├çanakkale Sava┼č─▒ Esnas─▒nda ├çekildi─či ─░ddia Edilen Bir Foto─čraf Hakk─▒nda (Erhan ├çif├ži)

Tarih: 18/04/2018   /   Toplam Yorum 4   / Yazar Ad─▒:      /   Okunma 13598

├çanakkale Sava┼č─▒ anlat─▒m─▒ndaki yanl─▒┼člar─▒n en fazla g├Âze ├žarpanlar─▒ndan biri de kamuoyuna ÔÇť├çanakkale Sava┼č─▒ÔÇÖna Kat─▒lan 15ÔÇÖlilerÔÇŁ ┼čeklinde lanse edilen bir foto─čraft─▒r. Kamu kurum ve kurulu┼č binalar─▒na dahi as─▒lacak hale gelen bu foto─črafta asker├« ├╝niforma ile y├╝r├╝y├╝┼č yapan bir grup ├žocu─čun ├çanakkale CephesiÔÇÖne g├Ânderilen 15 ya┼č─▒ndaki ├žocuklar oldu─čuna vurgu yap─▒ld─▒. Son d├Ânemde aksi y├Ânde s├Âylemler zikredilmeye ba┼člansa da, kayna─č─▒n─▒ b├╝y├╝k ├Âl├ž├╝de Tokat y├Âresine ait bir t├╝rk├╝den alan bu bilgi halen yayg─▒n bi├žimde payla┼č─▒lmaya devam etmektedir.


─░lk kez ge├žen y─▒l a├ž─▒klamal─▒ ├Ârnekler vererek sosyal medya ├╝zerinde i┼čaret etti─čimiz bu yanl─▒┼čl─▒─č─▒n tashihi i├žin ├çanakkale Sava┼č─▒ ├╝zerine yapt─▒─č─▒ de─čerli ara┼čt─▒rmalar─▒ ve yaz─▒lar─▒ ile tan─▒nan Sn. Dr. Tuncay Y─▒lmazer BeyÔÇÖin nazik teklifi ile konu hakk─▒nda daha derli-toplu bir yaz─▒ haz─▒rlamam─▒z─▒n da ├Ân├╝ a├ž─▒lm─▒┼č oldu. Hassaten ├çanakkale Sava┼č─▒ ├╝zerine bir uzmanl─▒─č─▒m ya da uzmanl─▒k iddiam olmad─▒─č─▒ halde kendisinin nazik teklifi ve ricas─▒ ├╝zerine kaleme ald─▒─č─▒m bu yaz─▒da, bahsi ge├žen foto─čraf─▒n asl─▒nda ├çanakkale Sava┼č─▒ y─▒llar─▒na ait olmad─▒─č─▒n─▒, baz─▒ a├ž─▒klay─▒c─▒ ├Ârnekleri de payla┼čarak, k─▒saca ortaya koymaya ├žal─▒┼čaca─č─▒m. (E.├ç.)


 

 

 

Hiç ┼čüphesiz ki Çanakkale Sava┼č─▒ Türk tarihinin en önemli safhalar─▒ndan biridir. Türk toplumu için ebediyen gurur kayna─č─▒ olan bu kahramanl─▒k destan─▒nda Osmanl─▒ askerleri dönemin süper gücü olan ─░ngiltere’nin önderli─čindeki ─░tilaf Devletleri askerlerine denizden ve karadan geçit vermeyerek tarih sayfalar─▒na adlar─▒n─▒ alt─▒n harflerle yazd─▒rm─▒┼člard─▒.

Böylesine de─čerli bir zaferin ard─▒ndan, do─čal olarak, ┼čimdiye kadar pek çok ┼čey yaz─▒l─▒p söylendi. Bilhassa son on y─▒lda yap─▒lan ne┼čriyat sayesinde kamuoyunun Çanakkale Sava┼č─▒’na olan ilgisi ziyadesiyle artt─▒. Ancak bu durum maalesef belirli ölçüdeki dezenformasyonu da beraberinde getirdi. Konunun uzmanlar─▒ d─▒┼č─▒nda kalan genel okuyucu kitlesinin do─čru veri ile yanl─▒┼č veriyi ay─▒rt edebilecek bilgi düzeyine sahip olmamas─▒ ise ortaya ç─▒kan dezenformasyonu tahminlerin ötesine ta┼č─▒d─▒. Özellikle internet ortam─▒nda akan bilginin denetimden yoksun olu┼ču, di─čer pek çok konuda oldu─ču gibi, Çanakkale Sava┼č─▒ hakk─▒nda payla┼č─▒lan yanl─▒┼č bilgilerin galat-─▒ me┼čhur haline gelmesini beraberinde getirdi.

