Çanakkale Savaşı nda Havacılarımız ( Mustafa Birol Ülker )

Tarih: 27/04/2008   /   Toplam Yorum 6   / Yazar Adı:      /   Okunma 16797

Araştırmacı Mustafa Birol Ülker, Çanakkale Muharebelerinin nisbeten az bilinen bir konusunu , aylarca süren bu mücadelede havacılarımızın rolünü irdeliyor. Osmanlı Ordusu’nda Havacılıkla ilgili bölümün ilk kez Mahmut Şevket Paşa’nın direktifi ile 1911 yılında kurulduğunu açıklayan Ülker, M.Şevket Paşa’nın maaşından bir kısmını da uçak alımı için açılan kampanyaya bağışladığını belirtiyor. Çanakkale Savaşı döneminde Türk havacılığı henüz daha emekleme dönemindeydi. Ülker, Osmanlı Ordusu’nun, Birinci Dünya Savaşı şırasında müttefiki olan Almanya'dan uçak malzemeleri getirttiğini , pilotlarımızın Almanya'da ve Avusturya'da eğitim gördüklerinin altını çiziyor. Çanakkale Savaşı sırasında düşman kuvvetlerinin hangi bölgeleri kullandıkları ve nereden saldıracakları tahminleri, hava kuvvetlerimizin raporları göz önüne alınarak yapılmış, havacılarımız geceli gündüzlü çalışmışlar ve kısıtlı imkânlara rağmen büyük başarı kazanmışlardı. Ülker, Alman Hava Kuvvetlerine bağlı pilotların Çanakkale’de müttefiklerin 10 uçağı düşürürken 4 uçağı da inmeye zorladıklarını, Üsteğmen Ali Rıza bey’in de 30 Kasım’da Kabatepe üzerinde bir Fransız uçağını makineli tüfek ateşiyle düşürmeyi başardığını ve tarihimize düşman uçağı düşüren ilk pilot olarak geçtiğini vurguluyor.

 

Çanakkale Savaşı, daha çok  denizde ve karada sürmüş olmasına rağmen, hava kuvvetlerimizin de gözardı edilemeyecek başarısına sahne olmuştu. Özellikle bilgi toplama ve strateji belirleme açısından son derece değer taşıyan hava kuvvetlerimiz, keşif uçuşları ile düşmanın elindeki silah ve asker sayısını birliklerimize iletecek önemli bir görev başarmışlardı.

Birinci Dünya Savaşı sırasında 1914'ün 3 Kasım'ı ile 1916'nın 9 Ocak'ı arasında Çanakkale Boğazı'nda cereyan eden savaş, İtilâf devletleri tarafından Osmanlı İmparatorluğu'nu safdışı bırakmak için düzenlenmiş en önemli askeri harekât’tı. İngiltere ve Fransa, Rusya ile doğrudan temasa geçip güçlerini arttırmak, Osmanlı Devleti'nin Süveyş Kanalı ve Hint yolu üzerindeki baskısını kaldırmak ve Orta Avrupa'ya sızan Alman-Avusturya ordularını arkadan çevirmek için bu harekâtı gerekli görmüşlerdi. boğazlara karşı yapılacak olan bir deniz harekâtı ile İstanbul'u ele geçirip Osmanlıları safdışı bırakma fikri, o devirde İngiliz Bahriye Bakanı olan ve sonraları başbakanlık koltuğuna oturan Winston Churchill tarafından özellikle savunulmuştu. İtilâf devletleri bu harekâtla henüz savaşa katılmayan Balkan devletlerini de kendi yanlarına çekmeyi hedefliyorlardı.

"Gelibolu Savaşları" adıyla da bilinen harekâtın ilk deniz hücumu, 1914'ün 3 Kasım'ında iki İngiliz harp gemisinin Ertuğrul ve Seddülbahir, iki Fransız gemisinin ise Kumkale ve Orhaniye tabyalarına saldırmalarıyla başladı. Osmanlı Devleti'ne resmen savaş ilân edilmeden yapılan bu saldırı, hem savaşın fiilen başladığının, hem de harekâtın hedefinin Boğazlar olacağının ilk habercisiydi.

 

Fransa ve İngiltere, 1914'ün 5 Kasım'ında Osmanlı Devleti'ne resmen savaş ilân ettiler. Başlangıçta boğazdaki tabyaların bombalanması ve sonrasında 25 Nisan 1915’de gerçekleştirilen Gelibolu Yarımadası çıkarma harekatı da başarılı olamayınca, çatışmalar günlerce süren siper savaşlarına dönüştü. Her iki taraf da büyük güçlükler içerisinde siperlerini korumaya çalıştı ve Türk askeri, bütün mahrumiyetlere ve mühimmat yetersizliğine rağmen Çanakkale'nin geçilmez olduğunu ispatladı. İngiliz Harbiye Nâzırı , yani Savaş Bakanı Lord Kitchener, 1915 Kasım'ında cepheye gidip durumu görünce, bölgeyi tahliye etmekten başka çare kalmadığına karar verdi. İtilâf kuvvetleri, böylelikle 19 Aralık gecesi Anafartalar ve Arıburnu cephesinden, 1916'nın 8 -9 Ocak gecesi de  Seddülbahir'den çekildiler. Devletimizin zaferi ile sonuçlanan Çanakkale muharebeleri, Birinci Dünya Savaşı'nın seyrini değiştirip uzamasına sebep olduğu gibi, Çarlık Rusyası'nın çöküşünü de hazırladı ve İngiltere'de hükümet değişikliğine yol açtı. Bir yıldan fazla süren ve dünya savaş tarihinde farklı bir yeri olan bu muharebelerde, her iki taraf da büyük kayıplar vermişti.

