├çanakkale Destan─▒n─▒n ├ľl├╝ms├╝z Efsaneleri (Osman Ko├ž)

Tarih:   /   Toplam Yorum 3   / Yazar Ad─▒:      /   Okunma 9023

Milletimizin Çanakkale’ye bak─▒┼č─▒ budur ve bu bak─▒┼čta bir sakatl─▒k bulunmamaktad─▒r. Anadolu’nun ücra bir köyünde ya┼čayan, okumas─▒ yazmas─▒ olmayan Ay┼če Nine’den, Çanakkale’de gördüklerini duyduklar─▒n─▒ sorgulamas─▒n─▒ ve do─čru bilgiye ula┼čmas─▒n─▒ beklemek do─čru de─čildir. Do─čru olan Ay┼če Nine’nin güvenerek kendini teslim etti─či kimselerin vazifelerini bi hakk─▒n yerine getirmeleri ve ona sadece do─čruyu anlatmalar─▒d─▒r. Zihne yanl─▒┼č yerle┼čen bir bilginin düzeltilmesi kolay de─čildir. Konu Çanakkale olunca zorlu─čun derecesi misliyle artmaktad─▒r. Z─▒─č─▒ndere Sarg─▒yeri’nde bükülen a─čac─▒n, Anafarta cephesinde kaybolan birli─čin, kan kokan derenin hikâyesi bu mevzuya verilecek önemli örneklerdir. Ziyaretçiye bu hikâyelerin do─čru olmad─▒─č─▒ söylendi─činde hemen itiraz edilmekte, bir yazar─▒n kitab─▒, bir gazetecinin yaz─▒s─▒, ya da bir mihmandar─▒n anlat─▒m─▒ delil olarak gösterilmektedir. (O.K.)

 

Milletimizin son y─▒llarda Çanakkale Sava┼č─▒’na ve ┼čehitliklere gösterdi─či yo─čun ilgi takdire ┼čayand─▒r.  Maddi manevi her türlü fedakârl─▒─č─▒ göstererek ve bin bir me┼čakkati göze alarak Türkiye’nin bir ucundan kalk─▒p Çanakkale’ye gelen insan─▒m─▒z burada duydu─čuna ve gördü─čüne samimi bir kalple inanmakta, gezi s─▒ras─▒ndaki mü┼čahedelerini haf─▒zas─▒n─▒n en mutena yerine özenle nak┼četmektedir.  Keza, kendi ┼čehrinde tertiplenen Çanakkale etkinliklerine de ayn─▒ samimiyetle kat─▒lmakta, görsel veya sözlü anlat─▒mlar─▒ hiç tereddüt etmeden kabullenmektedir. Çünkü gördü─čü yer, dinledi─či ┼čey Çanakkale’dir. O, babas─▒ndan, dedesinden Çanakkale’ye dair daha ne olaylar dinlemi┼č, ne mucizeler duymu┼čtur.  Çanakkale dendi mi olmayacak, inan─▒lmayacak ┼čey yoktur ona göre.  

Milletimizin Çanakkale’ye bak─▒┼č─▒ budur ve bu bak─▒┼čta bir sakatl─▒k bulunmamaktad─▒r. Anadolu’nun ücra bir köyünde ya┼čayan, okumas─▒ yazmas─▒ olmayan Ay┼če Nine’den, Çanakkale’de gördüklerini duyduklar─▒n─▒ sorgulamas─▒n─▒ ve do─čru bilgiye ula┼čmas─▒n─▒ beklemek do─čru de─čildir. Do─čru olan Ay┼če Nine’nin güvenerek kendini teslim etti─či kimselerin vazifelerini bi hakk─▒n yerine getirmeleri ve ona sadece do─čruyu anlatmalar─▒d─▒r.

Zihne yanl─▒┼č yerle┼čen bir bilginin düzeltilmesi kolay de─čildir. Konu Çanakkale olunca zorlu─čun derecesi misliyle artmaktad─▒r. Z─▒─č─▒ndere Sarg─▒yeri’nde bükülen a─čac─▒n, Anafarta cephesinde kaybolan birli─čin, kan kokan derenin hikâyesi bu mevzuya verilecek önemli örneklerdir. Ziyaretçiye bu hikâyelerin do─čru olmad─▒─č─▒ söylendi─činde hemen itiraz edilmekte, bir yazar─▒n kitab─▒, bir gazetecinin yaz─▒s─▒, ya da bir mihmandar─▒n anlat─▒m─▒ delil olarak gösterilmektedir.