Bu yanl─▒┼člar─▒n en fazla göze çarpanlar─▒ndan biri de kamuoyuna “Çanakkale Sava┼č─▒’na Kat─▒lan 15’liler” ┼čeklinde lanse edilen bir foto─čraft─▒r. Kamu kurum ve kurulu┼č binalar─▒na dahi as─▒lacak hale gelen bu foto─črafta askerî üniforma ile yürüyü┼č yapan bir grup çocu─čun Çanakkale Cephesi’ne gönderilen 15 ya┼č─▒ndaki çocuklar oldu─čuna vurgu yap─▒ld─▒. Son dönemde aksi yönde söylemler zikredilmeye ba┼člansa da, kayna─č─▒n─▒ büyük ölçüde Tokat yöresine ait bir türküden alan bu bilgi halen yayg─▒n biçimde payla┼č─▒lmaya devam etmektedir.[1]

 

 

 

─░lk kez geçen y─▒l aç─▒klamal─▒ örnekler vererek sosyal medya üzerinde i┼čaret etti─čimiz bu yanl─▒┼čl─▒─č─▒n tashihi için Çanakkale Sava┼č─▒ üzerine yapt─▒─č─▒ de─čerli ara┼čt─▒rmalar─▒ ve yaz─▒lar─▒ ile tan─▒nan Sn. Dr. Tuncay Y─▒lmazer Bey’in nazik teklifi ile konu hakk─▒nda daha derli-toplu bir yaz─▒ haz─▒rlamam─▒z─▒n da önü aç─▒lm─▒┼č oldu. Hassaten Çanakkale Sava┼č─▒ üzerine bir uzmanl─▒─č─▒m ya da uzmanl─▒k iddiam olmad─▒─č─▒ halde kendisinin nazik teklifi ve ricas─▒ üzerine kaleme ald─▒─č─▒m bu yaz─▒da, bahsi geçen foto─čraf─▒n asl─▒nda Çanakkale Sava┼č─▒ y─▒llar─▒na ait olmad─▒─č─▒n─▒, baz─▒ aç─▒klay─▒c─▒ örnekleri de payla┼čarak, k─▒saca ortaya koymaya çal─▒┼čaca─č─▒m.

Asl─▒nda maddi kan─▒tlar─▒n ortaya konmas─▒ndan önce basit bir beyin jimnasti─či yap─▒ld─▒─č─▒nda dahi Çanakkale Sava┼č─▒’n─▒n ba┼člad─▒─č─▒ ve muharebelerin tüm ┼čiddetiyle devam etti─či ┼×ubat 1915 - Ocak 1916 tarihleri aras─▒nda 15 ya┼č─▒ndaki çocuklar─▒n planl─▒ bir eylem dâhilinde cepheye gönderildiklerini veya ilgili kurumlar taraf─▒ndan gönderilmelerine müsaade edildi─čini söylemenin abesle i┼čtigal olaca─č─▒ görülebilir. Zira Osmanl─▒lar A─čustos 1914’te seferberlik haz─▒rl─▒klar─▒na ba┼člam─▒┼č ve Kas─▒m 1914’te resmen Birinci Dünya Sava┼č─▒’na girmi┼člerdi. Osmanl─▒lar aç─▒s─▒ndan sava┼č─▒n henüz ba┼člang─▒c─▒ olarak de─čerlendirebilece─čimiz günlerde (yani ┼×ubat 1915 itibar─▒yla), eldeki mevcut birliklerin kadrolar─▒ henüz erimemi┼čken, ba┼čkent ─░stanbul’a yak─▒nl─▒─č─▒ nedeniyle o an için en fazla önem verilen Çanakkale Cephesi’ne Osmanl─▒ Genelkurmay─▒’n─▒n çocuk ya┼čtaki askerleri toplu olarak göndermesi veya gönderilmelerine müsaade etmesi e┼čyan─▒n tabiat─▒na ayk─▒r─▒ bir durum olarak görünmektedir. Kald─▒ ki Osmanl─▒lar “vücut yap─▒lar─▒ askerlik yapmaya elveri┼čli olan 18 ya┼č─▒ndaki gençleri” bile Mükellefiyet-i Askeriye Kanun-u Muvakkati kapsam─▒nda en erken Eylül 1915 tarihinde askere almaya ba┼člam─▒┼člard─▒. “Ya┼člar─▒ itibar─▒yla askerlikle mükellef olmad─▒klar─▒ halde, ┼čah─▒slar─▒ itibar─▒yla askerlik yapmaya elveri┼čli bulunduklar─▒ askerî yetkililerce uygun görülüp, bedeni kabiliyetleri tabip muayenesi ile yeterli görülenlerin” celp ve sevklerine izin verilesi durumu da ancak 24 Ekim 1916 tarihine tekabül etmektedir.[2] Bu tarihte ise ─░tilaf Devletleri’nin Çanakkale’den askerlerini çekmi┼č olduklar─▒ görülmektedir. Zira ─░tilaf Devletleri bu tarihten yakla┼č─▒k 9 ay önce, Ocak 1916’da Çanakkale’den askerlerini çekmi┼člerdi.

