I. D├╝nya Sava┼č─▒ÔÇÖnda ├ťsk├╝dar Mekteb-i Sultan├«si (Nuri G├╝├žtekin)

Tarih: 23/03/2019   /   Toplam Yorum 0   / Yazar Ad─▒:      /   Okunma 874

1847 y─▒l─▒ndan bug├╝ne T├╝rk E─čitim Tarihi, ├Âzelde de ├ťsk├╝dar Tarihi i├žin ilkleri ya┼čam─▒┼č ve tarihe tan─▒kl─▒k etmi┼č en k├Âkl├╝ e─čitim kurumlar─▒ndan biri de - pek bilinmemekle birlikte- yeni ad─▒yla Burhan Felek Anadolu LisesiÔÇÖdir. Okul, bu tarihte ÔÇś├ťsk├╝dar Merkez R├╝┼čdiyesiÔÇÖ ad─▒yla a├ž─▒larak e─čitim faaliyetlerine ba┼člam─▒┼č ve 1875ÔÇÖte Pa┼čakap─▒s─▒ Asker├« R├╝┼čdiyesi a├ž─▒l─▒ncaya kadar ├ťsk├╝darÔÇÖda r├╝┼čdiye kademesinde e─čitim veren tek e─čitim kurumu olmu┼čtur. 1892 y─▒l─▒nda ise ├ťsk├╝darÔÇÖda lise kademesinde e─čitim veren bir kurumun olmamas─▒ dolay─▒s─▒yla ÔÇś├ťsk├╝dar ─░dad├«siÔÇÖ haline getirilmi┼čtir. 1892-1912 ders y─▒llar─▒ aras─▒nda 5 y─▒ll─▒k idad├« (lise) stat├╝s├╝nde erkek ├Â─črencilere g├╝nd├╝zl├╝ olarak e─čitim vermi┼čtir. ─░dad├« t├╝r├╝ndeki mekteplerin 12 y─▒ll─▒k sultan├« mektebine d├Ân├╝┼čt├╝r├╝lmesi karar─▒ neticesinde, 6 Ekim 1913 tarihinde ÔÇś├ťsk├╝dar Mekteb-i Sultan├«siÔÇÖ ad─▒n─▒ alm─▒┼čt─▒r. 1913-1922 y─▒llar─▒ aras─▒nda ├ťsk├╝dar Pa┼čakap─▒s─▒ÔÇÖnda devlete ait bir binada resm├« e─čitim kurumu stat├╝s├╝nde faaliyet g├Âstermi┼čtir. (N.G.)

 

1847 y─▒l─▒ndan bugüne Türk E─čitim Tarihi, özelde de Üsküdar Tarihi için ilkleri ya┼čam─▒┼č ve tarihe tan─▒kl─▒k etmi┼č en köklü e─čitim kurumlar─▒ndan biri de - pek bilinmemekle birlikte- yeni ad─▒yla Burhan Felek Anadolu Lisesi’dir. Okul, bu tarihte ‘Üsküdar Merkez Rü┼čdiyesi’ ad─▒yla aç─▒larak e─čitim faaliyetlerine ba┼člam─▒┼č ve 1875’te Pa┼čakap─▒s─▒ Askerî Rü┼čdiyesi aç─▒l─▒ncaya kadar Üsküdar’da rü┼čdiye kademesinde e─čitim veren tek e─čitim kurumu olmu┼čtur. 1892 y─▒l─▒nda ise Üsküdar’da lise kademesinde e─čitim veren bir kurumun olmamas─▒ dolay─▒s─▒yla ‘Üsküdar ─░dadîsi’ haline getirilmi┼čtir. 1892-1912 ders y─▒llar─▒ aras─▒nda 5 y─▒ll─▒k idadî (lise) statüsünde erkek ö─črencilere gündüzlü olarak e─čitim vermi┼čtir. ─░dadî türündeki mekteplerin 12 y─▒ll─▒k sultanî mektebine dönü┼čtürülmesi karar─▒ neticesinde, 6 Ekim 1913 tarihinde ‘Üsküdar Mekteb-i Sultanîsi’ ad─▒n─▒ alm─▒┼čt─▒r. 1913-1922 y─▒llar─▒ aras─▒nda Üsküdar Pa┼čakap─▒s─▒’nda devlete ait bir binada resmî e─čitim kurumu statüsünde faaliyet göstermi┼čtir.

Cumhuriyet’in ilan─▒ sonras─▒nda sultanî mekteplerinin la─čv─▒yla 1922-23 ders y─▒l─▒na rastlayan 17 Kas─▒m 1923 tarihinde ‘Üsküdar Erkek Lisesi’ ad─▒n─▒ alm─▒┼čt─▒r. 1923-24 ders y─▒l─▒nda Üsküdar Erkek Lisesi ad─▒yla e─čitim vermi┼čtir. 1924-25 ders y─▒l─▒nda orta kademede duyulan okul ihtiyac─▒ nedeniyle, 1 Eylül 1924 tarihinde ‘Üsküdar Erkek Orta Mektebi’ ad─▒n─▒ alm─▒┼čt─▒r. Maarif Vekaleti’nin 3 Eylül 1925 tarihli ve 5778/7562 say─▒l─▒ tahrirat─▒yla yeniden Üsküdar Erkek Lisesi ad─▒ verilmi┼čtir. Okul Müdürü Mehmed Emin Bey’in giri┼čim ve çabalar─▒, kurumun tekrar lise olmas─▒ndaki en önemli etkendir. 1925-26, 1926-27, 1927-28 ve 1928-29 ders y─▒llar─▒nda e─čitim faaliyetlerine Üsküdar Erkek Lisesi ad─▒yla sürdürmü┼čtür.

1929-30 ders y─▒l─▒na rastlayan 8 Eylül 1929 tarihinde orta okula dönü┼čtürülerek ‘Üsküdar Erkek Orta Mektebi’ ad─▒n─▒ alm─▒┼čt─▒r. 1934-35 ders y─▒l─▒nda ‘Üsküdar Muhtelit Ortaokulu’, 1938-39 ders y─▒l─▒ndan itibaren de 1969 y─▒l─▒n─▒n Temmuz ay─▒na kadar ‘Üsküdar Ortaokulu’ad─▒yla ortaokul seviyesinde e─čitim vermi┼čtir. 1970-71 ders y─▒l─▒nda ‘Üsküdar Lisesi’ ad─▒n─▒ alm─▒┼čt─▒r. 1983 y─▒l─▒nda ‘Burhan Felek Lisesi’, 2013 y─▒l─▒nda önce ‘Ticaret Meslek Lisesi’, ard─▒ndan da ‘Çok Programl─▒ Anadolu Lisesi’ ad─▒n─▒ alm─▒┼čt─▒r. 12 Haziran 2015 tarihinden itibaren tarihî misyon ve vizyonuna uygun olarak ‘Burhan Felek Anadolu Lisesi’ ad─▒yla Türk Milli E─čitimine lise seviyesinde hizmet vermeye devam etmektedir.

 

Üsküdar Sultanîsi en zor y─▒llar─▒n─▒ I. Dünya Sava┼č─▒ ile ard─▒ndan verilen ─░stiklal Harbi döneminde ya┼čam─▒┼čt─▒r. Seferberli─čin ilan─▒ ile, okulda tahsil gören 1311/1895 ve daha eski do─čumlular askere al─▒nm─▒┼čt─▒r. Daha sonraki celp dönemlerinde s─▒ras─▒yla taht-─▒ silaha davet edilen 1312/1896, 1313/1897, 1314/1898, 1315/1899 ve 1316/1900 do─čumlular askerlik hizmetlerini yerine getirmek üzere okuldan tasdikname alarak talimgaha sevk edilmi┼čtir. Üsküdar Sultanîsi ö─črencileri vatan hizmetlerini gönüllü olarak ya da Mükellefiyet-i Askeriye Kanun-─▒ Muvakkat─▒ kapsam─▒nda Çanakkale’de ve I. Dünya Sava┼č─▒’n─▒n farkl─▒ cephelerinde yerine getirmi┼člerdir. Asker alma sürecinde farkl─▒ bir uygulama söz konusu de─čildir. Askerlik yükümlülü─čü bulunan hiçbir ö─črenci kurumda e─čitim görmemi┼čtir. Okulda kay─▒tl─▒ olan ö─črenciler, do─čum y─▒l─▒ itibariyle asker alma ya┼č─▒n─▒n d─▒┼č─▒nda kalan ö─črencilerdir. Bu durum hem genel, hem de y─▒llara göre haz─▒rlanm─▒┼č ayr─▒nt─▒l─▒ tablolarda net bir biçimde görülmektedir. Ele al─▒nan dönemde, orta k─▒sm─▒n 8 ve 9. s─▒n─▒flar─▒ ile lise k─▒sm─▒n─▒n 10, 11 ve 12. s─▒n─▒flar─▒nda tahsil gören 137 ö─črencinin künye ve sicilleri taraf─▒m─▒zdan gün yüzüne ç─▒kar─▒lm─▒┼čt─▒r. 1914-15 ders y─▒l─▒ndan itibaren üst s─▒n─▒flara kay─▒tl─▒ ö─črenci say─▒s─▒n─▒n sürekli azald─▒─č─▒ ve 1917-18 ders y─▒l─▒nda e─čitim görecek ö─črencisi kalmayan lise k─▒sm─▒nda s─▒n─▒flar─▒n aç─▒lamad─▒─č─▒ görülmektedir. E─čitim kurumlar─▒ndan askere al─▒nan ö─črencilerin ya┼č─▒ 19 ya da 18’dir. 17 ya┼č─▒nda olan 1316/1900 do─čumlular neredeyse sava┼č─▒n sonunda, 1 Ekim 1917 tarihinde silah alt─▒na al─▒nm─▒┼čt─▒r. Bu nedenle, e─čitim kurumlar─▒ndan y─▒llard─▒r dile getirilen ama asl─▒ olmayan “15 ya┼č─▒nda askere al─▒nma” diye bir ┼čey söz konusu de─čildir. Zaten bu ya┼čtaki bir çocuktan askerlik ad─▒na bir ┼čey beklemekte çok sa─čl─▒kl─▒ bir dü┼čünce de─čildir. Di─čer önemli problemde sanki liselerin baz─▒lar─▒ Sivas, Bursa, Trabzon, Bal─▒kesir, Galatasaray, ─░stanbul Erkek vs gibi ö─črencileri sava┼ča kat─▒lm─▒┼čta sanki “di─čer liseler kat─▒lmam─▒┼č gibi” bir bilgi kirlili─činin olmas─▒d─▒r. ─░mparatorluk dahilinde mevcut 44’ü ta┼čra 13’ü ─░stanbul’da olmak üzere 56 sultanî mektebi de ayn─▒ süreci ya┼čam─▒┼č ve e─čitim gören ö─črencisi orduya dahil edilmi┼čtir.