 

***

Çanakkale Savaşları'nın deniz ve kara harekâtlarına göre daha az bilinen tarafı ise, hava muharebeleri idi. Motorlu uçakların askeri amaçlarla kullanılmaları ilk olarak 1910'da düşünülmüş ve ilerleyen senelerde yeryüzünde de oldukça etkili bir taarruz silahı olarak hizmete başlamışlardı.

Dünyadaki bu gelişmeleri yakından takip eden ve önemini değerlendiren zamanın Harbiye Nazırı Mahmud Şevket Paşa'nın direktifiyle, 1911'de Genelkurmay Başkanlığı bünyesinde askeri havacılıkla ilgili bir şube kuruldu. Mahmud Şevket Paşa, maaşının bir kısmını bağışlayarak uçak alımı için geniş bir kampanya başlattı. Paşa'ya, başta Sultan Reşad olmak üzere Donanma Cemiyeti, subaylar, bazı zenginler ve çok sayıda vatandaş iştirak etti. Toplanan paralar ile Fransa'dan biri 25 beygirlik, biri de 50 beygirlik iki uçak satın alındı. Daha sonra da, Yeşilköy Safra Düzlüğü'nde "Kara Tayyare Mektebi", Yeşilköy Feneri yakınlarında da "Deniz Tayyare Mektebi" kuruldu.

 ***

Osmanlı Ordusu, Birinci Dünya Savaşı şırasında müttefiki olan Almanya'dan uçak malzemeleri getirtti, pilotlarımız Almanya'da ve Avusturya'da eğitim gördüler. Daha sonra kurulan Türk hava bölükleri, Rusya'ya karşı Kafkasya ve Karadeniz havzasında; İngilizler'e, karşı da Irak, Trakya, Çanakkale Boğazı, Ege, Suriye, Filistin'in Akdeniz sahilleri, Süveyş Kanalı ve Hicaz'ın iç kısımlarında mücadele etti.

 ***

Havacılarımız, 1914'ün 5 Eylül’ünde Bozcaada ve Limni üzerinde yaptıkları keşif harekâtıyla Çanakkale Savaşları'nda ilk faaliyetlerine başladılar. Bu ilk uçuşları Üsteğmen Fazıl Bey yapmıştı. Keşif uçuşları üç pilotla 1915'in 19 Ekim'ine kadar devam etti. Devletimiz, Almanya ve Avusturya ile birlikte Fransa'ya karşı da savaşa girdiği için, Fransız hükümetine sipariş ettiği kara ve deniz uçaklarını alamamıştı. Türkiye, Birinci Dünya Savaşı'na beş kara ve iki deniz uçağıyla katılmak zorunda kaldı, ancak bu rakam 1915'te 40'a çıktı.

 

***

Çanakkale Muharebeleri başladığında, Türk askeri havacılığı emekleme döneminde idi. Seferberlik ilân edilmesi üzerine, 1914'ün 2 Ağustos'unda Yeşilköy'de bulunan deniz uçaklarından ikisi İzmir, biri de Çanakkale Müstahkem Mevzi Komutanlığı emrine verildi. Çanakkale'deki Nara Meydanı'na 1914'ün  25 Ağustos'unda yerleştirilen Nieuport tipi deniz uçağı ile Deniz Yüzbaşı Savmi, Üsteğmen Fazıl ve Üsteğmen Cemal'in yaptığı keşif uçuşları sayesinde, bölgedeki İngiliz ve Fransız gemilerinin faaliyetlerinin izlenmesine başlandı. Başkomutanlık Karargâhı Hava Müşaviri Yüzbaşı Serno, 1915'in 17 Mart'ında İstanbul'dan bir torpido ile Çanakkale'ye geldi. Hava keşifleri sayesinde 1915'in 18 Mart'ına kadar, hem düşman gemilerinin tipleri ve miktarı tespit edilmiş, hem de taarruz hazırlıkları düzgün bir şekilde düzenlenebilmişti. Havacılarımız, 1915'in 18 Mart'ında erken saatlerde yaptıkları keşiflerle düşman kuvvetleri hakkında geniş rapor verdiler. Düşman donanmasının harekete geçerek Boğaz'a yaklaşmakta olduğu Çanakkale Müstahkem Mevki Komutanlığı'na tam zamanında bildirilmiş ve alarmda olan birliklerimizin gerekli önlemleri almaları sağlanmıştı.