Yaz─▒m─▒za konu olan foto─čraf─▒ inceledi─čimizde de benzer bir anakronik duruma rastlamaktay─▒z. Çünkü foto─črafta Çanakkale Cephesi’ne gönderildikleri ve 15 ya┼č grubunda olduklar─▒ iddia edilen çocuklar─▒n giymi┼č olduklar─▒ sipersiz asker ┼čapkalar─▒n─▒n en erken 1921 y─▒l─▒nda kullan─▒ld─▒─č─▒n─▒ görüyoruz. Daha önceki bir tarihte bu ┼čapkalar─▒n kullan─▒lmamas─▒ foto─čraf─▒n Çanakkale Sava┼č─▒ dönemine ait oldu─ču iddias─▒n─▒ çürüten bir ba┼čka veridir.

 

Foto─čraftaki çocuklar─▒n Çanakkale Sava┼č─▒/Cephesi ile ilgilerinin bulunmad─▒─č─▒na dair as─▒l kan─▒tlara ise dönemin gazetelerinde ya da gazetelere ula┼čma imkân─▒m─▒z yoksa merhum Kaz─▒m Karabekir Pa┼ča’n─▒n yaz─▒lar─▒n─▒n yer ald─▒─č─▒ “Çocuk Davam─▒z[3] adl─▒ kitapta ula┼čabilmekteyiz. Kitab─▒n elimizde bulunan bask─▒s─▒n─▒n 160 ila 176’nc─▒ sayfalar─▒ aras─▒nda gerek bahsi geçen foto─čraf gerekse foto─čraftaki çocuklar hakk─▒nda detayl─▒ yaz─▒lar bulunmakta. Kitapta bu çocuklar─▒n 1923 y─▒l─▒ Nisan ay─▒nda ─░stanbul’a getirilen ┼×ark Cephesi ┼čehitlerinin yetimleri oldu─ču vurgulan─▒rken, çocuklar─▒n ─░stanbul’daki faaliyetleri hakk─▒nda da detayl─▒ bilgiler sunulmaktad─▒r.

 

 

 

Bunlarla beraber, kamuoyuna “Çanakkale Sava┼č─▒’na Kat─▒lan 15’liler” ┼čeklinde lanse edilen foto─čraf─▒n gerçekte 1923 y─▒l─▒ Nisan ay─▒nda ─░stanbul’da çekildi─čine dair birinci elden kayna─č─▒m─▒z dönemin gazeteleridir. Dönemin gazetelerini tarad─▒─č─▒m─▒zda foto─čraftaki çocuklar ve ─░stanbul’daki faaliyetleri hakk─▒nda zengin bir veri ile kar┼č─▒la┼č─▒yoruz. Örne─čin; Tevhid-i Efkâr gazetesinin 13 Nisan 1923 gününden itibaren okuyucular─▒na “┼×ark Cephesi Yetimleri” olarak tan─▒tt─▒─č─▒ bir grup çocu─čun ─░stanbul’a gelece─čini haber olarak verdi─čini görmekteyiz. “┼×ark Cephesi Yetimleri Bugün Geliyor” ser-levhas─▒ (ba┼čl─▒─č─▒) ile verilen haberde çocuklar─▒ kar┼č─▒lamak üzere bir gece önceden baz─▒ kimselerin görevlendirildi─či vurgulanm─▒┼čt─▒r. Keza gazetenin 14 Nisan 1923 günü ç─▒kan say─▒s─▒nda çocuklar─▒n toplu çekilmi┼č bir foto─čraf─▒ payla┼č─▒lm─▒┼č ve “┼×ark Cephesi Yetimleri Dün ┼×ehrimize Geldiler” ba┼čl─▒─č─▒ at─▒lm─▒┼čt─▒r.

 

 

Nihayet yaz─▒m─▒za konu olan foto─čraf─▒ ise ayn─▒ gazetenin 16 Nisan 1923 tarihli nüshas─▒nda görmekteyiz. “Beyo─člu’nun Çoktan Beri Görmedi─či Bir Manzara” ba┼čl─▒─č─▒ ile verilen ve “Bugünün Yetimleri, Yar─▒n─▒n Kahramanlar─▒ Dün Beyo─člu’nu Yeni Ba┼čtan Feth Ettiler” alt ba┼čl─▒─č─▒ ile desteklenen foto─črafta kamuoyunda “Çanakkale Sava┼č─▒’na Kat─▒lan 15’liler” olarak bilinen çocuklar─▒n asl─▒nda ─░stanbul Beyo─člu’nda gösteri yürüyü┼čü yapt─▒klar─▒n─▒ ö─čreniyoruz.

 

 

 

Yine foto─črafa konu olan çocuklar─▒n evvelki gece tiyatroda bir temsil verdikleri, onlar─▒ seyredenlerin iftihar ve meserret gözya┼člar─▒ döktükleri gazetede verilen bilgiler aras─▒nda. Keza ayn─▒ güne ait ─░kdam gazetesi de “┼×ark Yetimleri” ba┼čl─▒─č─▒ ile verdi─či haberde halk─▒n çocuklara büyük ilgi gösterdi─čini ve temsil esnas─▒nda çok say─▒da insan─▒n d─▒┼čar─▒da kald─▒─č─▒n─▒ ifade etmi┼čtir. Dönemin gazetelerinde Kaz─▒m Karabekir Pa┼ča’n─▒n himayesinde olan ┼×ark Cephesi yetimlerinin ─░stanbul’daki faaliyetlerine dair haberler 1923 y─▒l─▒ Nisan ay─▒ sonuna kadar devam etmektedir.