Üsküdar Sultanîsi, I. Dünya Sava┼č─▒ y─▒llar─▒nda ö─črenci yoklu─čundan lise k─▒sm─▒ ┼čubelerinin birço─čunu açamad─▒─č─▒ gibi 1917-18 ve 1918-19 ders y─▒llar─▒nda mezun da verememi┼čtir. 1915-16 ve 1916-17 ders y─▒llar─▒nda ise Üsküdar Sultanîsi’ne kay─▒tl─▒ son s─▒n─▒f ö─črencileri sava┼č meydanlar─▒nda oldu─čundan bu y─▒llarda sadece birer ö─črenci tahsil görebilmi┼čtir. 1915-16 ders y─▒l─▒nda ya┼č─▒ dolay─▒s─▒yla askerlik yükümlülü─čü bulunmayan ─░brahim Rebi (Bark─▒n) ve 1916-17 ders y─▒l─▒nda da Erzurum Sultanîsi’nden naklen gelen Hüseyin Avni Efendi mezun olabilmi┼čtir.

 

Üsküdar Mekteb-i Sultanîsi’nden I. Dünya Sava┼č─▒’na kat─▒ld─▒─č─▒ tesbit edilen toplam ö─črenci say─▒s─▒ 43’tür. Mondros Mütarekesi sonras─▒nda terhis olan 24’ü gazi olarak mektebe geri dönmü┼čtür. Geri dönemeyen ö─črenci say─▒s─▒ ise 19’dur.

Burada özellikle bas─▒nda dinlendirilen bir bilgi kirlili─či daha kar┼č─▒m─▒za ç─▒kmaktad─▒r. Bu kurumun “ö─črencisinin hepsi Çanakkale’de ┼čehit oldu” gibi söylemleri tamamen yanl─▒┼č olmakla beraber hiçbir amaca hizmet etmeyen ifadelerdir. Bu ifadeler hem ┼čanl─▒ tarihimizi hem de kutlu zaferimizi gölgeleyen ve küçülten söylemlerdir. Türk ordusu daima güçlüdür. E─čitim kurumlar─▒nda maarif ya da vilayet hesab─▒na ücretsiz olarak e─čitim gören ö─črencilerden öncelikle beklenen, mezun olduktan sonra ülkenin kalk─▒nmas─▒ için ihtiyaç duyulan alanlarda çal─▒┼čmalar─▒d─▒r. Di─čer yandan e─čitim kurumlardan tahsillerinden silah alt─▒na al─▒narak Çanakkale Sava┼č─▒’na kat─▒lan ö─črenci say─▒s─▒ çok s─▒n─▒rl─▒d─▒r. 9 Ocak 1916’da Çanakkale Cephesi’nden zaferle ayr─▒ld─▒ktan sonra kurumlardan al─▒nan ö─črenciler ihtiyat zabit vekili olarak di─čer cephelere sevk edilmi┼čtir. 30 Kas─▒m 1918’de Mondros Mütarekesi’nden sonra da terhis edilmi┼člerdir. Bu süreçte 65 sultani mektebinde tahsil gören ö─črencilerin “neredeyse yar─▒s─▒” kurumlar─▒na geri dönmü┼čtür.

Üsküdar Sultanîsi’nde bu oran % 60’d─▒r. Bu ö─črencilerin 1’i ┼čehit dü┼čerken, di─čer 18’si di─čer nedenlerle yeni kay─▒tlar ortaya ç─▒kana kadar “vefâten ┼čehit” olarak de─čerlendirilmi┼čtir. Bu say─▒n─▒n bu kadar az olmas─▒n─▒n sebebi; ┼čehitlik ünvan─▒n─▒n, sadece muharebe de gö─čüs gö─čüse çarp─▒┼čma ve kur┼čunla yaralanma sonucu sava┼č meydan─▒nda ya da hastanede ölenlere verilmekte olmas─▒ndan kaynaklanmaktad─▒r. Hastal─▒k ya da di─čer nedenlerden dolay─▒ vefâten ┼čehit olanlara dair herhangi bir kay─▒t mevcut de─čildir. Üsküdar ve Selimiye Askerlik ┼×ubelerinin I. Dünya Sava┼č─▒ y─▒llar─▒na ait kay─▒tlar─▒na ula┼č─▒lamam─▒┼čt─▒r. I. Dünya Sava┼č─▒ sonucunda tahsilli genç nüfusun oran─▒ % 10’a kadar dü┼čmü┼čtür. Bu nedenle lise kademesinde e─čitim görecek ö─črenci yoklu─čundan Üsküdar Mekteb-i Sultanîsi, 1919-20, 1920-21 ve 1921-22 ders y─▒llar─▒nda da mezun verememi┼čtir.

I. Dünya Sava┼č─▒ y─▒llar─▒nda Üsküdar Mekteb-i Sultanîsi’nin e─čitim kadrosundan 8’i silah alt─▒na al─▒nm─▒┼čt─▒r. Bunlar─▒n 3’ü askerlik hizmetini yerine getirerek gazi olarak kurumdaki görevlerine dönmü┼člerdir. Kohen Efendi Alman vatanda┼č─▒ olup askerli─čini yapmak için Almanya’ya gitti─činden kurumdaki görevinden ayr─▒lm─▒┼čt─▒r. Abdurrahman Robenson askerlik vazifesini yaparken salg─▒n hastal─▒ktan vefâten ┼čehit olmu┼čtur. Lütfi, Yakub ve Mahmud Nedim Efendiler ise terhisten sonra kuruma dönememi┼člerdir.

 

10 Aral─▒k 1918 tarihinde Meclis-i Kebîr-i Maarif taraf─▒ndan; Darülfünun ile Mekâtib-i Âliye ve Tâliye ve Dârülmuallimîn mezun, müdavim veya ö─čretmenlerinden iken I. Dünya Sava┼č─▒’nda cansiperane fedakârl─▒k göstermi┼č bulunan k─▒sa dönem askerlerin refah seviyelerinin yükseltilmesi hakk─▒nda 14 maddelik bir karar al─▒narak uygulanm─▒┼čt─▒r.

Karar─▒n 1. maddesi ┼čöyledir: “Mekâtib-i Âliye ve Tâliye mezunlar─▒yla ad─▒ geçen kurumlarda gerek ö─čretmen, gerekse de müteallim s─▒fat─▒yla bulunmakta iken askere gitmi┼č ve ┼čahadet rütbesine ermi┼č olan muhterem ┼čehitlerin isimlerini ya┼čatmak için, isimlerini içeren birer sayg─▒ plaketi yapt─▒r─▒p mensup olduklar─▒ müessesenin giri┼čine as─▒lmal─▒d─▒r.” Ancak, bu tarihten k─▒sa bir süre sonra Osmanl─▒ Devleti’nin i┼čgal sürecinin ba┼člamas─▒ ve dönemin ┼čartlar─▒ dolay─▒s─▒yla, haz─▒rlanan levhalar─▒n kurum giri┼člerine as─▒lmas─▒ mümkün olamam─▒┼čt─▒r. 

18 Mart 2018 tarihinde Burhan Felek Anadolu Lisesi’nde aç─▒lan gazi ve ┼čehit kö┼česiyle, o zamanki ad─▒yla Üsküdar Mekteb-i Sultanîsi’nden I. Dünya Sava┼č─▒’na kat─▒ld─▒─č─▒ tesbit edilen 43 ö─črenci ve 8 ö─čretmeninin aziz hat─▒ras─▒ yâd edilirken di─čer yandan 100 y─▒l önceki karar da gerçekle┼čtirilmi┼čtir. Böylece, cansiperane fedakârl─▒k göstererek gazi ve ┼čehit olan Üsküdar Mekteb-i Sultanîsi’ne mensup bu kahramanlar─▒n isimleri ya┼čat─▒lm─▒┼č ve gelecek nesillere aktar─▒lm─▒┼čt─▒r.