İngiliz uçakları, bu arada boğaza girip kıyı bataryalarını şiddetle bombalayan düşman topçularına geniş destek veriyorlardı. Bozcaada'da bulunan Ark Royal uçak gemisinde, ikisi Sopwith ile üçü de Short modeli olmak üzere toplam beş uçak vardı. Havacılarımız, 18 Mart'ın öğle saatlerinde yeni bir keşif uçuşu yapıp Limni Adası civarındaki düşman kuvvetlerinin durumunu tespit ettiler.

 ***

 18 Mart zaferinin ardından kötü hava şartları nedeniyle görev uçuşları bir ara tatil edildi ve 26 Mart'da yeniden başladı. Uçuş ekibimiz, 26 Mart sabahı Bozcaada ve Limni doğrultusunda keşif için havalandı fakat Bozcaada'dan sonra başlayan hava muhalefeti yüzünden geri döndü. Keşif sırasında Bozcaada önlerinde birkaç İngiliz gemisi tespit edilmişti. Bu gemiler arasında mayına çarpıp yaralanan ve onarılmakta olan Inflexible da vardı. Pilot Seydler ve gözleyici Yüzbaşı Hüseyin, aynı günün öğleden sonrasında hava şartlarının normale dönmesi üzerine yeniden keşif uçuşuna çıktılar. Uçakları Limni'ye ulaştığında, Mondros koyunda Queen Elizabeth'in gemisinin demirli olduğunu, ayrıca beş adet de nakliye gemisi bulunduğunu tespit etmişlerdi. Bu keşifte, düşman donanmasının yeniden taarruza geçeceğine dair bir izlenim edinilmedi. İlk "Türk Tayyare Bölüğü" Çanakkale'de bulunan üç uçağı kullanan Alman pilotlar, Yeşilköy'de eğitim görmüş üç Türk subay ve Alman bakım personelinden oluşuyordu. Alman pilotlara teğmen, makinistlere de astsubay rütbesi verildi. Bölük komutanlığına Alman Teğmen Preussner getirildi ve Müstahkem Mevki Komutanlığı emrine verildi. Komutanlık Yüzbaşı Hüseyin’i gözetleyici olarak bölüğe tayin etti.

 

Birinci Teyyare bölüğü 3 uçağı bulunmasına  rağmen 27 Mart ile 17 Nisan arasında ikisi Limni’ye olmak üzere birçok keşif görevi yaptı. Bu keşiflerde düşmanın yeni hareket faaliyetlerine ait belirtiler ve kuvvetlerinde artış tesbit edilemedi. Uçaklarımız , keşif sırasında İstanbul’da imal edilen bombalarla düşman nakliye gemilerine de saldırdılar.

 ***

Müstahkem Mevki Komutanlığı, gitgide kuvvetlenen düşman birliklerinin  hava üstünlüğü kurmasından endişe duyup, Bozcaada'daki havaalanına baskın yapılmasına karar vermiş, ancak 1915'in 18 Nisan'ındaki taarruzdan bir sonuç alınamamıştı. Uçaklarımız Bozcaada'ya, yaklaştıklarında düşman avcı uçakları tarafından karşılandılar ve taarruzumuz kayıp verilmemesine rağmen etkisiz kaldı. İngilizler, akınlarımıza üçer uçaklı iki kolla Çanakkale'deki Türk havaalanına aynı gün saldırarak karşılık verdiler, ancak uçaklarımıza hiçbirşey yapamadılar. 23 Nisan'da Mondros koyunda yapılan keşifte, İngilizlerle Fransızlar'ın bilinen deniz kuvvetlerinden başka altısı Fransız olmak üzere 27 nakliye gemisi, koy dolaylarında büyük iaşe ve ikmal depoları ile aynı zamanda birçok kara birliklerinin de bulunduğu görüldü ve bu hazırlıkları  bir çıkarmada kullanılacağı düşünüldü. Teknik ekipler, uçaklarımızın uçuşa  hazır duruma getirilmesi için aralıklı  çalışmalar yaptılar. Uçaklar, düşmanın çıkarma bölgesindeki depolarını, kıt’a topluluklarını ve topçu mevzilerini tesbit edip nakliye ve harp gemilerini bombaladılar.

Uçaklarımız, 14 ve 19 Mayıs'ta güney cephemizdeki karşı taarruzumuzu destekleyip, düşman çıkarma gemilerini ve ordugâhını bombaladılar. Mayıs başından itibaren sabit balon ile boğazı gözetleyip topçu atışını idare eden ve birliklerimize tacizde bulunan balon gemisine de saldırıldı. 1915'in 22 Haziran'ında havalanan iki uçağımızdan biri Alçıtepe üzerinde karşılaştığı düşman uçağı ile giriştiği hava muharebesinde motorundan isabet alarak Alibey Çiftliği yakınına inmek zorunda kalmış ve düşmanın yoğun topçu ateşine rağmen civardaki erlerin yardımı ile kurtarılmıştı.