 

 

Görüldü─čü üzere, kamuoyuna “Çanakkale Sava┼č─▒’na Kat─▒lan 15’liler” ┼čeklinde lanse edilen bu me┼čhur foto─čraf asl─▒nda Cumhuriyet’in kurulmas─▒na birkaç ay kala çekilmi┼čtir. Fakat bilinçli veya bilinçsiz bir ┼čekilde yap─▒lan bu yanl─▒┼č bilgilendirme sonucunda foto─čraftaki çocuklar─▒n Çanakkale Cephesi’ne gönderildikleri ve orada sava┼čt─▒klar─▒ alg─▒s─▒ olu┼čmu┼čtur. Özellikle Çanakkale Cephesi üzerine yo─čunla┼čan bu tür dezenformasyon ve manipülasyonlar─▒n ise Çanakkale’de kazan─▒lan bu önemli zaferin zaten çok büyük olan anlam ve de─čerini oldu─čundan daha büyük göstermeyece─či ise a┼čikârd─▒r.  

 

 

 



[1] Son dönemde bu türkünün 15 ya┼č─▒ndakiler için de─čil de 1315 yani 1899 do─čumlular için yaz─▒ld─▒─č─▒n─▒n do─čru bir ┼čekilde, s─▒kça dile getirilmesi nedeniyle yaz─▒da bu husus üzerinde ayr─▒nt─▒ya girilmemi┼čtir. (E. Ç.)

[2] Osman Köksal, Mükellefiyet-i Askeriye Kanun-u Muvakkati, Yay─▒nlanmam─▒┼č Yüksek Lisans Tezi, AÜ ─░nk─▒lap Tarihi Enstitüsü, 1987, s. 47.

[3] Kaz─▒m Karabekir, Çocuk Davam─▒z, Yay. Haz. Ziver Öktem, Yap─▒ Kredi Yay─▒nlar─▒, 2014, s. 160-176.


  13598 defa G├Âr├╝nt├╝lendi.

**********************

T├╝m yaz─▒, yorum ve i├žerikten imza sahiplerinin kendileri sorumludur. Yay─▒mlanm─▒┼č olmalar─▒, bu g├Âr├╝┼čleri Tuncay Y─▒lmazer'in benimsedi─či anlam─▒na gelmez. Yorum b├Âl├╝m├╝ ├Âzg├╝r bir tart─▒┼čma ortam─▒ yaratmak i├žin vard─▒r. Ancak sald─▒rgan ve d├╝zeysiz yorumlar yay─▒nlanmayacakt─▒r. E─čer bu siteye ilk kez yorum yaz─▒yorsan─▒z, yorum kurallar─▒na g├Âzatman─▒z─▒ istirham ederiz.

**********************

Makaleye Yorum Ekle

 

YORUMLAR

10562_Tolga Y─▒lmaz 18-04-2018, 20:11:07
Erhan Bey,
Yaz─▒n─▒z i├žin tebrik ederiz. Eme─činize sa─čl─▒k.
Bahsetti─činiz konuyla ilgili ├Ânce Askeri Tarih Ara┼čt─▒rmalar─▒ Dergisinde makale yay─▒nlanm─▒┼čt─▒.

Literat├╝r taramas─▒ i├žin bu makaleye de bakman─▒z─▒ ├Âneririm.

Burhan Say─▒l─▒r, ├çanakkale Sava┼č─▒ ─░le ─░lgili Yanl─▒┼čl─▒klara Birka├ž ├ľrnek ve ├ľneriler, Askeri Tarih Ara┼čt─▒rmalar─▒ Dergisi, Genkur. ATASE Ba┼čkanl─▒─č─▒, Y─▒l:8 A─čustos 2010, ss.107-124.
 

KATEGOR─░DEK─░ D─░─×ER BA┼×LIKLAR

13/04/2019 - 13:38 Who are your heroes of Gallipoli? An exclusive interview with John Gillam, The author of "Turkish Charlie Ryan" (with Yvonne Fletcher ) ( Tuncay Y─▒lmazer )

09/04/2019 - 13:38 Osmanl─▒ ─░mparatorlu─ču ve D├╝nya Sava┼č─▒ - Said Halim Pa┼ča (Fatih Y├╝cel)

23/03/2019 - 13:18 I. D├╝nya Sava┼č─▒ÔÇÖnda ├ťsk├╝dar Mekteb-i Sultan├«si (Nuri G├╝├žtekin)

17/03/2019 - 14:19 18 MART ├ľZEL - 18 Mart Bo─čaz Harbinde M├╝ttefik Filonun Sald─▒r─▒ Plan─▒ ile T├╝rk Savunma D├╝zeni ├ťzerine De─čerlendirmeler (M. Onur Yurdal)