Doç. Dr. Nuri GÜÇTEK─░N

           

 

 

EK-I. Üsküdar Mekteb-i Sultanîsi Mezunlar─▒ (1913-1920)

SN

No

Do─čum Tarihi

ve Yeri

Ad─▒

Baba Ad─▒

Mezuniyet Y─▒l─▒

ve Bölüm

1

98

1312/1896

─░stanbul

Mustafa Sadreddin

Merhum Binba┼č─▒ ─░brahim Edhem Efendi

1914-15 Edebiyat

2

192

1309/1893

Necid Sanca─č─▒

Ahmed el-Ensari

Merhum Hakk─▒ Pa┼ča

1914-15 Edebiyat

3

53

1311/1895

─░stanbul

Mehmed Bahaddin

─░stihkam Yüzba┼č─▒l─▒─č─▒ndan

Emekli Yusuf Cemal Bey

1914-15 Fünûn

4

66

1312/1896

─░stanbul

Mehmed Talat

Tersane-i Amire Fabrikas─▒nda Müstahdem Merhum Kola─čas─▒ Hakk─▒ Bey

1914-15 Fünûn

5

84

1310/1894

─░stanbul

Haf─▒z Mehmed Ha┼čim

Valide-i Atik Cami-i ┼×erif-i Dersiamlar─▒ndan

Haf─▒z Osman Nuri Efendi

1914-15 Fünûn

6

115

1311/1895

─░stanbul

Ahmed Tahir

Harbiye Dairesi S─▒hhiye Dairesi 2. ┼×ube Mümeyyizli─činden Emekli Selahaddin Bey

1914-15 Fünûn

7

117

1313/1897

─░stanbul

Abdullah Rasim

Kahveci Ahmed A─ča

1914-15 Fünûn

8

123

1312/1896

Vezirköprü

Mehmed Lütfi

Üsküdar Hapishane Müdürü

Merhum Mehmed Rag─▒b Bey

1914-15 Fünûn

9

148

1313/1897

─░stanbul

Mehmed Subhi

Emekli Binba┼č─▒ Mustafa ─░smet Bey

1914-15 Fünûn

10

154

1313/1897

Bulgaristan

Receb Masum

Çiftçi Osman A─ča

1914-15 Fünûn

11

170

1312/1896

Eski┼čehir

Mustafa Remzi

Alaybeyzade Osman Bey

1914-15 Fünûn

12

12

1315/1899

─░stanbul

─░brahim Rebi

11. Daire-i Belediye S─▒hhiye Reisi

Ahmed Hikmet Hamdi Bey

1915-16 Fünûn

13

203

1311/1895

Erzurum

Hüseyin Avni

Erzurumlu Mustafa Efendi

1916-17 Edebiyat

1913-14, 1917-18, 1918-19 ve 1919-20 ders y─▒llar─▒nda mezun verememi┼čtir.

 

EK-II. Üsküdar Mekteb-i Sultanîsi’nin Gazi ve ┼×ehit Ö─črencileri

SN

Okul No

Do─čum Tarihi

ve Yeri

Ad─▒

Baba Ad─▒

Askerlik Süreci

┼×ehit ve Geri Dönemeyenler

1

135

1311/1895

─░stanbul

Hüseyin Hüsnü

Ahmed Rasim Efendi

1915-16 ders y─▒l─▒nda 12. s─▒n─▒fta iken

askere al─▒nm─▒┼čt─▒r (Eylül 1915).

─░htiyat Zabit Vekili (YD.SB), ─░stanbul Üsküdar.

40. Alay 2.Tabur 8. Bölük, Irak Cephesi Felahiye Muharebesi, ┼×ahadet Tarihi: 30 Nisan 1916.

2

1

1312/1896

Tekirda─č

Ahmed ─░hsan

Baha Bey

1915-16 ders y─▒l─▒nda 12. s─▒n─▒ftayken

tasdikname alm─▒┼čt─▒r (10 Eylül 1915).

3

19

1308/1892 ─░stanbul

Mustafa Re┼čid

Mehmed Sami Bey

1914-15 ders y─▒l─▒nda askere gitmek üzere

12. s─▒n─▒ftan tasdikname alarak

okuldan ayr─▒lm─▒┼čt─▒r (18 Ekim 1914).

4

25

1308/1892

Erzincan

Mehmed Haz─▒m

Nimet Efendi

1914-15 ders y─▒l─▒nda 11. s─▒n─▒ftayken

askerli─če dahil edilmi┼čtir (13 ┼×ubat 1915).

5

33

1315/1899

Tosya

E┼čref

Ali Efendi

1916-17 ders y─▒l─▒nda 9. s─▒n─▒f ö─črencisi

oldu─čunu gösteren ve künye bilgilerini içeren belgeyi alarak askere gitmek üzere

mektebi terk etmi┼čtir (12 Ekim 1916).

6

36

1311/1895

 ─░stanbul

Mehmed Saim

Hac─▒ ─░brahim Hakk─▒

1914-15 ders y─▒l─▒ ba┼č─▒nda

gönüllü olarak askere yaz─▒lmak için 7. s─▒n─▒ftan

tasdikname alm─▒┼čt─▒r (24 Haziran 1914).

7

41

1313/1897

Erzincan

Mustafa Kemal

Mehmed ┼×efik

1915-16 ders y─▒l─▒nda 11. s─▒n─▒fta ö─črenci iken

silah alt─▒na al─▒nm─▒┼čt─▒r (11 Ekim 1915).

8

51

1314/1898

─░stanbul

Selahaddin

Mahmud Efendi

1915-16 ders y─▒l─▒ ba┼č─▒nda 10. s─▒n─▒f ö─črencisiyken hizmet-i maksûre olarak  silah alt─▒na

al─▒nm─▒┼čt─▒r (Ekim 1915).

9

54

1310/1894

─░stanbul

Ahmed Cemaleddin

Mehmed Hayri Bey

1914-15 ders y─▒l─▒nda 11. s─▒n─▒fa terfi ettikten sonra hizmet-i maksûreye tabi tutularak

askere al─▒nm─▒┼čt─▒r.

10

68

1314/1898

Osmaniye

─░brahim Edhem

Ahmed Cevdet Efendi

1915-16 ders y─▒l─▒nda 9. s─▒n─▒f ö─črencisiyken

hizmet-i maksûre erbab─▒n─▒n taht-─▒ silaha daveti üzerine askere gitmi┼čtir (25 Nisan 1916).

11

74

1314/1898

─░stanbul

Ali Enver

Fahreddin Bey

1916-17 ders y─▒l─▒nda taht-─▒ silaha al─▒nmas─▒ dolay─▒s─▒yla 8. s─▒n─▒ftan tasdikname alarak

mektebi terk etmi┼čtir (6 Eylül 1917).

12

80

1313/1897 ─░stanbul

Ahmed Aziz

Halid Zati

1916-17 ders y─▒l─▒nda

7. s─▒n─▒ftan askere al─▒nm─▒┼čt─▒r (14 Ekim 1916).

13

88

1308/1892 ─░stanbul

─░brahim Edhem

Osman Efendi

1914-15 ders y─▒l─▒nda askere gitmek üzere

11. s─▒n─▒ftan tasdikname alarak mektebi

terk etmi┼čtir (7 Kas─▒m 1914).

14

97

1311/1895

─░stanbul

Mehmed Kemaleddin

Mustafa Efendi

1915-16 ders y─▒l─▒nda 11. s─▒n─▒ftayken

askere al─▒nm─▒┼čt─▒r.

15

124

1310/1894

─░stanbul

Hasan Numan

Ahmed Süreyya Bey

1915-16 ders y─▒l─▒nda 10. s─▒n─▒ftan tasdikname

alarak askere gitmi┼čtir (2 Ocak 1915).

16

125

1311/1895

Manast─▒r

Ahmed Ziya

Mehmed Arif R─▒za

1915-16 ders y─▒l─▒nda hizmet-i maksûre

kapsam─▒nda silah alt─▒na al─▒nm─▒┼čt─▒r (18 Mart 1916).

17

133

1312/1896

─░stanbul

Halid Kaz─▒m

Süleyman Efendi

1915-16 ders y─▒l─▒nda emsali gibi 12. s─▒n─▒ftan askere al─▒nm─▒┼č oldu─ču dü┼čünülmektedir (25 Eylül 1915).

18

189

1314/1898

─░stanbul

Mustafa Münib

Ali Bey

1915-16 ders y─▒l─▒nda 9. s─▒n─▒ftan

askerlik yükümlülü─čü dolay─▒s─▒yla mektebi terk etmi┼čtir (12 ┼×ubat 1916).

19

298

1310/1894

┼×am

Mehmed

Sadi

Mehmed Necib Bey

1915-16 ders y─▒l─▒nda hizmet-i maksûreye tabi tutularak askere al─▒nm─▒┼čt─▒r. Askerlik süreci ve sonras─▒ hakk─▒nda kay─▒t bulunmamaktad─▒r.

SN

Okul No

Do─čum Tarihi

ve Yeri

Ad─▒

Baba Ad─▒

Askerlik Süreci

Gaziler

20

9

1313/1897

─░stanbul

Ahmed Ekrem

Mehmed H─▒fz─▒ Bey

1915-16 ders y─▒l─▒nda 10. s─▒n─▒f ö─črencisiyken

hizmet-i maksûre ile talimgaha sevk edilmesinden dolay─▒ mektebi terk eylemi┼čtir (28 Eylül 1915).