Gerçekten, Çanakkale Sava┼člar─▒ ve ┼čehitlikler konusunda yanl─▒┼čl─▒─č─▒ ┼čüphe götürmeyen pek çok olay─▒n halen kitaplarda, dergilerde, gazetelerde ve görsel medyada yer ald─▒─č─▒ görülmekte, bu as─▒ls─▒z bilgilerin belgeli, belgesiz baz─▒ ki┼čilerce de her gün alanda ziyaretçilere anlat─▒ld─▒─č─▒na ┼čahit olunmaktad─▒r. Böylelikle yanl─▒┼člar sürüp gitmekte s─▒nav kaidesine benzer bir ┼čekilde yanl─▒┼člar do─črular─▒ al─▒p götürmektedir. Onca yanl─▒┼č─▒ dile getirmek ve düzeltilmesine çal─▒┼čmak ise baya bir cesaret istemektedir. Zira elinizde belge de olsa belleklere yanl─▒┼č yerle┼čmi┼č olan bir bilgiyi düzeltmeye kalk─▒┼čmadan, hele hele yaz─▒ya dökmeden önce alaca─č─▒n─▒z tepkileri göz önünde bulundurman─▒z hatta  “Çanakkale tarihini inkâr etmek, Çanakkale’yi bitirmek” gibi abes ithamlara kar┼č─▒ haz─▒rl─▒kl─▒ olman─▒z gerekecektir. Yanl─▒┼čl─▒─č─▒n─▒ iddia etti─činiz konu dini motiflli ise i┼č iman─▒n─▒z─▒n sorgulanmas─▒na kadar gidecektir. Bu ithamlar─▒ ve sorgulamay─▒ yapanlar ise Çanakkale’nin gerçeklerini ara┼čt─▒rmak ve anlatmak yerine yanl─▒┼čta ─▒srar etmeyi tercih edenler ve ezberledi─či yanl─▒┼člar─▒ ç─▒kard─▒ktan sonra geriye anlatacak bir ┼čeyi kalmayacak olanlard─▒r. Neyse ki bu ki┼čiler az─▒nl─▒ktad─▒r.

 Son y─▒llarda ba┼čta Çanakkale On Sekiz Mart Üniversitesi olmak üzere, çe┼čitli kurumsal yap─▒lar ve yerel ara┼čt─▒rmac─▒lar de─čerli çal─▒┼čmalar─▒yla pek çok yanl─▒┼č─▒n düzeltilmesine ve yeni bilgilerin ortaya ç─▒kar─▒lmas─▒na vesile olmu┼člard─▒r. Bu çal─▒┼čmalar sayesinde Çanakkale’nin zengin tarihi gün yüzüne ç─▒kar─▒lm─▒┼č bir yanl─▒┼č─▒n yeri on do─čruyla doldurulacak hale gelmi┼čtir.

Çanakkale’de bir de, sava┼čla hiçbir ┼čekilde ilgisi bulunmayan konularda mizansenler haz─▒rlayarak ve bunlar─▒ bir tiyatrocu edas─▒yla ziyaretçiye sunarak mistik hava olu┼čturma gayreti içine girenler vard─▒r. Gül kokan a─čaçlar, barut kokan ┼čehitlikler ve daha neler neler bu ┼čarlatanl─▒─ča verilecek örneklerdir. Ziyaretçi bu ortamlar─▒n önceden haz─▒rland─▒─č─▒n─▒ bilmeden çal─▒dan ald─▒─č─▒ gül kokusundan ve duman─▒ az önce rüzgâr─▒n önüne b─▒rak─▒lm─▒┼č barut kokusundan etkilenmektedir. Düzene─či haz─▒rlayanlar, bu hususi hallerin herkesle ya┼čanamayaca─č─▒n─▒ özenle vurgulayarak, ziyaretçi gruplar─▒n─▒ kendilerine ba─člamaya çal─▒┼čmaktad─▒r. Ama ┼čüheda yurdu olan bu temiz topraklar, bir deniz misali üzerinde çer çöp kabul etmemekte onlar─▒ muhakkak k─▒y─▒ya atmaktad─▒r. Bu düzene─či yapanlar─▒n ak─▒betleri de aynen öyle olmu┼čtur. Kerametleri kendilerinden menkul baz─▒ kimseler bir ┼čekilde kendilerini Yar─▒mada’n─▒n d─▒┼č─▒nda bulmu┼čtur.  