13/03/2019 - 05:59 Orgeneral Cevat ├çobanl─▒ Pa┼čan─▒n Vefat─▒ Ve Cenaze Merasimi (Ahmet Yurttakal)

03/03/2019 - 05:37 Cephe Hatt─▒ Raporlar─▒na G├Âre Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ÔÇÖnda ┼×ehit T├╝rk Subaylar─▒ (Nuri G├╝├žtekin)

17/12/2018 - 13:03 Sar─▒kam─▒┼č Harek├ót─▒na Taktik Yakla┼č─▒mlar (Dr. B├╝lend ├ľzen)

09/12/2018 - 10:02 Elveda Zeytinda─č─▒ ÔÇô 100.Y─▒l D├Ân├╝m├╝ÔÇÖnde Kud├╝sÔÇÖ├╝n Kayb─▒n─▒ Yeniden De─čerlendirmek (Tuncay Y─▒lmazer)

05/11/2018 - 12:37 Kararg├óh Umumi Foto─čraf├ž─▒s─▒ Burhan Felek ve ├çanakkale (Mustafa Onur Yurdal)

17/10/2018 - 06:09 Troya M├╝zesinde Bir ├çanakkale ┼×ehidiÔÇÖnin Mezar Ta┼č─▒ (Ahmet Yurttakal)

15/09/2018 - 20:54 Mustafa Kemal Atat├╝rk ve Enver Pa┼ča (─░smail Pehlivan)

30/08/2018 - 10:16 ├çanakkale Sava┼č─▒ Sonras─▒nda Mezarl─▒klar ─░le ─░lgili Ortaya ├ç─▒kan Sorunlar Ve Yap─▒lan Tart─▒┼čmalar (Burhan Say─▒l─▒r)

03/07/2018 - 04:23 Ar┼čiv Belgelerinde L├ópseki (1915 - 1922) (H├╝seyin Arabac─▒)

24/05/2018 - 04:02 Yar─▒madaÔÇÖdaki Ate┼čkes: 24 May─▒s 1915 - The Armistice on the Gallipoli Peninsula - 24 May 1915 (Yusuf Ali ├ľzkan)

20/05/2018 - 08:02 ├çanakkale Sava┼č─▒ Siperin Ard─▒ Vatan (G├╝rsel G├Ânc├╝ - ┼×ahin Aldo─čan)

16/05/2018 - 09:33 Payitahtta Nutuklar─▒m : Cemal Pa┼čaÔÇÖy─▒ Y├╝celtme Amac─▒yla Yaz─▒lm─▒┼č Bir Risale (Nevzat Artu├ž)

06/05/2018 - 20:14 Haf─▒z Hakk─▒ Pa┼ča Hayat─▒ Ve Eserleri (Mustafa Birol ├ťlker)

28/04/2018 - 06:41 Mahmut Sabri Bey Ve Sedd├╝lbahir Savunmas─▒n─▒n ─░lk ├ť├ž G├╝n├╝ (Burhan Say─▒l─▒r)

24/04/2018 - 07:03 25 Nisan 1915 Gelibolu Yar─▒madas─▒ ├ç─▒karmalar─▒ ├ťzerine Taktik Yakla┼č─▒mlar (B├╝lend ├ľzen)

18/04/2018 - 10:58 ├çanakkale Sava┼č─▒ Esnas─▒nda ├çekildi─či ─░ddia Edilen Bir Foto─čraf Hakk─▒nda (Erhan ├çif├ži)

13/04/2018 - 05:58 ÔÇťB├╝y├╝k StratejisizlikÔÇŁten Sahadaki Ger├žekliklere, Gazze,Bir├╝ssebi ve Kud├╝sÔÇÖ├╝n Kayb─▒ (B├╝lend ├ľzen)

07/04/2018 - 11:16 18 Mart G├╝n├╝ Dardanos ┼×ehidi Zabit Namzedi Halim Efendi (Ahmet Yurttakal)

04/04/2018 - 06:50 Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ nda ─░stanbul a Yap─▒lan Hava Sald─▒r─▒lar─▒ (Emin Kurt - Mesut G├╝venba┼č)

31/03/2018 - 15:41 K─▒sa Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ Tarihi (─░lkin Ba┼čar ├ľzal)

29/03/2018 - 09:02 Bo─čazÔÇÖ─▒n Fedaileri "├çanakkale Bo─čaz─▒ Tahkimatlar─▒ ve ├çanakkale Bo─čaz MuharebeleriÔÇÖnde T├╝rk Top├žusu" adl─▒ kitaplar─▒n tan─▒t─▒m─▒ (Bayram Akg├╝n)

23/03/2018 - 13:22 Verdun Sava┼č─▒ (─░lkin Ba┼čar ├ľzal)

20/03/2018 - 17:57 LondraÔÇÖn─▒n Sava┼č Planlar─▒: 1906 Taba Krizi Ve ├çanakkale (Yusuf Ali ├ľzkan)

