1.B├╝y├╝te├ž Tarih ├ľ─črenci Sempozyumu (8-9 Nisan 2017)

04/04/2017 - 21:12 Resmi Belgelere (N├╝fus ├ľl├╝m-Genelkurmay-Kay─▒ts─▒z ├ľl├╝m Defterleri) G├Âre ─░zmir - Beyda─č ┼×ehitleri (Necat ├çetin-A.Levent Ertekin)

31/03/2017 - 07:25 ├çanakkale nin ┼×ehit Kalemleri (─░smail Sabah)

27/03/2017 - 19:43 ├çanakkale M├╝stahkem MevkiiÔÇÖye Ba─čl─▒ Top Mermisi ├çe┼čitleri (Bayram Akg├╝n)

25/03/2017 - 20:58 GeliboluyuAnlamak ├ľzel- 100. Y─▒l─▒nda Gazze Muharebeleri Kahramanlar─▒n─▒ An─▒yoruz (Tuncay Y─▒lmazer)

17/03/2017 - 21:15 18 Mart ├ľzel Makalesi - Ya┼čayanlar─▒n A─čz─▒ndan 18 Mart Bo─čaz Muharebesi (Ahmet Yurttakal)

16/03/2017 - 08:51 18 Foto─črafla ├çanakkale Bo─čaz Muharebesi 18 Mart 1915 - 18 March 1915 Dardanelles Assault with 18 photographs (Ahmet Yurttakal)

13/03/2017 - 05:47 Çanakkale Muharebelerinde Bir Hile: Sahte Toplar (Bayram Akgün)

07/03/2017 - 04:27 ├çanakkale ZaferiÔÇÖnden Mescid-i NebeviÔÇÖye Enver Pa┼čaÔÇÖn─▒n 1916 Filistin-Hicaz ziyareti(Tuncay Y─▒lmazer)

23/02/2017 - 07:48 Gelibolu Savunmas─▒ Bir Kararg├óh ├çal─▒┼čmas─▒ - General G.S. Patton (Haluk Oral)

09/02/2017 - 06:24 ─░kinci Kirte Muharebesi (6-8 May─▒s 1915 Taarruzlar─▒) (Y├╝cel ├ľzkorucu)

31/01/2017 - 12:29 T├╝rk Bo─čazlar─▒ Meselesi (Ayhan Candan)

24/01/2017 - 05:39 Kanl─▒ Bir Mendil Hikayesi (├ľmer Arslan)

19/01/2017 - 10:32 Irak Cephesinde G├Ân├╝ll├╝ Kahramanlar Osmanc─▒k Taburu (Muzaffer Albayrak)

23/12/2016 - 20:32 Atlas Tarih Dergisi Aral─▒k-Ocak Say─▒s─▒nda 1916 Sina Filistin Hicaz Cephesi (Tuncay Y─▒lmazer)

13/12/2016 - 07:23 Birle┼čik Harekat Tecr├╝besi Olarak Cihan Harbinde T├╝rk-Alman Askeri ─░ttifak─▒ (G├╝ltekin Y─▒ld─▒z)

02/12/2016 - 20:23 ├çanakkale Kara Muharebelerinde A─č─▒l Dere (┼×aban Murat Armutak)

15/11/2016 - 11:48 Çanakkale de Bir Melek Hanım (Muzaffer Albayrak)

01/11/2016 - 05:41 ├çanakkale Kara Muharebelerinde Asma Dere (┼×aban Murat Armutak)

24/10/2016 - 06:55 42. Alay / Gelibolu 1915 - Ahmet Diriker (O─čuz ├çetino─člu)

03/07/2016 - 14:42 ├çanakkaleÔÇÖden 100. Y─▒l─▒nda SommeÔÇÖa:Bir Sava┼č, ─░ki Muharebe (Mustafa Onur Yurdal)

11/06/2016 - 14:37 I.D├╝nya Sava┼č─▒ nda ┼×ii Ulemas─▒n─▒n Cihat Fetvalar─▒ ├çer├ževesinde Irak Cephesi (Ziya Abbas)

01/06/2016 - 06:23 Kut├╝lamare- Yarbay Mehmed Re┼čid Bey in G├╝nl├╝─č├╝ (─░. Bahtiyar ─░stekli)