Yanl─▒┼č anlat─▒mlar ve tan─▒t─▒mlar ba─člam─▒nda “havada çarp─▒┼čan mermi çekirdekleri” iddias─▒n─▒ da ele almak gerekmektedir.

Gelibolu Yar─▒madas─▒’nda bulunan müzelerde ve galerilerde sergilenen objelerin en cazip ve popüler parças─▒ havada çarp─▒┼čt─▒─č─▒ iddia edilen mermi çekirdekleridir. Öyle ki ┼čehitliklere gelen ziyaretçiler bu me┼čhur objeyi görmek için sab─▒rs─▒zlanmakta, görünce de hayretini gizleyememektedir.

Ziyaretçinin sab─▒rs─▒zl─▒─č─▒ ve hayreti bo┼čuna de─čildir elbetteki.

Çanakkale Deniz Zaferinin y─▒ldönümü münasebetiyle aç─▒lan foto─čraf sergilerinde onu görmü┼č, konferanslarda onu dinlemi┼č, televizyon programlar─▒nda onu seyretmi┼č, kö┼če yaz─▒lar─▒nda onu okumu┼č, az önce rehberinden de onu dinlemi┼čtir. ┼×imdi de onun gerçe─čiyle yüz yüzedir.

Havada çarp─▒┼čan mermi çekirdekleri…

Aman Allah─▒m ne deh┼četli ┼čey?

Böylesine büyük bir ilgiye mazhar olan çarp─▒┼čan mermi çekirdekleri her geçen gün ününe ün katmakta Çanakkale Sava┼č─▒’n─▒n sembolü olma yolunda h─▒zla ilerlemektedir. Bu gidi┼čle, ilerleyen zamanda Çanakkale topra─č─▒n─▒n bir yerinde “Çarp─▒┼čan Mermi Çekirdekleri An─▒t─▒’n─▒ görmek hiçte ┼ča┼č─▒rt─▒c─▒ olmayacakt─▒r.

Sava┼č alanlar─▒nda bulundu─ču söylenen çarp─▒┼čan mermi çekirdekleri, Çanakkale Sava┼č─▒’n─▒n deh┼četini ve cephede ya┼čanan mermi sa─čana─č─▒n─▒ anlatan bir ispat vesikas─▒ olarak sunulmaktad─▒r. Bununla da yetinilmeyerek iki mermi çekirde─činin havada çarp─▒┼čma ihtimalinin çok ender bir durum oldu─čundan bahsedilmekte böylece meseleye ayr─▒ bir gizem kat─▒lmaktad─▒r. Nas─▒l yap─▒ld─▒─č─▒ bilinmeyen bu ihtimal hesab─▒yla ilgili yaz─▒lan ve söylenen rakamlar 1.600.000 de bir ila 18.000.000.000 da bir aras─▒nda de─či┼čiklik göstermektedir.

Hâlbuki Çanakkale Sava┼č─▒’n─▒n deh┼četini anlatmak için böyle bir objenin delil olarak kullan─▒lmas─▒na ihtiyaç yoktur. Çanakkale sava┼č─▒ tarihi, sava┼č─▒n deh┼četini anlatan daha somut ve anlaml─▒ bilgi ve belgelerle doludur.   

┼×ehitlik gezisi s─▒ras─▒nda, u─črad─▒─č─▒m─▒z müze ve galerilerde hemen her meslekten insana mermilerin havada çarp─▒┼čmas─▒n─▒n ve birinin di─čerini delip geçmesinin mümkün olup olamayaca─č─▒n─▒ sormu┼čumdur. Ald─▒─č─▒m cevap ise hep ayn─▒ olmu┼čtur. “Bu ne biçim soru hoca? Çarp─▒┼čm─▒┼čya i┼čte!”