17/03/2018 - 04:39 18 Mart ├ľzel - ├çanakkale Bo─čaz─▒ Savunmas─▒nda Kullan─▒lan 240/35ÔÇÖlik Alman Krupp K─▒y─▒ Topunun Teknik ├ľzellikleri (Bayram Akg├╝n)

12/03/2018 - 11:23 Uydurmadan Ger├že─če- ├çanakkale Sava┼č─▒ÔÇÖnda Bulutlar ─░├žerisinde Kayboldu─ču ─░ddia Edilen Norfolk Taburu (Tuncay Y─▒lmazer)

25/02/2018 - 13:09 Yi─čitler Harman─▒ Yozgad Mekteb-i Sultanisi -Yozgat Lisesi- (Osman Karaca)

19/02/2018 - 09:19 ├çanakkale Sava┼čÔÇÖ─▒ndan Yadigar Kalan Gazi Toplar Nerede?- B├Âl├╝m 2 (Bayram Akg├╝n)

11/02/2018 - 12:02 ├çanakkale Sava┼čÔÇÖ─▒ndan Yadigar Kalan Gazi Toplar Nerede?- B├Âl├╝m 1 (Bayram Akg├╝n)

05/02/2018 - 05:38 ─░ngilizlerin 1915 Y─▒l─▒ Strateji De─či┼čikli─či: ├çanakkale, ─░ngiliz Karar Vericiler ─░├žin Bir Se├ženek Haline Nas─▒l Geldi? (Yusuf Ali ├Âzkan)

30/01/2018 - 08:02 Medine M├╝dafaas─▒ ve Fahreddin Pa┼ča (S├╝leyman Beyo─člu)

20/01/2018 - 10:18 D├╝┼čman ├çanakkaleÔÇÖyi Ge├žecek Olursa (Do├ž.Dr. Mesut Uyar)

13/01/2018 - 11:19 Amiral CardenÔÇÖin ├çanakkale Bo─čaz─▒ Sald─▒r─▒ Plan─▒ ├ťzerine Bir De─čerlendirme ( Bayram Akg├╝n)

17/12/2017 - 12:41 Gelibolu Yar─▒madas─▒nda Kaybolan ┼×ehitlik ve An─▒tlar (Mustafa Onur Yurdal)

08/12/2017 - 19:02 Tarih dergilerinde Kud├╝s 100.Y─▒l Dosyalar─▒

04/12/2017 - 12:16 Topyekûn Harp Erich von Ludendorff, Erhan Çifci (ed.), Çev. Aynur Onur Çifci-Erhan Çifci (Zafer Efe)

22/11/2017 - 03:49 ├ť├ž Mermi ─░le Bir Defter - ├çanakkaleÔÇÖde Yedek Subay Bir M├╝hendisin Hikayesi (Mustafa Onur Yurdal)

07/11/2017 - 18:30 Pomaklar─▒n ├çanakkale A─č─▒d─▒ - Pesna (├ľmer Arslan)

30/10/2017 - 18:41 25 Nisan 1915, Ar─▒burnu Anzak ├ç─▒karmas─▒nda 57.AlayÔÇÖ─▒n Conkbay─▒r─▒ÔÇÖna ─░ntikali ÔÇô Yeniden De─čerlendirme ( M. ┼×ahin Aldo─čan )

17/10/2017 - 11:31 Prof. Dr. Christopher Bell'in yeni eseri Churchill and the Dardanelles ├╝zerinden bir inceleme: Churchill ├çanakkale Sava┼člar─▒n─▒n tek sorumlusu mudur?

09/09/2017 - 05:40 Florence NightingaleÔÇÖin Eli AnadoluÔÇÖya da De─čmi┼čti-K─▒r─▒m Sava┼č─▒ndan Unutulan ─░lk Prefabrik Hastane: Erenk├Ây (Renkioi) (Mustafa Onur Yurdal)

22/08/2017 - 07:18 Ku┼čatma ve Esaretin Ad─▒ K├ŤTULAM├éRE Esir Bir ─░ngiliz Subay─▒n An─▒lar─▒ - Edward W.C. Sandes -(Muzaffer Albayrak)

09/08/2017 - 18:07 19. T├╝men Kurmay Ba┼čkan─▒ ─░zzettin ├çal─▒┼člarÔÇÖ─▒n ├çe┼čitli Konferans ve Yay─▒nlar─▒nda Conkbay─▒r─▒ S├╝ng├╝ Taarruzu (Melike Bayrak-Mustafa Onur Yurdal)

27/07/2017 - 13:33 ├çanakkaleÔÇÖnin FilistinÔÇÖdeki Yans─▒mas─▒ 2.B├Âl├╝m-2.Gazze Muharebesi(Tuncay Y─▒lmazer )

11/07/2017 - 10:07 ├çanakkaleÔÇÖnin FilistinÔÇÖdeki Yans─▒mas─▒-Gazze Muharebeleri(1.B├Âl├╝m)(Tuncay Y─▒lmazer)