 

Pilotlarımız, 1915'in 6 Haziran'ında düşman mevzilerini bombaladılar. Saldırıdan sonra uçuşlara uçakların bakımının yapılması ve arızalarının giderilmesi için 13 Haziran'a kadar ara verildi. 13 ve 14 Haziran tarihlerinde yapılan keşiflerde; Limni Adası yakınlarında şimdiye kadar bilinenlere ilâve olarak daha büyük çadırlarla barakaların kurulduğu, limanda 18 adet gemi bulunduğu tespit edilmişti.

Bozcaada'nın kuzeyinde bir muharebe gemisi ve beş muhrip, Gökçeada'da iki muhrip ve iki muharebe gemisi, adanın güneyinde üç mayın arama tarama gemisi, Suvla, Arıburnu ve Seddülbahir'de de muhrip ve mayın arama tarama gemilerinin bulunduğu tespit edildi. 1915'in 17 Haziran'ın da ise Bozcaada'daki havaalanında 16 uçak ile bir büyük hangar ve 18 uçak çadırının olduğu rapor edilmişti.

Havacılarımız, 25 Haziran'da Arıburnu bölgesindeki düşman karargâhı üzerine propaganda amacıyla 300 adet İngilizce propaganda bildirisi attılar.

 

 Hava kuvvetlerimiz, alçak irtifadan yaptıkları uçuşlarda yerden açılan ateş ile isabet almakta, bazen de ken çaklarını tanımayan Türk birlikleri tarafından yaralanmaktaydılar. Düşman kuvvetlerinin, 1915'in 5 Temmuz'unda akşama doğru Çanakkale havaalanına yapmış oldukları saldırıda iki uçağımız kullanılamayacak hâle geldi ve Türk tayyare bölüğünün aylardan beri devam eden uçuşları, kısa bir süre için durduruldu. Bölük, Başkomutan vekili ve Harbiye Nazırı Enver Paşa tarafından Beşinci Ordu'nun emrine verildi ve Yüzbaşı Serno, Mayıs 1915'te kesilen ikmal ve uçak temini konularını görüşmek üzere Almanya'ya gönderildi. Bu durum üzerine Almanya, Türkiye'ye 20 uçak daha vermeyi kararlaştırdı.

 

Almanya'dan Türkiye'ye gönderilecek uçaklar, yedek depo takılarak uzun menzilli uçuşa hazırlandılar. İlk uçak, 1915 Haziran’ın ortalarında Türk pilotlar ile Macaristan'dan havalandı ve Temmuz sonuna kadar Edirne'ye yedi yeni uçak indi. Bulgarlar savaşa Almanya safında katılmaya karar verince, karadan yapılacak uçak ve malzeme gönderme işi de kolay bir hâle geldi. Bu yolla bir miktar daha uçak getirildi ve toplam uçak sayımız 20'ye çıktı. İtilâf Devletleri, bu arada ayrı ayrı sevk ve idare edilen hava birliklerini tek bir elden yönlendirmenin daha iyi olacağına karar vermiş ve uçakları Gökçeada'daki Kefalo Limanı yakınlarında bir araya toplamışlardı. İngiltere'den 22 uçak daha gönderilmiş, böylece İngilizler ile Fransızlar'ın toplam uçak sayısı 55'e yükselmişti. Düşman uçaklarının çoğu makineli tüfekle donatılmış uzun menzilli yeni modellerden oluşuyordu ve düşmanın harekât imkânı büyük ilerleme kaydetmişti. Birinci Tayyare Bölüğü ise, bütün bu olumsuz şartlara rağmen hava harekâtına devam ediyordu.

Türk hava harekât ve faaliyetlerini devam ettirmek için Almanya'dan makineli tüfeklerle donatılmış av ve bombardıman görevi yapabilen zamanın en üstün uçaklarından olan beş adet Albatros-C ve beş adet de Gotha tipi deniz uçağı getirildi. Ve Birinci Tayyare Bölüğü Albatros-C'ler ile takviye edildi. Deniz uçaklarının üçü Müstahkem Mevki Komutanlığı'nın emrine, ikisi de İstanbul'daki hava istasyonuna verildi.

 

İlâve uçak ve personelle güçlenen Birinci Tayyare Bölüğü, rakiplerinin hava üstünlüğüne rağmen fırsatlardan faydalanıp, düşman topçu  mevzilerini ve depolarını fotoğraflarla tespit ediyor, hedefleri bombalıyordu. Düşman topçusuna ateş düzenlemesi yaptıran  sabit balon gemisine, 18 Eylül’de iki deniz uçağı ile hücum edildi, bombalar balon gemisinin yanında bulunan  bir kruvazörün üzerinde patlayarak gemide yangın çıkardı.

 

Uçaklarımız Gelibolu bölgesinde düşman birliklerinin eskiye göre bir miktar azaldığını tesbit ettiler. Keşiflerden ve diğer kaynaklardan alınan bilgiler , düşmanın Çanakkale bölgesinden çekilmekte olduğunu, harekâtın büyük kısmının sona erdiğini ve deniz kuvvetlerinin faaliyetlerinin azalttığını gösteriyordu. İtilâf devletleri , 1915 sonbaharında kuvvetlerinin Çanakkale’de bulunmasında bir fayda olmadığına karar verip bölgeyi boşalttılar.  Tahliye plânına göre Anafarta ve Arıburnu'nu 1915'in 19 Aralık'ında, Seddülbahir'i ise 1916'nın 8-9 Ocak gecesi  terkedip Çanakkale'den ağır bir mağlubiyetle ayrıldılar.