Bu güne kadar tart─▒┼č─▒lmayan böyle bir mevzu kar┼č─▒s─▒nda bu yaz─▒y─▒ okuyan ço─ču ki┼činin de ziyaretçilerle ayn─▒ tavr─▒ sergileyece─čine ve “buda nereden ç─▒kt─▒ ┼čimdi” diyece─čine eminim. Öyleyse bu meselenin nereden ç─▒kt─▒─č─▒n─▒ izah etmeliyim.

Gelibolu Yar─▒madas─▒’ndaki hemen her müzede ve galeride biri di─čerini delip geçmi┼č mermi çekirdeklerinin sergilendi─či, bu objelerin önüne de “havada çarp─▒┼čm─▒┼č mermiler” yaz─▒l─▒ levhalar─▒n konuldu─ču görülmektedir. Vatanda┼člar─▒m─▒z gözüyle gördü─čü bu hadiseye gönülden inanmakta sorgulama ihtiyac─▒ duymamaktad─▒r.

Oysa bu bir iddiadan ibarettir. Mermi çekirdeklerinin havada çarp─▒┼čt─▒─č─▒n─▒ ve birinin di─čerini delip geçti─čini gören kimse olmam─▒┼čt─▒r. Seneler sonra araziden birbirine geçmi┼č mermi çekirdeklerinin bulunmas─▒ da bu iddian─▒n do─črulu─čunu kan─▒tlamamaktad─▒r.    

Evet, ayn─▒ anda binlerce mermi çekirde─činin at─▒ld─▒─č─▒ bir ortamda bu çekirdeklerden ikisinin havada çarp─▒┼čma ihtimali vard─▒r. Ama bu iki mermi çekirde─činden birinin di─čerini delip geçmesi mümkün de─čildir. Böyle bir iddia da bulunmak için bilim adam─▒ olmaya gerek yoktur. Askerli─čini yapan,  merminin havadaki hareketini bilen ve sava┼čtaki siper düzeni hakk─▒nda kabaca bilgisi olan herkes rahatl─▒kla böyle bir kan─▒ya varabilir.    

Bilindi─či üzere mermi çekirde─či kur┼čundan imal edilmekte d─▒┼č k─▒sm─▒ da bak─▒r veya benzeri malzeme ile kaplanmaktad─▒r. Çekirde─čin ucu tam sivriltilmeyip oval b─▒rak─▒lmaktad─▒r. Çekirdek, kapsül taraf─▒ndan ate┼členen kovan içindeki barutun olu┼čturdu─ču itme gücü ile saniyede 800 m. civar─▒nda h─▒zla namludan d─▒┼čar─▒ya f─▒rlamaktad─▒r. Namlunun içinde bulunan yivler ve setler de çekirde─čin yüksek h─▒zla kendi etraf─▒nda dönmesini sa─člamaktad─▒r. Böylece namludan d─▒┼čar─▒ ç─▒kan mermi çekirde─či hem kendi etraf─▒nda dönerek hem de ilerleyerek hedefine ula┼čmaktad─▒r.     

─░leriye do─čru hareket eden bir mermi çekirde─či, önünden 90 derece aç─▒yla, yatay olarak geçen di─čer mermi çekirde─činden daha güçlü bir itme kuvvetine sahiptir. Ancak bu güç çarp─▒┼čma an─▒nda di─čer mermi çekirde─čini delmek için yeterli de─čildir. Çekirdeklerin havada yüksek h─▒zla hareket halinde olmalar─▒,  kendi etraflar─▒nda dönmeleri, çarpan çekirde─čin ucunun oval, çarp─▒lan merminin gövdesinin ise silindirik olmas─▒ çarp─▒┼čma an─▒nda birinin di─čerine tutunmas─▒n─▒ ve delip geçmesini imkâns─▒z k─▒lmaktad─▒r. Böyle bir çarp─▒┼čma sonucunda olacak ┼čey çarpan çekirde─čin sekmesinden ve her iki çekirde─čin de yönünü de─či┼čtirerek ayr─▒ yönlere hareket etmesinden ibarettir. Hafif bir rüzgârdan bile etkilenen mermi çekirde─činin havada meydana gelebilecek çarp─▒┼čmada verece─či ba┼čka bir tepki yoktur.  