23/05/2016 - 12:01 Osmanl─▒ DevletiÔÇÖnin ├çanakkale Muharebelerinde Sa─čl─▒k Alan─▒ndaki Faaliyetleri (Ayhan Candan)

16/05/2016 - 07:38 Bir Osmanl─▒ Kurmay Subay─▒- Irakl─▒ K├╝rt Devlet Adam─▒, Mehmet Emin Zeki Bey in Ya┼čam ├ľyk├╝s├╝ (Tuncay Y─▒lmazer)

10/05/2016 - 13:00 Mezopotamya da Bir Sava┼č 1915-1916 Kut├╝lAmare ÔÇô Nikolas Gardner ( Tuncay Y─▒lmazer )

07/05/2016 - 07:31 Birinci D├╝nya Sava┼č─▒n─▒n ─░slam D├╝nyas─▒na Etkileri (Y├╝ksel Nizamo─člu)

30/04/2016 - 19:20 ├çanakkale Sava┼č─▒: Bir Siyasi M├╝cadele Alan─▒ (├ľzg├╝r ├ľzt├╝rk)

23/04/2016 - 19:13 25 Nisan 1915 Anzak ├ç─▒karmas─▒ ─░lk Saatleri ÔÇô Daha Erken M├╝dahale Edilebilir miydi? ( Ahmet Yurttakal )

17/04/2016 - 21:26 Maskirovka Harekat─▒ - K├╗tulAmare bir zafer midir? ( Tuncay Y─▒lmazer )

28/03/2016 - 11:20 Çanakkale Muharebelerinde Osmanlı Ordusunun Asker Kaybı (Ayhan Candan)

26/03/2016 - 09:55 E─čitimli Neslin Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ ile ─░mtihan─▒ ( Dr. Nuri G├╝├žtekin )

24/03/2016 - 10:00 Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ nda Yozgat Lisesi (Dr. Nuri G├╝├žtekin)

21/03/2016 - 06:35 ├çanakkale Seferberli─či: Sava┼č, E─čitim, Cephe Gerisi (Mustafa Sel├žuk)

17/03/2016 - 08:15 18 MART ├ľZEL - ├çanakkale Zaferi ve Cevat Pa┼ča (Ahmet Yurttakal)

22/02/2016 - 12:27 Gertrude Bell Irak Sınırını Çizen Kadın (Veysel Sekmen)

14/01/2016 - 08:43 ├çanakkale ┼×ehidi Feyzi ├çavu┼čÔÇÖun Zevcesi Zehra Han─▒m─▒n Padi┼čaha Mektubu (Osman Ko├ž)

23/12/2015 - 16:47 ├çanakkale Sava┼člar─▒nda Binba┼č─▒ Halis BeyÔÇÖe Ait Bir Ganimetin ├ľyk├╝s├╝ (Serdar Halis Ataksor)

10/12/2015 - 18:03 Mesudiye Z─▒rhl─▒s─▒n─▒n Dram─▒ (Cemalettin Y─▒ld─▒z)

06/12/2015 - 20:29 KutÔÇÖ├╝lamarenin T├╝rklere Tesliminden Sonra Irak ─░ngiliz Ordusunun Faaliyetlerine Dair Rapor (Haz. Serdar Halis Ataksor)

01/12/2015 - 10:11 10 A─čustos 1915 Conkbay─▒r─▒ S├╝ng├╝ H├╝cumu (Muzaffer Albayrak)

17/11/2015 - 21:09 Çanakkale Deniz Muharebelerinde Verilen Zayiatlar (Ahmet Yurttakal)

10/11/2015 - 05:19 Reis-i Cumhur Mustafa Kemal in Çanakkaleyi ziyaretleri (M. Onur Yurdal )

08/11/2015 - 22:04 Mustafa Kemal Pa┼čan─▒n Osmanl─▒ DevletiÔÇÖnin 1. D├╝nya Sava┼č─▒na giri┼čiyle ilgili g├Âr├╝┼člerine dair bir belge

Osmanl─▒ Devleti Umumi Harpte Tarafs─▒z Kalabilir miydi? - Yusuf Ak├žura (De─čerlendirme: Muzaffer Albayrak)