 

Çanakkale'deki hava savaşlarında büyük desteklerini gördüğümüz Alman Hava Kuvvetleri'ne bağlı pilotlar on adet düşman uçağı düşürdüler, dört uçağı da inmeye zorladılar. Fransız uçağını düşürdüler. Üsteğmen Ali Rıza ve Teğmen Orhan, 1915'in 30 Kasım'ında Çanakkale girişinde karaya oturan bir düşman kruvazörünü yok etmekle görevlendirildiler. Saldırı sırasında düşman uçağının yaklaştığını gören üsteğmen, Kabatepe üzerinde Fransız uçağını makineli tüfek ateşiyle düşürmeyi başardı ve Türk havacılık tarihine "düşman uçağını  düşüren ilk pilot" olarak geçti.

 

Hava kuvvetlerimizin zor şartlarda vermiş olduğu mücadele, özellikle bilgi toplama ve strateji belirleme açısından çok önemliydi. Keşif uçuşları sayesinde edinilen bilgiler, kara ve deniz., birliklerimizin düşmanı çok iyi tanımalarını ve bu yünde strateji belirlemelerini sağlamıştı. Düşman kuvvetlerinin hangi bölgeleri kullandıkları ve nereden saldıracakları tahminleri, hava kuvvetlerimizin raporları göz önüne  alınarak yapılmıştı. Havacılarımız geceli gündüzlü çalışmışlar ve kısıtlı imkânlara rağmen büyük başarı kazanmışlardı.


  16797 defa Görüntülendi.

**********************

Tüm yazı, yorum ve içerikten imza sahiplerinin kendileri sorumludur. Yayımlanmış olmaları, bu görüşleri Tuncay Yılmazer'in benimsediği anlamına gelmez. Yorum bölümü özgür bir tartışma ortamı yaratmak için vardır. Ancak saldırgan ve düzeysiz yorumlar yayınlanmayacaktır. Eğer bu siteye ilk kez yorum yazıyorsanız, yorum kurallarına gözatmanızı istirham ederiz.

**********************

Makaleye Yorum Ekle

 

YORUMLAR

333_İsmail SABAH 28-04-2008, 01:13:27
Çanakkale Savaşlarının gerçekten en az değinilen noktasıdır hava kuvvetleri. Sayın Mustafa Birol ÜLKER'e bu değerli araştırmasından dolyı ufkumuzu açtığı ve bilgilerimize bilgi kattığı için canı yürekten teşekkür ederim.
 
334_Münir Kuşcu 29-04-2008, 17:53:02
Bu güzel siteniz,benim gibi tarihci olmayan yaşıda yetmişleri bulmuş ,tarihe meraklı kişilere çok güzel
imkanlar sunuyor.Çanakkaleyi anlamak hakikaten bu günü anlamanının başlangıç noktası.sizleri
tebrik ederim.Ayrıca bu makaleyi yazanlarıda ayrıca kutlarım.Keşke tarih öğretmenleri sizleri takip
etseler ve lise talebelerine bunlarıda anlatsalar.
Saygılarımla
 
338_Ayşenur EFİR 01-05-2008, 15:12:01
Bu detaylı araştırmayı yazarak bizlerle paylaşan sayın Mustafa Birol ÜLKER'e teşekkür eder ,çalışmalarında başarılar dilerim.
Saygılarımla.
 
346_salim ağkaş 13-05-2008, 11:22:55
ÇOCUKLARIMLA BİRLİKTE GEÇEN YILKİ 30 AĞUSTOS TÖRENLERİNİ ANKARADA İZLEDİM SAVAŞ UCAKLARIMIZIN GEÇİŞİNDE KALBİM NEREDEYSE KAFESİNDEN FIRLAYACAKTI HELE TÜRK YILDIZLARININ GÖSTERİSİNDE AĞLAMAYAN ÇOK AZ KİŞİ VARDI [YAZARKENBİLE TÜYLERİM DİKEN DİKEN OLDU ] NE KADAR İSABETLE GÖRMÜŞ BÜYÜK ÖNDERİMİZ ``İSTİKBAL GÖKLERDEDİR`` DİYETPKI ARIBURNUNDA CONKBAYIRINDA ANAFARTALARDA GÖRDÜĞÜ GİBİ .....