22/05/2017 - 05:29 M├╝stahkem Mevkii nin Anafartalardaki Sesi-K├╝├ž├╝k Anafartalar Toplar─▒(Bayram Akg├╝n)

09/05/2017 - 08:12 K├╗tulam├óre Ku┼čatmas─▒ÔÇÖndan Esarete Y├╝zba┼č─▒ SandesÔÇÖin Hat─▒ralar─▒ - ├çev. Tuncay Y─▒lmazer

02/05/2017 - 11:45 ─░zmir-Bay─▒nd─▒r ─░l├žesinden ├çanakkale Harbine Kat─▒lanlar (Necat ├çetin)

28/04/2017 - 08:49 Kûtulamâre Zaferi 1916(Muzaffer Albayrak,Vahdettin Engin)

23/04/2017 - 21:24 T├╝rk OrdusuÔÇÖnda K├╝nye Uygulamas─▒na ─░li┼čkin ─░lk Giri┼čimler ve ─░lk K├╝nyelerle ─░lgili K─▒sa Bilgiler (The First Attempts On The Use Of Identity Tags In Turkish Army And Information About The Early Identity Tags) (Burhan SAYILIR)

13/04/2017 - 05:43 ├çanakkale Sava┼č─▒, Kara Savunmas─▒ ─░├žin M├╝stahkem Mevkii Top Deste─či (Bayram Akg├╝n)

07/04/2017 - 14:30 Çanakkale Muharebelerinde İdari ve Lojistik Faaliyetler (Ayhan Candan)

06/04/2017 - 19:17 Kabata┼č Erkek Lisesi 1.B├╝y├╝te├ž Tarih ├ľ─črenci Sempozyumu (8-9 Nisan 2017)

04/04/2017 - 21:12 Resmi Belgelere (N├╝fus ├ľl├╝m-Genelkurmay-Kay─▒ts─▒z ├ľl├╝m Defterleri) G├Âre ─░zmir - Beyda─č ┼×ehitleri (Necat ├çetin-A.Levent Ertekin)

31/03/2017 - 07:25 ├çanakkale nin ┼×ehit Kalemleri (─░smail Sabah)

27/03/2017 - 19:43 ├çanakkale M├╝stahkem MevkiiÔÇÖye Ba─čl─▒ Top Mermisi ├çe┼čitleri (Bayram Akg├╝n)

25/03/2017 - 20:58 GeliboluyuAnlamak ├ľzel- 100. Y─▒l─▒nda Gazze Muharebeleri Kahramanlar─▒n─▒ An─▒yoruz (Tuncay Y─▒lmazer)

17/03/2017 - 21:15 18 Mart ├ľzel Makalesi - Ya┼čayanlar─▒n A─čz─▒ndan 18 Mart Bo─čaz Muharebesi (Ahmet Yurttakal)

16/03/2017 - 08:51 18 Foto─črafla ├çanakkale Bo─čaz Muharebesi 18 Mart 1915 - 18 March 1915 Dardanelles Assault with 18 photographs (Ahmet Yurttakal)

13/03/2017 - 05:47 Çanakkale Muharebelerinde Bir Hile: Sahte Toplar (Bayram Akgün)

07/03/2017 - 04:27 ├çanakkale ZaferiÔÇÖnden Mescid-i NebeviÔÇÖye Enver Pa┼čaÔÇÖn─▒n 1916 Filistin-Hicaz ziyareti(Tuncay Y─▒lmazer)

23/02/2017 - 07:48 Gelibolu Savunmas─▒ Bir Kararg├óh ├çal─▒┼čmas─▒ - General G.S. Patton (Haluk Oral)

09/02/2017 - 06:24 ─░kinci Kirte Muharebesi (6-8 May─▒s 1915 Taarruzlar─▒) (Y├╝cel ├ľzkorucu)

31/01/2017 - 12:29 T├╝rk Bo─čazlar─▒ Meselesi (Ayhan Candan)

24/01/2017 - 05:39 Kanl─▒ Bir Mendil Hikayesi (├ľmer Arslan)

19/01/2017 - 10:32 Irak Cephesinde G├Ân├╝ll├╝ Kahramanlar Osmanc─▒k Taburu (Muzaffer Albayrak)

23/12/2016 - 20:32 Atlas Tarih Dergisi Aral─▒k-Ocak Say─▒s─▒nda 1916 Sina Filistin Hicaz Cephesi (Tuncay Y─▒lmazer)

13/12/2016 - 07:23 Birle┼čik Harekat Tecr├╝besi Olarak Cihan Harbinde T├╝rk-Alman Askeri ─░ttifak─▒ (G├╝ltekin Y─▒ld─▒z)

02/12/2016 - 20:23 ├çanakkale Kara Muharebelerinde A─č─▒l Dere (┼×aban Murat Armutak)

15/11/2016 - 11:48 Çanakkale de Bir Melek Hanım (Muzaffer Albayrak)

01/11/2016 - 05:41 ├çanakkale Kara Muharebelerinde Asma Dere (┼×aban Murat Armutak)