1 ┼×ubat 1919’da zabit oldu─čundan bir üst s─▒n─▒f olan 11. s─▒n─▒ftan tasdikname verilmi┼čtir.

21

24

1310/1894

─░stanbul

Ahmed Kemaleddin

Halim R─▒za Bey

1914-15 ders y─▒l─▒nda 10. s─▒n─▒ftan askere al─▒nm─▒┼čt─▒r. Tek ders s─▒nav─▒n─▒ geçerek 11. s─▒n─▒fa ve

4 ┼×ubat 1919’da ihtiyat zabiti oldu─čundan

bir üst s─▒n─▒f olan 12. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

22

28

1312/1896

─░stanbul

Hüseyin Hilmi

Hac─▒ Mehmed Nureddin

1915-16 ders y─▒l─▒nda 12. s─▒n─▒ftayken askere al─▒nm─▒┼čt─▒r (11 Eylül 1915). 28 Ocak 1919’da

12. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

23

44

1313/1897

─░stanbul

Ahmed Tevfik

Hüseyin Hüsnü Efendi

1915-16 ders y─▒l─▒nda hizmet-i maksûre olarak

taht-─▒ silaha al─▒nmas─▒ nedeniyle mektebi terk etmi┼čtir (2 Ekim 1915). 25 Kas─▒m 1918 tarihinde  terhis olmu┼čtur. 4 A─čustos 1919’da10. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

24

46

1312/1896

Kemah

Refet Haki

Ömer A─ča

1915-16 ders y─▒l─▒nda 12. s─▒n─▒fta iken taht-─▒ silaha al─▒nm─▒┼čt─▒r (9 Eylül 1915). 18 A─čustos 1919’da

12. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

25

52

1314/1898

─░stanbul

Ahmed Fethi

Hac─▒ Muhsin Efendi

1915-16 ders y─▒l─▒nda 10. s─▒n─▒fta iken askere al─▒nm─▒┼čt─▒r (13 May─▒s 1916). 1915-16 ders y─▒l─▒nda askere al─▒nan sultanî ö─črencilerine verilen haktan yararlanarak, k─▒tas─▒na en yak─▒n e─čitim kurumu olan Kad─▒köy Sultanîsi’nde s─▒nava girerek 11. s─▒n─▒fa terfi etmi┼čtir. 23 ┼×ubat 1924 tarihinde

11. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

26

75

1312/1896

─░stanbul

Mehmed R─▒dvan (Bolerin)

Selahaddin Bey

1915-16 ders y─▒l─▒nda 12. s─▒n─▒fta iken hizmet-i maksûre olmak itibar─▒yla talimgaha gitmek üzere mektebi terk etmi┼čtir (19 Eylül 1915). 5 ┼×ubat 1921’de 12. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

27

86

1316/1900

Manast─▒r

Esad

Tevfik Efendi

1917-18 ders y─▒l─▒nda 9. s─▒n─▒ftayken hizmet-i maksûre ile silah alt─▒na al─▒nm─▒┼čt─▒r (22 Aral─▒k 1917). 13 Eylül 1919 tarihinde 9. s─▒n─▒ftan

tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

28

94

1315/1899

Gekbuze

Abdüllatif

Abdülsamed

1915-16 ders y─▒l─▒nda 7. s─▒n─▒ftan askere al─▒nm─▒┼čt─▒r. 13 A─čustos 1956 tarihinde kay─▒t sureti verilmi┼čtir.

29

102

1314/1898

Ahyolu

Salih Cenuni (Ercan)

Ömer Efendi

1915-16 ders y─▒l─▒nda 10. s─▒n─▒ftan silah alt─▒na al─▒nm─▒┼čt─▒r (5 Ocak 1915). 2.8.1945 tarihinde Üsküdar Sultanîsi 10. s─▒n─▒f─▒ndan ayr─▒ld─▒─č─▒na

dair kay─▒t sureti verilmi┼čtir.

30

131

1313/1897

─░stanbul

Hüseyin Nureddin

Mustafa Bey

1915-16 ders y─▒l─▒nda 11. s─▒n─▒ftayken askere al─▒nm─▒┼čt─▒r (2 Ekim 1915). 23 Nisan 1919 tarihinde ihtiyat zabiti oldu─čundan emsali gibi bir üst s─▒n─▒f olan 12. s─▒n─▒ftan tasdikname verilmi┼čtir.

31

152

1308/1892 ─░stanbul

Mehmed Ali Salih

Mahmud Bey

27 Aral─▒k 1913 tarihinde 10. s─▒n─▒ftayken askere gitmek üzere mektebi terk etmi┼čtir. 3 Temmuz 1926 tarihinde 10. s─▒n─▒ftan kay─▒t sureti verilmi┼čtir.

32

175

1311/1895

K─▒r─▒m

Veli

Hac─▒ Abdülbari

1915-16 ders y─▒l─▒ ba┼č─▒nda 12. s─▒n─▒ftan askere al─▒narak mektebi terk etmi┼čtir. 7 Ocak 1919’da

12. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

33

205

1313/1897

─░stanbul

Osman Remzi

─░smail Efendi

1915-16 ders y─▒l─▒nda 9. s─▒n─▒f ö─črencisiyken

talimgaha gitmek üzere mektebi terk etmi┼čtir

(9 Ekim 1915). 23 Ocak 1928’de tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

 

SN

Okul No

Do─čum Tarihi

ve Yeri

Ad─▒

Baba Ad─▒

Askerlik Süreci

34

225

1314/1898

Bingazi

Ahmed Kemal

Osman Nuri Efendi

1915-16 ders y─▒l─▒nda 10. s─▒n─▒ftan belge

alarak talimgaha gitmi┼čtir (11 May─▒s 1916).

10 A─čustos 1918 tarihinde Mekteb-i Mülkiye’ye vermek üzere 10. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

35

248

1314/1898

─░stanbul

Münir

Hakk─▒ Bey

1916-17 ders y─▒l─▒nda 9. s─▒n─▒ftan belge alarak askere gitmi┼čtir (24 Temmuz 1916). 17.11.1930’da

9. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

36

293

1314/1898

─░stanbul

David

Samuel Efendi

Okulun eski ö─črencisidir. 1912-13 ders y─▒l─▒nda

9. s─▒n─▒fta s─▒n─▒f tekrar─▒ yapm─▒┼čt─▒r. 28 Kas─▒m 1913 tarihinde devams─▒zl─▒ktan kayd─▒ silinmi┼čtir. 1915-16 ders y─▒l─▒nda silah alt─▒na al─▒nm─▒┼čt─▒r (30 May─▒s 1916).

37

358

1316/1900 ─░stanbul

─░brahim Edhem

Emir Ömer Bey

1918-19 ders y─▒l─▒nda 9. s─▒n─▒ftayken

hizmet-i maksûre ile talimgaha sevk

edilmi┼čtir (16 Temmuz 1918). 22 Eylül 1919’da

9. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

38

372

1313/1897 ─░stanbul

Ahmed Nihad

Ali R─▒za Bey

1915-16 ders y─▒l─▒nda 8. s─▒n─▒ftayken taht-─▒ silaha al─▒nd─▒─č─▒ndan mektebi terk etmi┼čtir (7 Mart 1916). 16 Haziran 1925’te 8. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

39

376

1315/1899

Bursa

Hüseyin Sadeddin

Ali Efendi

1915-16 ders y─▒l─▒nda askere al─▒nm─▒┼čt─▒r

(4 Eylül 1915). 9 ┼×ubat 1919’da

7. seneden ald─▒─č─▒ tasdiknameyi iade ederek

taht-─▒ silahta bulunmas─▒ dolay─▒s─▒yla

bir üst s─▒n─▒f olan 8. s─▒n─▒fa kay─▒t edilmi┼čtir.

40

379

1317/1901

─░stanbul

Mehmed Kemaleddin

Ferid Bey

1916-17 ders y─▒l─▒nda 7. s─▒n─▒fta iken taht-─▒ silaha al─▒nm─▒┼čt─▒r (29 Haziran 1917). 3 Mart 1919’da

bir üst s─▒n─▒f olan 8. s─▒n─▒fa kay─▒t edilmi┼čtir.

30 Kas─▒m 1919’da 9. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

41

545

1316/1900

Ta┼čl─▒ca

Bekir Ekrem

Cafer ─░lhami Efendi

1916-17 ders y─▒l─▒nda 9. s─▒n─▒fta iken taht-─▒ silaha al─▒nm─▒┼čt─▒r (Eylül 1916). 13 Ocak 1919’da askerlik hizmeti yapanlara bir defaya mahsus olmak üzere verilen haktan yararlanarak bir üst s─▒n─▒f olan

10. s─▒n─▒fa kay─▒t edilmi┼čtir. 12 Eylül 1919 tarihinde 11. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

42

554

1313/1897

Üsküdar

Mustafa As─▒m

┼×ükrü Bey

1916-17 e─čitim y─▒l─▒ ba┼č─▒nda 9. s─▒n─▒ftayken

hizmet-i maksûre ile taht-─▒ silaha al─▒nm─▒┼čt─▒r (15 Temmuz 1916). 12 Ocak 1919’da askerlik hizmeti yapanlara bir defaya mahsus olmak üzere

verilen haktan yararlanarak bir üst s─▒n─▒f olan

10. s─▒n─▒fa kay─▒t edilmi┼čtir. 3 Eylül 1919’da

11. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

43

603

1315/1899

─░stanbul

Mehmed Nasuhi

Hüsnü Bey

1916-17 ders y─▒l─▒nda 9. s─▒n─▒fta iken

bir sene askere al─▒nm─▒┼čt─▒r. 13 Eylül 1919’da

11. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.