SALİM AĞKAŞ ARAŞTIRMACI VE YAZAR salim.ariburnu@hotmail.com
13.05.2008 11.20
 

KATEGORİDEKİ DİĞER BAŞLIKLAR

11/07/2017 - 10:07 Çanakkale’nin Filistin’deki Yansıması : Gazze Muharebeleri ( 1.Bölüm) (Tuncay Yılmazer)

22/05/2017 - 05:29 Müstahkem Mevkii’nin Anafartalar’daki Sesi - Küçük Anafartalar Topları (Bayram Akgün)

09/05/2017 - 08:12 Kûtulamâre Kuşatması’ndan Esarete Yüzbaşı Sandes’in Hatıraları - Çev. Tuncay Yılmazer

02/05/2017 - 11:45 İzmir-Bayındır İlçesinden Çanakkale Harbine Katılanlar (Necat Çetin)

28/04/2017 - 08:49 Kûtulamâre Zaferi 1916 (Muzaffer Albayrak – Vahdettin Engin)

23/04/2017 - 21:24 Türk Ordusu’nda Künye Uygulamasına İlişkin İlk Girişimler ve İlk Künyelerle İlgili Kısa Bilgiler (The First Attempts On The Use Of Identity Tags In Turkish Army And Information About The Early Identity Tags) (Burhan SAYILIR)

13/04/2017 - 05:43 Müstahkem Mevki’nin Kara Savunması İçin Top Desteği Sağlaması (Bayram Akgün)

07/04/2017 - 14:30 Çanakkale Muharebelerinde İdari ve Lojistik Faaliyetler (Ayhan Candan)

06/04/2017 - 19:17 Kabataş Erkek Lisesi 1.Büyüteç Tarih Öğrenci Sempozyumu (8-9 Nisan 2017)

04/04/2017 - 21:12 Resmi Belgelere (Nüfus Ölüm-Genelkurmay-Kayıtsız Ölüm Defterleri) Göre İzmir - Beydağ Şehitleri (Necat Çetin-A.Levent Ertekin)

31/03/2017 - 07:25 Çanakkale nin Şehit Kalemleri (İsmail Sabah)

27/03/2017 - 19:43 Çanakkale Müstahkem Mevkii’ye Bağlı Top Mermisi Çeşitleri (Bayram Akgün)

25/03/2017 - 20:58 GeliboluyuAnlamak Özel- 100. Yılında Gazze Muharebeleri Kahramanlarını Anıyoruz (Tuncay Yılmazer)

17/03/2017 - 21:15 18 Mart Özel Makalesi - Yaşayanların Ağzından 18 Mart Boğaz Muharebesi (Ahmet Yurttakal)

16/03/2017 - 08:51 18 Fotoğrafla Çanakkale Boğaz Muharebesi 18 Mart 1915 - 18 March 1915 Dardanelles Assault with 18 photographs (Ahmet Yurttakal)

13/03/2017 - 05:47 Çanakkale Muharebeleri’nde Bir Hile: Sahte Toplar (Bayram Akgün)

07/03/2017 - 04:27 Çanakkale Zaferi’nden Mescid-i Nebevi’ye (Enver Paşa’nın 1916 Filistin-Hicaz ziyareti) (Tuncay Yılmazer)

23/02/2017 - 07:48 Gelibolu Savunması Bir Karargâh Çalışması - General G.S. Patton (Haluk Oral)

09/02/2017 - 06:24 İkinci Kirte Muharebesi (6-8 Mayıs 1915 Taarruzları) (Yücel Özkorucu)

31/01/2017 - 12:29 Türk Boğazları Meselesi (Ayhan Candan)

24/01/2017 - 05:39 Kanlı Bir Mendil Hikayesi (Ömer Arslan)

19/01/2017 - 10:32 Irak Cephesinde Gönüllü Kahramanlar Osmancık Taburu (Muzaffer Albayrak)

23/12/2016 - 20:32 Atlas Tarih Dergisi Aralık-Ocak Sayısında 1916 Sina Filistin Hicaz Cephesi (Tuncay Yılmazer)

13/12/2016 - 07:23 Birleşik Harekat Tecrübesi Olarak Cihan Harbinde Türk-Alman Askeri İttifakı (Gültekin Yıldız)

02/12/2016 - 20:23 Çanakkale Kara Muharebelerinde Ağıl Dere (Şaban Murat Armutak)

15/11/2016 - 11:48 Çanakkale de Bir Melek Hanım (Muzaffer Albayrak)

01/11/2016 - 05:41 Çanakkale Kara Muharebelerinde Asma Dere (Şaban Murat Armutak)

24/10/2016 - 06:55 42. Alay / Gelibolu 1915 - Ahmet Diriker (Oğuz Çetinoğlu)

10/09/2016 - 11:12 Seddülbahir Kahramanı Bigali Mehmet Çavuş (Ömer Arslan)

03/07/2016 - 14:42 Çanakkale’den 100. Yılında Somme’a:Bir Savaş, İki Muharebe (Mustafa Onur Yurdal)

11/06/2016 - 14:37 I.Dünya Savaşı nda Şii Ulemasının Cihat Fetvaları Çerçevesinde Irak Cephesi (Ziya Abbas)

01/06/2016 - 06:23 Kutülamare- Yarbay Mehmed Reşid Bey in Günlüğü (İ. Bahtiyar İstekli)

23/05/2016 - 12:01 Osmanlı Devleti’nin Çanakkale Muharebelerinde Sağlık Alanındaki Faaliyetleri (Ayhan Candan)