24/10/2016 - 06:55 42. Alay / Gelibolu 1915 - Ahmet Diriker (O─čuz ├çetino─člu)

03/07/2016 - 14:42 ├çanakkaleÔÇÖden 100. Y─▒l─▒nda SommeÔÇÖa:Bir Sava┼č, ─░ki Muharebe (Mustafa Onur Yurdal)

11/06/2016 - 14:37 I.D├╝nya Sava┼č─▒ nda ┼×ii Ulemas─▒n─▒n Cihat Fetvalar─▒ ├çer├ževesinde Irak Cephesi (Ziya Abbas)

01/06/2016 - 06:23 Kut├╝lamare- Yarbay Mehmed Re┼čid Bey in G├╝nl├╝─č├╝ (─░. Bahtiyar ─░stekli)

23/05/2016 - 12:01 Osmanl─▒ DevletiÔÇÖnin ├çanakkale Muharebelerinde Sa─čl─▒k Alan─▒ndaki Faaliyetleri (Ayhan Candan)

16/05/2016 - 07:38 Bir Osmanl─▒ Kurmay Subay─▒- Irakl─▒ K├╝rt Devlet Adam─▒, Mehmet Emin Zeki Bey in Ya┼čam ├ľyk├╝s├╝ (Tuncay Y─▒lmazer)

10/05/2016 - 13:00 Mezopotamya da Bir Sava┼č 1915-1916 Kut├╝lAmare ÔÇô Nikolas Gardner ( Tuncay Y─▒lmazer )

07/05/2016 - 07:31 Birinci D├╝nya Sava┼č─▒n─▒n ─░slam D├╝nyas─▒na Etkileri (Y├╝ksel Nizamo─člu)

30/04/2016 - 19:20 ├çanakkale Sava┼č─▒: Bir Siyasi M├╝cadele Alan─▒ (├ľzg├╝r ├ľzt├╝rk)

23/04/2016 - 19:13 25 Nisan 1915 Anzak ├ç─▒karmas─▒ ─░lk Saatleri ÔÇô Daha Erken M├╝dahale Edilebilir miydi? ( Ahmet Yurttakal )

17/04/2016 - 21:26 Maskirovka Harekat─▒ - K├╗tulAmare bir zafer midir? ( Tuncay Y─▒lmazer )

28/03/2016 - 11:20 Çanakkale Muharebelerinde Osmanlı Ordusunun Asker Kaybı (Ayhan Candan)

26/03/2016 - 09:55 E─čitimli Neslin Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ ile ─░mtihan─▒ ( Dr. Nuri G├╝├žtekin )

24/03/2016 - 10:00 Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ nda Yozgat Lisesi (Dr. Nuri G├╝├žtekin)

21/03/2016 - 06:35 ├çanakkale Seferberli─či: Sava┼č, E─čitim, Cephe Gerisi (Mustafa Sel├žuk)

17/03/2016 - 08:15 18 MART ├ľZEL - ├çanakkale Zaferi ve Cevat Pa┼ča (Ahmet Yurttakal)

22/02/2016 - 12:27 Gertrude Bell Irak Sınırını Çizen Kadın (Veysel Sekmen)

14/01/2016 - 08:43 ├çanakkale ┼×ehidi Feyzi ├çavu┼čÔÇÖun Zevcesi Zehra Han─▒m─▒n Padi┼čaha Mektubu (Osman Ko├ž)

23/12/2015 - 16:47 ├çanakkale Sava┼člar─▒nda Binba┼č─▒ Halis BeyÔÇÖe Ait Bir Ganimetin ├ľyk├╝s├╝ (Serdar Halis Ataksor)

10/12/2015 - 18:03 Mesudiye Z─▒rhl─▒s─▒n─▒n Dram─▒ (Cemalettin Y─▒ld─▒z)

06/12/2015 - 20:29 KutÔÇÖ├╝lamarenin T├╝rklere Tesliminden Sonra Irak ─░ngiliz Ordusunun Faaliyetlerine Dair Rapor (Haz. Serdar Halis Ataksor)

01/12/2015 - 10:11 10 A─čustos 1915 Conkbay─▒r─▒ S├╝ng├╝ H├╝cumu (Muzaffer Albayrak)

17/11/2015 - 21:09 Çanakkale Deniz Muharebelerinde Verilen Zayiatlar (Ahmet Yurttakal)

10/11/2015 - 05:19 Reis-i Cumhur Mustafa Kemal in Çanakkaleyi ziyaretleri (M. Onur Yurdal )

08/11/2015 - 22:04 Mustafa Kemal Pa┼čan─▒n Osmanl─▒ DevletiÔÇÖnin 1. D├╝nya Sava┼č─▒na giri┼čiyle ilgili g├Âr├╝┼člerine dair bir belge

Osmanl─▒ Devleti Umumi Harpte Tarafs─▒z Kalabilir miydi? - Yusuf Ak├žura (De─čerlendirme: Muzaffer Albayrak)