Üsküdar Mekteb-i Sultanîsi’nden I. Dünya Sava┼č─▒’na kat─▒ld─▒─č─▒ tesbit edilen toplam ö─črenci say─▒s─▒ 43’tür. Bunlar─▒n 24’ü gazi olarak mektebe geri dönmü┼čtür. Geri dönemeyen ö─črenci say─▒s─▒ 19’dur.

 

 

EK-III. Gazi ve ┼×ehit E─čitim Kadrosu

SN

Ad─▒

Görevi

Askerlik Süreci

1

Mehmed Sad─▒k Bey

Terbiye-i Bedeniye

muallimi ve muid

1915-16 ders y─▒l─▒na rastlayan 14 Mart 1915 tarihinde

taht-─▒ silaha al─▒nm─▒┼čt─▒r. 1 Ocak 1918 tarihinde terhis olarak görevine devam etmi┼čtir.

2

Ali R─▒za Bey

Devre-i evveli

Frans─▒zca muallimi

1915-16 ders y─▒l─▒na rastlayan 14 ┼×ubat 1915’te

orduya kat─▒lm─▒┼čt─▒r. 27 Temmuz 1916 tarihinde terhis olarak görevine ba┼člam─▒┼čt─▒r.

3

Mustafa ┼×efik Bey

─░btidâiye k─▒sm─▒ Ba┼čmuallimi

1914-15 ders y─▒l─▒na rastlayan 24 Kas─▒m 1914 tarihinde

taht-─▒ silaha al─▒nm─▒┼čt─▒r. 14 Eylül 1916 tarihinde terhis olarak okuldaki görevine tekrar ba┼člam─▒┼čt─▒r.

4

Kohen Efendi

Almanca muallimi

1916-17 ders y─▒l─▒na rastlayan 13 Eylül 1916 tarihinde

hizmet-i askeriyesini yapmak üzere Almanya’ya gitmi┼čtir.

5

Abdurrahman Robenson

Terbiye-i Bedeniye muallimi

1914-15 ders y─▒l─▒na rastlayan 13 Kas─▒m 1914 tarihinde silah alt─▒na al─▒nmas─▒yla kurumdan geçici olarak ayr─▒lm─▒┼čt─▒r.

11 Nisan 1915 tarihinde Kafkasya Cephesi’nde

lekeli tifüsten vefâten ┼čehit olmu┼čtur.

6

Lütfi Efendi

─░btidâiye k─▒sm─▒ muallim-i sanî vekaleti

1915-16 ders y─▒l─▒na rastlayan 13 Ekim 1915 tarihinde silah alt─▒na al─▒nmas─▒yla kurumdan ayr─▒lm─▒┼čt─▒r. Geri dönememi┼čtir.

7

Yakub Efendi

Muid

1915-16 ders y─▒l─▒na rastlayan 14 Nisan 1915 tarihinde

taht-─▒ silaha al─▒nm─▒┼čt─▒r. 2 Eylül 1919 tarihinde askerlik görevi

devam etmektedir. Geri dönememi┼čtir.

8

Mahmud Nedim Efendi

─░btidâiye k─▒sm─▒

muallim-i sanî

1914-15 ders y─▒l─▒na rastlayan 29 Kas─▒m 1914 tarihinde

silah alt─▒na al─▒nmas─▒yla kurumdan geçici olarak ayr─▒lm─▒┼čt─▒r.

29 A─čustos 1922’de taht-─▒ silahtad─▒r. Geri dönememi┼čtir.

I. Dünya Sava┼č─▒ y─▒llar─▒nda Üsküdar Mekteb-i Sultanîsi’nin kadrolu personelinden 8’i silah alt─▒na al─▒nm─▒┼čt─▒r. Bunlar─▒n 3’ü askerlik hizmetini yerine getirerek gazi olarak kurumdaki görevlerine dönmü┼člerdir. Kohen Efendi Alman vatanda┼č─▒ olup askerli─čini yapmak için Almanya’ya gitti─činden kurumdaki görevinden ayr─▒lm─▒┼čt─▒r. Abdurrahman Robenson askerlik vazifesini yaparken salg─▒n hastal─▒ktan vefâten ┼čehit olmu┼čtur. Lütfi, Yakub ve Mahmud Nedim Efendiler ise terhisten sonra kuruma dönememi┼člerdir. Bu ö─čretmenlerin vefâten ┼čehit olduklar─▒ dü┼čünülmektedir.

 

EK-IV. Silah Alt─▒na Al─▒nan Baz─▒ Ö─črencilerin Künyeleri

 

Mehmed Saim Efendi

 9 Mart 1896’da ─░stanbul’da do─čmu┼čtur. Kad─▒köy Belediyesi Tahakkuk Memuru Hac─▒ ─░brahim Hakk─▒ Bey’in o─čludur. 29 Eylül 1912’de Topta┼č─▒ Rü┼čdiye-i Askerîye’si 3. senesinden ald─▒─č─▒ a’lâ derecedeki tasdiknamesiyle Üsküdar ─░dadîsi’nin 1. s─▒n─▒f─▒na imtihanla kay─▒t ve kabul edilmi┼čtir. Okul numaras─▒ 36’d─▒r. 1912-13 ders y─▒l─▒ sonuna kadar mektebe devam etmi┼č ve o seneki genel imtihanda s─▒n─▒f─▒n─▒ geçemeyerek s─▒n─▒f tekrar─▒ yapm─▒┼čt─▒r. 27 Ekim 1913 tarihinde ve idadînin 1. senesinde mektebi terk etmi┼čtir. 16 Haziran 1914 tarihinde, babas─▒ önce o─člunun Tezkire-i Osmaniye’si (nüfus ka─č─▒d─▒) ile a┼č─▒ ilm-i haberini (a┼č─▒ belgesini) alm─▒┼č; 24 Haziran 1914 tarihinde de o─čullar─▒n─▒n gönüllü olarak askere yaz─▒lmaya karar vermesinden dolay─▒ beraberinde götürmek için tasdiknamesinin verilmesini talep etmi┼čtir. Bu talep do─črultusunda ayn─▒ tarihte 7. s─▒n─▒ftan tasdikname verilmi┼čtir.

 

Belge 1. Mehmed Saim Efendi’nin Gönüllü Askerlik Belgesi

Üsküdar ─░dadîsi Müdüriyet-i Behiyyesine

Efendim

Mahdûmum Mehmed Saim Efendi bu kere gönüllü olarak silk-i askerîye hüsn-i r─▒zam─▒zla dahil olaca─č─▒ndan, lütfen bir k─▒ta tasdiknamenin yedine itâs─▒ müsterhamd─▒r efendim.

Fî 11 Haziran sene 330. Miladi: 24 Haziran 1914

Kad─▒köy Belediyesi Tahakkuk Memuru es-Seyyid ─░brahim Hakk─▒[1]

 

Ahmed Ekrem Efendi

1313/1897’de ─░stanbul’da do─čmu┼čtur. Babas─▒ Kosova Defterdarl─▒─č─▒’ndan emekli Mehmed H─▒fz─▒ Bey’dir. Üsküdar Merkez Rü┼čdiyesi’nden mezundur. 31 A─čustos 1912’de Üsküdar ─░dadîsi’nin 1. senesine imtihanla ve ücretli ö─črenci olarak kay─▒t edilmi┼čtir. Okul numaras─▒ 9’dur. 1912-13 ders y─▒l─▒nda 2. seneye terfi etmi┼čtir. 1913-14 e─čitim y─▒l─▒nda mektebin sultanîye dönü┼čmesi dolay─▒s─▒yla 8. s─▒n─▒fa nakledilmi┼č ve genel imtihan sonucunda  9. s─▒n─▒fa terfi etmi┼čtir. 1914-15 ders y─▒l─▒nda 10. s─▒n─▒fa geçmi┼čtir. 1915-16 ders y─▒l─▒nda 10. s─▒n─▒fta bulundu─ču 28 Eylül 1915 tarihinde hizmet-i maksûre ile talimgaha sevk edilmesinden dolay─▒ mektebi terk eylemi┼čtir.[2] 1 ┼×ubat 1919 tarihinde zabit oldu─čundan bir üst s─▒n─▒f olan 11. s─▒n─▒ftan tasdikname verilmi┼čtir.[3]

 

Belge 2. Ahmed Ekrem Efendi’ye ─░ste─či Üzerine Verilen Vesika

Ahmed Ekrem Efendi’ye iste─či üzerine 24 Temmuz 1918 tarihinde Üsküdar Sultanîsi Müdürlü─čü taraf─▒ndan verilen belgedir.[4]

 

─░brahim Edhem Efendi

1314/1898’de Osmaniye Kazas─▒’nda do─čmu┼čtur.Babas─▒piyade mülaz─▒m-─▒ evvelli─činden emekli Ahmed Cevdet Efendi’dir.1912-13 ders y─▒l─▒nda Üsküdar ─░dadîsi’nin 2. senesine kay─▒t olmu┼čtur. Okul numaras─▒ 68’dir. 1913-14 e─čitim y─▒l─▒nda 8. s─▒n─▒fta s─▒n─▒f tekrar─▒ yapm─▒┼čt─▒r. Üsküdar Sultanîsi’nin 9. s─▒n─▒f─▒nda bulundu─ču 1915-16 ders y─▒l─▒nda 25 Nisan 1916’da velisinin iste─či üzerine tasdiknamesi verilmi┼čtir.[5]