16/05/2016 - 07:38 Bir Osmanlı Kurmay Subayı- Iraklı Kürt Devlet Adamı, Mehmet Emin Zeki Bey in Yaşam Öyküsü (Tuncay Yılmazer)

10/05/2016 - 13:00 Mezopotamya da Bir Savaş 1915-1916 KutülAmare – Nikolas Gardner ( Tuncay Yılmazer )

07/05/2016 - 07:31 Birinci Dünya Savaşının İslam Dünyasına Etkileri (Yüksel Nizamoğlu)

30/04/2016 - 19:20 Çanakkale Savaşı: Bir Siyasi Mücadele Alanı (Özgür Öztürk)

23/04/2016 - 19:13 25 Nisan 1915 Anzak Çıkarması İlk Saatleri – Daha Erken Müdahale Edilebilir miydi? ( Ahmet Yurttakal )

17/04/2016 - 21:26 Maskirovka Harekatı - KutülAmare bir zafer midir? ( Tuncay Yılmazer )

13/04/2016 - 05:30 Çanakkale Savaşları ve Barbaros’un Batışı (İsmail Bilgin)

28/03/2016 - 11:20 Çanakkale Muharebelerinde Osmanlı Ordusunun Asker Kaybı (Ayhan Candan)

26/03/2016 - 09:55 Eğitimli Neslin Birinci Dünya Savaşı ile İmtihanı ( Dr. Nuri Güçtekin )

24/03/2016 - 10:00 Birinci Dünya Savaşı nda Yozgat Lisesi (Dr. Nuri Güçtekin)

21/03/2016 - 06:35 Çanakkale Seferberliği: Savaş, Eğitim, Cephe Gerisi (Mustafa Selçuk)

17/03/2016 - 08:15 18 MART ÖZEL - Çanakkale Zaferi ve Cevat Paşa (Ahmet Yurttakal)

11/03/2016 - 06:49 Zaferi Kanla Yazan Fındıklılı Mehmet Muzaffer (İsmail Bilgin)

02/03/2016 - 12:48 Kut’ül Amare Zaferi -2 (İsmail Bilgin)

29/02/2016 - 11:29 Kut’ül Amare Zaferi -1 (İsmail Bilgin)

22/02/2016 - 12:27 Gertrude Bell Irak Sınırını Çizen Kadın (Veysel Sekmen)

14/01/2016 - 08:43 Çanakkale Şehidi Feyzi Çavuş’un Zevcesi Zehra Hanımın Padişaha Mektubu (Osman Koç)

23/12/2015 - 16:47 Çanakkale Savaşlarında Binbaşı Halis Bey’e Ait Bir Ganimetin Öyküsü (Serdar Halis Ataksor)

10/12/2015 - 18:03 Mesudiye Zırhlısının Dramı (Cemalettin Yıldız)

06/12/2015 - 20:29 Kut’ülamarenin Türklere Tesliminden Sonra Irak İngiliz Ordusunun Faaliyetlerine Dair Rapor (Haz. Serdar Halis Ataksor)

01/12/2015 - 10:11 10 Ağustos 1915 Conkbayırı Süngü Hücumu (Muzaffer Albayrak)

17/11/2015 - 21:09 Çanakkale Deniz Muharebelerinde Verilen Zayiatlar (Ahmet Yurttakal)

10/11/2015 - 05:19 Reis-i Cumhur Mustafa Kemal in Çanakkaleyi ziyaretleri (M. Onur Yurdal )

08/11/2015 - 22:04 Mustafa Kemal Paşanın Osmanlı Devleti’nin 1. Dünya Savaşına girişiyle ilgili görüşlerine dair bir belge

Osmanlı Devleti Umumi Harpte Tarafsız Kalabilir miydi? - Yusuf Akçura (Değerlendirme: Muzaffer Albayrak)

Nazım’ın Dayısı Çanakkale Şehidiydi (Melih Şabanoğlu)

Çanakkale Destanının Ölümsüz Efsaneleri (Osman Koç)

21/10/2015 - 04:02 100 Yıl Sonra İlim Heyeti Çanakkale’de Programı

17/10/2015 - 11:50 Çanakkale Savaşı'nın Kanada'da Bıraktığı İzler (Birol Uzunmehmetoglu)

27/09/2015 - 16:01 1917 Yılında Hicaz Cephesi:Arap İsyanının Yayılması ve Medine’nin Tahliyesi Programı (Yüksel Nizamoğlu)

22/09/2015 - 13:07 III. Kolordu’nun Çanakkale Muharebeleri’ne Hazırlanış Süreci (İsmail Bilgin)

15/09/2015 - 04:28 Kutü-l Amare Kahramanı Halil Kut Paşa (Enes Cifci)

11/08/2015 - 04:07 Türkiye Büyük Savaş a Nasıl Girdi? ( Emre Kızılkaya )

29/07/2015 - 03:30 1915 Gelibolu Harbi Günlüğü- Kazım Şakir (İ. Bahtiyar İstekli)