 

Belge 3. ─░brahim Edhem Efendi’ye Tasdikname Verilmesi Talebi

─░brahim Edhem Efendi’nin velisi olan annesi taraf─▒ndan 23 Nisan 1916 tarihinde Üsküdar Sultanîsi Müdürlü─čü’ne verilen dilekçededir: ‘1314 do─čumlu k─▒sa dönem askerlik yapacaklar─▒n taht-─▒ silaha davetleri dolay─▒s─▒yla mahdumum olup 9. s─▒n─▒fta 46 numara ile kay─▒tl─▒ ─░brahim Edhem Efendi de, bu ya┼čta olmas─▒ nedeniyle mektepten tamamen ayr─▒lma mecburiyetinde bulundu─čundan tasdiknamesinin verilmesini rica ve istirham eyleriz.’[6]

 

 

Ahmed Tevfik Efendi

1313/1897’de ─░stanbul’da do─čmu┼čtur. Tabur katibi Hüseyin Hüsnü Efendi’nin o─čludur. Beykoz Rü┼čdiyesi’nden aliyyü’l-a’lâ derecede mezun olmu┼čtur. 3 Eylül 1912’de Üsküdar ─░dadîsi’nin 1. senesine imtihanla kay─▒t olmu┼čtur. Okul numaras─▒ 44’tür. 1912-13 ders y─▒l─▒nda 2. seneye terfi etmi┼č ve mektebin sultanîye tahvili dolay─▒s─▒yla 8. s─▒n─▒fa nakledilmi┼čtir. 1913-14 e─čitim y─▒l─▒nda 9. s─▒n─▒fa ve 1914-15 ders y─▒l─▒nda ise 10. s─▒n─▒fa terfi etmi┼čtir.[7] 1915-16 ders y─▒l─▒nda hizmet-i maksûre olarak taht-─▒ silaha al─▒nmas─▒ nedeniyle mektebi terk etmi┼čtir (2 Ekim 1915). 25 Kas─▒m 1918’de  terhis olmu┼čtur.[8] 4 A─čustos 1919’da 10. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.[9]

 

Belge 4. Ahmed Tevfik Efendi’ye Terhis Esnas─▒nda Verilen Belge

 

Mustafa As─▒m Efendi

1313/1897’de Üsküdar’da do─čmu┼čtur. Babas─▒ ─░stihkam Miralay─▒ ┼×ükrü Bey’dir. 6 Mart 1915’te Çanakkale Sultanîsi’nden naklen Üsküdar Sultanîsi’nin 7. senesine kaydedilmi┼čtir. Okul numaras─▒ 402’dir. 1914-15 ders y─▒l─▒nda 8. s─▒n─▒fa ve 1915-16 ders y─▒l─▒nda da 9. s─▒n─▒fa terfi etmi┼čtir.[10] 1916-17 e─čitim y─▒l─▒ ba┼č─▒nda 9. s─▒n─▒ftayken hizmet-i maksûre ile silah alt─▒na al─▒nm─▒┼čt─▒r (15 Temmuz 1916).

13 Ocak 1919 tarihinde kay─▒t yapt─▒rmak için müracaat etmi┼č ve Maarif Nezareti’nden gelen emrin 11. maddesince, bir üst s─▒n─▒fa kay─▒t ve kabulü gerekti─činden, yeni okul numaras─▒ olan 554 numara ile 10. s─▒n─▒fa kay─▒t ve kabul edilmi┼čtir. 1918-19 ders y─▒l─▒ genel imtihan─▒ neticesinde 11. s─▒n─▒fa terfi etmi┼čtir.[11]─░ste─či üzerine 31 Temmuz 1919 tarihinde ö─črenci belgesi, 3 Eylül 1919 tarihinde de 11. s─▒n─▒ftan tasdikname alm─▒┼čt─▒r.[12]

 

Belge 5. Mustafa As─▒m Efendi’nin Askerlik ─░çin Tasdikname Talebi

Mekteb-i Sultanî Müdüriyet-i Cânib-i Alîsine

‘Efendim, mahdûmum 8. s─▒n─▒f talebesinden 402 numrolu Mustafa As─▒m, bu kere vazife-i vataniyesini ifa etmek üzere davet olundu─čundan, mensup oldu─ču ┼čubeye ibraz etmek üzere tasdiknamesinin i’tas─▒ müsterhamd─▒r.’

Fî 31 Mart sene 332. (Miladi: 13 Nisan 1916). Emine Müzeyyen.

 
 
I. Dünya Sava┼č─▒’nda Üsküdar Mekteb-i Sultanîsi,
Nuri Güçtekin, 
Üsküdar Belediyesi, Nisan, 2017.

[1] Üsküdar Sultanîsi Ö─črenci Sicil Dosyas─▒, 1913-1920. Ö─črenci Sicil Dosyas─▒, No: 36.

[2] Üsküdar ─░dadi/Sultanî Ö─črenci Künye Defteri 1900-1928, Cilt 2, ss: 531. Ö─črenci Künye Defteri, s. 9.

[3] Üsküdar Sultanî/Erkek Lisesi Tasdikname Defteri 1913-1929, ss: 217. Tasdikname Defteri, s. 65.

[4] Ö─črenci Sicil Dosyas─▒, No: 9. H─▒fz─▒ Bey’in o─člu Ahmed Ekrem Efendi Tarih-i tevellüdü sene 1313 Dersaadet ‘Bâlâda künyesi muharrer 9 numrolu Ahmed Ekrem Efendi 1330-1331 sene-i dersiyesi imtihan-─▒ umumisinde 10. s─▒n─▒fa terfi edip bir müddet sonra talimgaha sevk edilmesine mebni mektebi terk eyledi─či ve mektepte bulundu─ču müddetçe sa’y u gayret ve hüsn-i hal ve hareketi aliyyü’l-a’lâ derecede görülmü┼č oldu─ču kay─▒ttan anla┼č─▒lm─▒┼č olma─čla, taleb-i vâk─▒ine mebni i┼č bu vesika i’ta k─▒l─▒nd─▒.’ Fî  24 Temmuz sene 334.

[5] Ö─črenci Künye Defteri, s. 68.

[6] Ö─črenci Sicil Dosyas─▒, No: 68.

[7] Ö─črenci Künye Defteri, s. 44.

[8] Ö─črenci Sicil Dosyas─▒, No: 44.

[9] Tasdikname Defteri, s. 69.

[10] Ö─črenci Künye Defteri, s. 402.

[11] Ö─črenci Sicil Dosyas─▒, Eski No: 402 Yeni No: 554.

[12] Tasdikname Defteri, s. 70.


  874 defa G├Âr├╝nt├╝lendi.

**********************

T├╝m yaz─▒, yorum ve i├žerikten imza sahiplerinin kendileri sorumludur. Yay─▒mlanm─▒┼č olmalar─▒, bu g├Âr├╝┼čleri Tuncay Y─▒lmazer'in benimsedi─či anlam─▒na gelmez. Yorum b├Âl├╝m├╝ ├Âzg├╝r bir tart─▒┼čma ortam─▒ yaratmak i├žin vard─▒r. Ancak sald─▒rgan ve d├╝zeysiz yorumlar yay─▒nlanmayacakt─▒r. E─čer bu siteye ilk kez yorum yaz─▒yorsan─▒z, yorum kurallar─▒na g├Âzatman─▒z─▒ istirham ederiz.

**********************

Makaleye Yorum Ekle

 

YORUMLAR

KATEGOR─░DEK─░ D─░─×ER BA┼×LIKLAR

13/04/2019 - 13:38 Who are your heroes of Gallipoli? An exclusive interview with John Gillam, The author of "Turkish Charlie Ryan" (with Yvonne Fletcher ) ( Tuncay Y─▒lmazer )

09/04/2019 - 13:38 Osmanl─▒ ─░mparatorlu─ču ve D├╝nya Sava┼č─▒ - Said Halim Pa┼ča (Fatih Y├╝cel)

23/03/2019 - 13:18 I. D├╝nya Sava┼č─▒ÔÇÖnda ├ťsk├╝dar Mekteb-i Sultan├«si (Nuri G├╝├žtekin)

17/03/2019 - 14:19 18 MART ├ľZEL - 18 Mart Bo─čaz Harbinde M├╝ttefik Filonun Sald─▒r─▒ Plan─▒ ile T├╝rk Savunma D├╝zeni ├ťzerine De─čerlendirmeler (M. Onur Yurdal)

13/03/2019 - 05:59 Orgeneral Cevat ├çobanl─▒ Pa┼čan─▒n Vefat─▒ Ve Cenaze Merasimi (Ahmet Yurttakal)

03/03/2019 - 05:37 Cephe Hatt─▒ Raporlar─▒na G├Âre Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ÔÇÖnda ┼×ehit T├╝rk Subaylar─▒ (Nuri G├╝├žtekin)

17/12/2018 - 13:03 Sar─▒kam─▒┼č Harek├ót─▒na Taktik Yakla┼č─▒mlar (Dr. B├╝lend ├ľzen)

09/12/2018 - 10:02 Elveda Zeytinda─č─▒ ÔÇô 100.Y─▒l D├Ân├╝m├╝ÔÇÖnde Kud├╝sÔÇÖ├╝n Kayb─▒n─▒ Yeniden De─čerlendirmek (Tuncay Y─▒lmazer)

05/11/2018 - 12:37 Kararg├óh Umumi Foto─čraf├ž─▒s─▒ Burhan Felek ve ├çanakkale (Mustafa Onur Yurdal)

17/10/2018 - 06:09 Troya M├╝zesinde Bir ├çanakkale ┼×ehidiÔÇÖnin Mezar Ta┼č─▒ (Ahmet Yurttakal)

15/09/2018 - 20:54 Mustafa Kemal Atat├╝rk ve Enver Pa┼ča (─░smail Pehlivan)

30/08/2018 - 10:16 ├çanakkale Sava┼č─▒ Sonras─▒nda Mezarl─▒klar ─░le ─░lgili Ortaya ├ç─▒kan Sorunlar Ve Yap─▒lan Tart─▒┼čmalar (Burhan Say─▒l─▒r)

03/07/2018 - 04:23 Ar┼čiv Belgelerinde L├ópseki (1915 - 1922) (H├╝seyin Arabac─▒)

24/05/2018 - 04:02 Yar─▒madaÔÇÖdaki Ate┼čkes: 24 May─▒s 1915 - The Armistice on the Gallipoli Peninsula - 24 May 1915 (Yusuf Ali ├ľzkan)

20/05/2018 - 08:02 ├çanakkale Sava┼č─▒ Siperin Ard─▒ Vatan (G├╝rsel G├Ânc├╝ - ┼×ahin Aldo─čan)

16/05/2018 - 09:33 Payitahtta Nutuklar─▒m : Cemal Pa┼čaÔÇÖy─▒ Y├╝celtme Amac─▒yla Yaz─▒lm─▒┼č Bir Risale (Nevzat Artu├ž)

06/05/2018 - 20:14 Haf─▒z Hakk─▒ Pa┼ča Hayat─▒ Ve Eserleri (Mustafa Birol ├ťlker)

28/04/2018 - 06:41 Mahmut Sabri Bey Ve Sedd├╝lbahir Savunmas─▒n─▒n ─░lk ├ť├ž G├╝n├╝ (Burhan Say─▒l─▒r)

24/04/2018 - 07:03 25 Nisan 1915 Gelibolu Yar─▒madas─▒ ├ç─▒karmalar─▒ ├ťzerine Taktik Yakla┼č─▒mlar (B├╝lend ├ľzen)

18/04/2018 - 10:58 ├çanakkale Sava┼č─▒ Esnas─▒nda ├çekildi─či ─░ddia Edilen Bir Foto─čraf Hakk─▒nda (Erhan ├çif├ži)

13/04/2018 - 05:58 ÔÇťB├╝y├╝k StratejisizlikÔÇŁten Sahadaki Ger├žekliklere, Gazze,Bir├╝ssebi ve Kud├╝sÔÇÖ├╝n Kayb─▒ (B├╝lend ├ľzen)

07/04/2018 - 11:16 18 Mart G├╝n├╝ Dardanos ┼×ehidi Zabit Namzedi Halim Efendi (Ahmet Yurttakal)

04/04/2018 - 06:50 Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ nda ─░stanbul a Yap─▒lan Hava Sald─▒r─▒lar─▒ (Emin Kurt - Mesut G├╝venba┼č)

31/03/2018 - 15:41 K─▒sa Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ Tarihi (─░lkin Ba┼čar ├ľzal)

29/03/2018 - 09:02 Bo─čazÔÇÖ─▒n Fedaileri "├çanakkale Bo─čaz─▒ Tahkimatlar─▒ ve ├çanakkale Bo─čaz MuharebeleriÔÇÖnde T├╝rk Top├žusu" adl─▒ kitaplar─▒n tan─▒t─▒m─▒ (Bayram Akg├╝n)

23/03/2018 - 13:22 Verdun Sava┼č─▒ (─░lkin Ba┼čar ├ľzal)

20/03/2018 - 17:57 LondraÔÇÖn─▒n Sava┼č Planlar─▒: 1906 Taba Krizi Ve ├çanakkale (Yusuf Ali ├ľzkan)

17/03/2018 - 04:39 18 Mart ├ľzel - ├çanakkale Bo─čaz─▒ Savunmas─▒nda Kullan─▒lan 240/35ÔÇÖlik Alman Krupp K─▒y─▒ Topunun Teknik ├ľzellikleri (Bayram Akg├╝n)

12/03/2018 - 11:23 Uydurmadan Ger├že─če- ├çanakkale Sava┼č─▒ÔÇÖnda Bulutlar ─░├žerisinde Kayboldu─ču ─░ddia Edilen Norfolk Taburu (Tuncay Y─▒lmazer)

25/02/2018 - 13:09 Yi─čitler Harman─▒ Yozgad Mekteb-i Sultanisi -Yozgat Lisesi- (Osman Karaca)

19/02/2018 - 09:19 ├çanakkale Sava┼čÔÇÖ─▒ndan Yadigar Kalan Gazi Toplar Nerede?- B├Âl├╝m 2 (Bayram Akg├╝n)

11/02/2018 - 12:02 ├çanakkale Sava┼čÔÇÖ─▒ndan Yadigar Kalan Gazi Toplar Nerede?- B├Âl├╝m 1 (Bayram Akg├╝n)

05/02/2018 - 05:38 ─░ngilizlerin 1915 Y─▒l─▒ Strateji De─či┼čikli─či: ├çanakkale, ─░ngiliz Karar Vericiler ─░├žin Bir Se├ženek Haline Nas─▒l Geldi? (Yusuf Ali ├Âzkan)

30/01/2018 - 08:02 Medine M├╝dafaas─▒ ve Fahreddin Pa┼ča (S├╝leyman Beyo─člu)

20/01/2018 - 10:18 D├╝┼čman ├çanakkaleÔÇÖyi Ge├žecek Olursa (Do├ž.Dr. Mesut Uyar)

13/01/2018 - 11:19 Amiral CardenÔÇÖin ├çanakkale Bo─čaz─▒ Sald─▒r─▒ Plan─▒ ├ťzerine Bir De─čerlendirme ( Bayram Akg├╝n)

17/12/2017 - 12:41 Gelibolu Yar─▒madas─▒nda Kaybolan ┼×ehitlik ve An─▒tlar (Mustafa Onur Yurdal)

08/12/2017 - 19:02 Tarih dergilerinde Kud├╝s 100.Y─▒l Dosyalar─▒

04/12/2017 - 12:16 Topyekûn Harp Erich von Ludendorff, Erhan Çifci (ed.), Çev. Aynur Onur Çifci-Erhan Çifci (Zafer Efe)

22/11/2017 - 03:49 ├ť├ž Mermi ─░le Bir Defter - ├çanakkaleÔÇÖde Yedek Subay Bir M├╝hendisin Hikayesi (Mustafa Onur Yurdal)

07/11/2017 - 18:30 Pomaklar─▒n ├çanakkale A─č─▒d─▒ - Pesna (├ľmer Arslan)

30/10/2017 - 18:41 25 Nisan 1915, Ar─▒burnu Anzak ├ç─▒karmas─▒nda 57.AlayÔÇÖ─▒n Conkbay─▒r─▒ÔÇÖna ─░ntikali ÔÇô Yeniden De─čerlendirme ( M. ┼×ahin Aldo─čan )

17/10/2017 - 11:31 Prof. Dr. Christopher Bell'in yeni eseri Churchill and the Dardanelles ├╝zerinden bir inceleme: Churchill ├çanakkale Sava┼člar─▒n─▒n tek sorumlusu mudur?

09/09/2017 - 05:40 Florence NightingaleÔÇÖin Eli AnadoluÔÇÖya da De─čmi┼čti-K─▒r─▒m Sava┼č─▒ndan Unutulan ─░lk Prefabrik Hastane: Erenk├Ây (Renkioi) (Mustafa Onur Yurdal)

22/08/2017 - 07:18 Ku┼čatma ve Esaretin Ad─▒ K├ŤTULAM├éRE Esir Bir ─░ngiliz Subay─▒n An─▒lar─▒ - Edward W.C. Sandes -(Muzaffer Albayrak)

09/08/2017 - 18:07 19. T├╝men Kurmay Ba┼čkan─▒ ─░zzettin ├çal─▒┼člarÔÇÖ─▒n ├çe┼čitli Konferans ve Yay─▒nlar─▒nda Conkbay─▒r─▒ S├╝ng├╝ Taarruzu (Melike Bayrak-Mustafa Onur Yurdal)

27/07/2017 - 13:33 ├çanakkaleÔÇÖnin FilistinÔÇÖdeki Yans─▒mas─▒ 2.B├Âl├╝m-2.Gazze Muharebesi(Tuncay Y─▒lmazer )

11/07/2017 - 10:07 ├çanakkaleÔÇÖnin FilistinÔÇÖdeki Yans─▒mas─▒-Gazze Muharebeleri(1.B├Âl├╝m)(Tuncay Y─▒lmazer)

22/05/2017 - 05:29 M├╝stahkem Mevkii nin Anafartalardaki Sesi-K├╝├ž├╝k Anafartalar Toplar─▒(Bayram Akg├╝n)

09/05/2017 - 08:12 K├╗tulam├óre Ku┼čatmas─▒ÔÇÖndan Esarete Y├╝zba┼č─▒ SandesÔÇÖin Hat─▒ralar─▒ - ├çev. Tuncay Y─▒lmazer