07/07/2015 - 02:49 Suyu Arayan Adamların Öyküsü - Millete Deva Olmak , Osmanlı Savaş Esirleri, TIP ve Milliyetçilik ( 1914-1939 ) -Yücel Yanıkdağ (Tuncay Yılmazer)

30/06/2015 - 03:55 Tarih, Otobiyografi ve Hakikat Yüzbaşı Torosyan Tartışması ve Türkiye’de Tarih Yazımı (Derleyen: Bülent Somay)

21/06/2015 - 16:34 Türklere Esir Olmak (Doğan Şahin)

23/05/2015 - 04:36 Çanakkale Savaşı

16/05/2015 - 15:30 İtilaf Devletleri Askerlerinin Gözüyle Çanakkale

12/05/2015 - 12:50 Muaveneti Milliye Muhribi Torpito Zabiti Ali Haydar Öztalay (Çimen Yüksel)

09/05/2015 - 08:24 Osmanlılar ve Ermeniler / Bir İsyan ve Karşı Harekâtın Tarihi (Edward J. Erickson)

03/05/2015 - 15:39 Neuve Chapelle’den Gelibolu’ya: Bir Askeri Planın Gelibolu’da Uygulamaya Konulması ( Mustafa Onur Yurdal )

28/04/2015 - 03:52 Cephe Arkadaşı Çanakkale Cephesi

25/04/2015 - 03:07 Çanakkale Müstahkem Mevkii Bataryalarının 25 Nisan 1915 ‘teki Rolü (Bayram Akgün)

24/04/2015 - 15:07 25 Nisan 1915 üzerine Gelibolu’yu Anlamak’ta çıkmış makalelerden seçmeler (Tuncay Yılmazer)

18/04/2015 - 17:10 Çanakkale Şehitleri Listesinde Ezineli Yahya Çavuş’un Adı Yok (Osman Koç)

10/04/2015 - 00:06 Kıyamet Koptuğunda - Hasan Cevdet Bey

03/04/2015 - 01:36 Rusya’daki 90.000 Osmanlı Savaş Esiri ve Sarıkamış Muharebesi (Yücel Yanıkdağ)

27/03/2015 - 17:57 Bir Hikayenin Daha Sonu: Topçamlar Tabyası (Bayram Akgün)

14/03/2015 - 07:57 Düşmana Korku Salan Efsanevi İntepe Topçularından Topçu Üsteğmen Mehmet Ali Bey (Muzaffer Albayrak)

11/03/2015 - 02:38 Seddülbahir’de Yalnız Top-210/40’lık Roon Topu (Bayram Akgün)

01/03/2015 - 13:31 Çanakkale Muharebeleri’nin İdaresi, Komutanlar - Strateji (Ed.: Lokman Erdemir, Kürşat Solak)

24/02/2015 - 17:39 Çanakkale Cephesinde Bir Damla Su İçin- Gelibolu Yarımadasında Jeoloji ve Muharebe İlişkisi ( İsmail Bilgin )

15/02/2015 - 17:55 Hashtag Tarih Dergisi Şubat 2015 Sayısında Kitap Değerlendirme Yazısı

08/02/2015 - 07:11 “Hafız Hakkı Paşanın Sarıkamış Günlüğü” Kitabıyla İlgili Mülahazalar (İsmail Bilgin)

// Bir Asır Sonra Ermeni Tehciri ve Çanakkale Üzerine… 100. Yıl Nasıl Anılmalı? (Tuncay Yılmazer)

23/12/2014 - 08:24 Sarıkamış İhata (Kuşatma) Harekâtı (İsmail Bilgin)

17/12/2014 - 02:24 Kut ül Amare Zaferi (Necmettin Özçelik)

08/12/2014 - 18:22 1. Dünya Harbi

06/12/2014 - 13:44 The Water Diviner – Son Umut Filminin Galasından Notlar… ( Tuncay Yılmazer )

01/12/2014 - 17:22 Cevat Çobanlı Paşa Çanakkale Kahramanı -Ahmet Yurttakal

16/11/2014 - 01:54 Goltz Paşa nın Mirası, Türkiye nin Geleceği – Osmanlı Devletinin 1. Dünya Savaşı na Girişi üzerine ( Tuncay Yılmazer )

10/11/2014 - 04:07 Turkish–Australian Reapprochement In The Light Of The Gallipoli Campaign (Kenan Çelik)

04/11/2014 - 01:37 Boğaziçi’nden Çanakkale’ye Şirket-i Hayriye Vapurları (Gözde Keskin)

19/10/2014 - 06:44 Beyrut Müftüsü Mustafa Neca Efendi’nin Anafartalar Grubuna Hitabı (Osman Koç)

11/10/2014 - 10:34 Bir Çanakkale Şehidinin Hikâyesi: Koca Ali Oğlu Mustafa (Necat Çetin)

14/09/2014 - 07:01 Suçlu Sırbistan- Ayağa Kalk ! Avrupa 1914’te Savaşa Nasıl Sürüklendi ? Sleepwalkers (Uyurgezerler) Christopher Clark- Tuncay Yılmazer