02/05/2017 - 11:45 ─░zmir-Bay─▒nd─▒r ─░l├žesinden ├çanakkale Harbine Kat─▒lanlar (Necat ├çetin)

28/04/2017 - 08:49 Kûtulamâre Zaferi 1916(Muzaffer Albayrak,Vahdettin Engin)

23/04/2017 - 21:24 T├╝rk OrdusuÔÇÖnda K├╝nye Uygulamas─▒na ─░li┼čkin ─░lk Giri┼čimler ve ─░lk K├╝nyelerle ─░lgili K─▒sa Bilgiler (The First Attempts On The Use Of Identity Tags In Turkish Army And Information About The Early Identity Tags) (Burhan SAYILIR)

13/04/2017 - 05:43 ├çanakkale Sava┼č─▒, Kara Savunmas─▒ ─░├žin M├╝stahkem Mevkii Top Deste─či (Bayram Akg├╝n)

07/04/2017 - 14:30 Çanakkale Muharebelerinde İdari ve Lojistik Faaliyetler (Ayhan Candan)

06/04/2017 - 19:17 Kabata┼č Erkek Lisesi 1.B├╝y├╝te├ž Tarih ├ľ─črenci Sempozyumu (8-9 Nisan 2017)

04/04/2017 - 21:12 Resmi Belgelere (N├╝fus ├ľl├╝m-Genelkurmay-Kay─▒ts─▒z ├ľl├╝m Defterleri) G├Âre ─░zmir - Beyda─č ┼×ehitleri (Necat ├çetin-A.Levent Ertekin)

31/03/2017 - 07:25 ├çanakkale nin ┼×ehit Kalemleri (─░smail Sabah)

27/03/2017 - 19:43 ├çanakkale M├╝stahkem MevkiiÔÇÖye Ba─čl─▒ Top Mermisi ├çe┼čitleri (Bayram Akg├╝n)

25/03/2017 - 20:58 GeliboluyuAnlamak ├ľzel- 100. Y─▒l─▒nda Gazze Muharebeleri Kahramanlar─▒n─▒ An─▒yoruz (Tuncay Y─▒lmazer)

17/03/2017 - 21:15 18 Mart ├ľzel Makalesi - Ya┼čayanlar─▒n A─čz─▒ndan 18 Mart Bo─čaz Muharebesi (Ahmet Yurttakal)

16/03/2017 - 08:51 18 Foto─črafla ├çanakkale Bo─čaz Muharebesi 18 Mart 1915 - 18 March 1915 Dardanelles Assault with 18 photographs (Ahmet Yurttakal)

13/03/2017 - 05:47 Çanakkale Muharebelerinde Bir Hile: Sahte Toplar (Bayram Akgün)

07/03/2017 - 04:27 ├çanakkale ZaferiÔÇÖnden Mescid-i NebeviÔÇÖye Enver Pa┼čaÔÇÖn─▒n 1916 Filistin-Hicaz ziyareti(Tuncay Y─▒lmazer)

23/02/2017 - 07:48 Gelibolu Savunmas─▒ Bir Kararg├óh ├çal─▒┼čmas─▒ - General G.S. Patton (Haluk Oral)

09/02/2017 - 06:24 ─░kinci Kirte Muharebesi (6-8 May─▒s 1915 Taarruzlar─▒) (Y├╝cel ├ľzkorucu)

31/01/2017 - 12:29 T├╝rk Bo─čazlar─▒ Meselesi (Ayhan Candan)

24/01/2017 - 05:39 Kanl─▒ Bir Mendil Hikayesi (├ľmer Arslan)

19/01/2017 - 10:32 Irak Cephesinde G├Ân├╝ll├╝ Kahramanlar Osmanc─▒k Taburu (Muzaffer Albayrak)

23/12/2016 - 20:32 Atlas Tarih Dergisi Aral─▒k-Ocak Say─▒s─▒nda 1916 Sina Filistin Hicaz Cephesi (Tuncay Y─▒lmazer)

13/12/2016 - 07:23 Birle┼čik Harekat Tecr├╝besi Olarak Cihan Harbinde T├╝rk-Alman Askeri ─░ttifak─▒ (G├╝ltekin Y─▒ld─▒z)

02/12/2016 - 20:23 ├çanakkale Kara Muharebelerinde A─č─▒l Dere (┼×aban Murat Armutak)

15/11/2016 - 11:48 Çanakkale de Bir Melek Hanım (Muzaffer Albayrak)

01/11/2016 - 05:41 ├çanakkale Kara Muharebelerinde Asma Dere (┼×aban Murat Armutak)

24/10/2016 - 06:55 42. Alay / Gelibolu 1915 - Ahmet Diriker (O─čuz ├çetino─člu)

03/07/2016 - 14:42 ├çanakkaleÔÇÖden 100. Y─▒l─▒nda SommeÔÇÖa:Bir Sava┼č, ─░ki Muharebe (Mustafa Onur Yurdal)

11/06/2016 - 14:37 I.D├╝nya Sava┼č─▒ nda ┼×ii Ulemas─▒n─▒n Cihat Fetvalar─▒ ├çer├ževesinde Irak Cephesi (Ziya Abbas)

01/06/2016 - 06:23 Kut├╝lamare- Yarbay Mehmed Re┼čid Bey in G├╝nl├╝─č├╝ (─░. Bahtiyar ─░stekli)

23/05/2016 - 12:01 Osmanl─▒ DevletiÔÇÖnin ├çanakkale Muharebelerinde Sa─čl─▒k Alan─▒ndaki Faaliyetleri (Ayhan Candan)

16/05/2016 - 07:38 Bir Osmanl─▒ Kurmay Subay─▒- Irakl─▒ K├╝rt Devlet Adam─▒, Mehmet Emin Zeki Bey in Ya┼čam ├ľyk├╝s├╝ (Tuncay Y─▒lmazer)

10/05/2016 - 13:00 Mezopotamya da Bir Sava┼č 1915-1916 Kut├╝lAmare ÔÇô Nikolas Gardner ( Tuncay Y─▒lmazer )

07/05/2016 - 07:31 Birinci D├╝nya Sava┼č─▒n─▒n ─░slam D├╝nyas─▒na Etkileri (Y├╝ksel Nizamo─člu)

30/04/2016 - 19:20 ├çanakkale Sava┼č─▒: Bir Siyasi M├╝cadele Alan─▒ (├ľzg├╝r ├ľzt├╝rk)

23/04/2016 - 19:13 25 Nisan 1915 Anzak ├ç─▒karmas─▒ ─░lk Saatleri ÔÇô Daha Erken M├╝dahale Edilebilir miydi? ( Ahmet Yurttakal )

17/04/2016 - 21:26 Maskirovka Harekat─▒ - K├╗tulAmare bir zafer midir? ( Tuncay Y─▒lmazer )

28/03/2016 - 11:20 Çanakkale Muharebelerinde Osmanlı Ordusunun Asker Kaybı (Ayhan Candan)

26/03/2016 - 09:55 E─čitimli Neslin Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ ile ─░mtihan─▒ ( Dr. Nuri G├╝├žtekin )

24/03/2016 - 10:00 Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ nda Yozgat Lisesi (Dr. Nuri G├╝├žtekin)

21/03/2016 - 06:35 ├çanakkale Seferberli─či: Sava┼č, E─čitim, Cephe Gerisi (Mustafa Sel├žuk)

17/03/2016 - 08:15 18 MART ├ľZEL - ├çanakkale Zaferi ve Cevat Pa┼ča (Ahmet Yurttakal)

22/02/2016 - 12:27 Gertrude Bell Irak Sınırını Çizen Kadın (Veysel Sekmen)

14/01/2016 - 08:43 ├çanakkale ┼×ehidi Feyzi ├çavu┼čÔÇÖun Zevcesi Zehra Han─▒m─▒n Padi┼čaha Mektubu (Osman Ko├ž)

23/12/2015 - 16:47 ├çanakkale Sava┼člar─▒nda Binba┼č─▒ Halis BeyÔÇÖe Ait Bir Ganimetin ├ľyk├╝s├╝ (Serdar Halis Ataksor)

10/12/2015 - 18:03 Mesudiye Z─▒rhl─▒s─▒n─▒n Dram─▒ (Cemalettin Y─▒ld─▒z)

06/12/2015 - 20:29 KutÔÇÖ├╝lamarenin T├╝rklere Tesliminden Sonra Irak ─░ngiliz Ordusunun Faaliyetlerine Dair Rapor (Haz. Serdar Halis Ataksor)

01/12/2015 - 10:11 10 A─čustos 1915 Conkbay─▒r─▒ S├╝ng├╝ H├╝cumu (Muzaffer Albayrak)

17/11/2015 - 21:09 Çanakkale Deniz Muharebelerinde Verilen Zayiatlar (Ahmet Yurttakal)

10/11/2015 - 05:19 Reis-i Cumhur Mustafa Kemal in Çanakkaleyi ziyaretleri (M. Onur Yurdal )

08/11/2015 - 22:04 Mustafa Kemal Pa┼čan─▒n Osmanl─▒ DevletiÔÇÖnin 1. D├╝nya Sava┼č─▒na giri┼čiyle ilgili g├Âr├╝┼člerine dair bir belge

Osmanl─▒ Devleti Umumi Harpte Tarafs─▒z Kalabilir miydi? - Yusuf Ak├žura (De─čerlendirme: Muzaffer Albayrak)