Havada çarp─▒┼čt─▒─č─▒ iddia edilen mermi çekirdekleri incelendi─činde ço─čunun ayn─▒ orduya ait oldu─ču görülmektedir. Yani çarp─▒┼čan mermi çekirdeklerinin ikisi de Frans─▒z, ikisi de ─░ngiliz, ikisi de Osmanl─▒’d─▒r. Ayn─▒ orduya ait iki mermi çekirde─činin 90 derece aç─▒yla havada çarp─▒┼čt─▒─č─▒ bir muharebe düzeni de askeri gerçeklerle ba─čda┼čmamaktad─▒r.

     
Çarp─▒┼čmadan anla┼č─▒lan ┼čey has─▒m ordular─▒n birbirlerine kar┼č─▒ att─▒klar─▒ mermi çekirdeklerinin havada bulu┼čmas─▒d─▒r.  Böyle bir bulu┼čman─▒n da 90 derece aç─▒yla de─čil uç uca olmas─▒ beklenir ki bu hepten imkâns─▒zd─▒r. Zaten müzelerde ve galerilerde böyle bir çarp─▒┼čma örne─čine de rastlanmamaktad─▒r.    

┼×ayet mermi çekirdekleri havada çarp─▒┼čmam─▒┼č ise arazide bulunan ve müzelerde sergilenen örnekler neyin nesidir? Sorusunun cevab─▒ ise gayet basittir. Frans─▒z birlikleriyle Türk birliklerinin kar┼č─▒l─▒kl─▒ sava┼čt─▒─č─▒ bir düzende Frans─▒z tüfeklerinden ç─▒kan mermi çekirdekleri Türk siperlerinin önündeki toprak y─▒─č─▒n─▒na veya kum torbalar─▒na yo─čun olarak isabet edecek ve sapland─▒─č─▒ yerde kalacakt─▒r. Arkas─▒ndan birbiri ard─▒nca at─▒lan binlerce mermi çekirde─či de ayn─▒ alana isabet edecektir. Böyle olunca sonradan at─▒lan bir mermi çekirde─činin önceden at─▒lm─▒┼č bir mermi çekirde─čiyle bulu┼čmas─▒ ve kayna┼čmas─▒ muhtemel hale gelecektir.

Askeri at─▒┼č alanlar─▒nda, hedeflerin arkas─▒na denk gelen toprak k─▒s─▒m da bol miktarda bulunan birbirine çarpm─▒┼č, kayna┼čm─▒┼č mermi çekirdekleri bu mevzuya verilebilecek iyi bir örnektir.

Ayn─▒ orduya ait mermi çekirdeklerinin birbirlerine geçmi┼č ┼čekilde bulunmalar─▒n─▒n bir ba┼čka sebebi daha vard─▒r. O da içinde yüzlerce mermi bulunan cephane sand─▒klar─▒n─▒n isabet almas─▒d─▒r. Sand─▒k içindeki mermilerin topluca patlamas─▒ sonucunda mermi çekirdeklerinin birbirine geçmesi veya birbirlerini delmesi ihtimal dâhilindedir.   

Öyleyse Gelibolu Yar─▒madas─▒’ndaki müzelerde ve galerilerde sergilenen birbirine geçmi┼č mermi çekirdeklerinin havada çarp─▒┼čt─▒─č─▒ iddias─▒ndan art─▒k vazgeçmek ve önlerine konulan yaz─▒l─▒ levhalar─▒ de─či┼čtirmek gerekmektedir.       

Milletimizin e─čitimi ve kültür düzeyi her geçen gün artmakta geriden ara┼čt─▒ran, sorgulayan bir nesil gelmektedir. Bu neslin yalan─▒m─▒z─▒, yanl─▒┼č─▒m─▒z─▒ tespit edip yüzümüze vurmas─▒n─▒ beklemeden bizim kendimizi düzeltmemiz ve bilgileri do─čru bir biçimde aktarmam─▒z gerekmektedir. Aksi durumun Çanakkale’nin tan─▒t─▒m─▒nda yer alan aktörlere olan itimad─▒ sarsaca─č─▒na ve Çanakkale’ye olan ilgiyi azaltaca─č─▒na ku┼čku yoktur. Bu da herkes için kald─▒r─▒lamaz bir vebaldir.       


  9023 defa G├Âr├╝nt├╝lendi.

**********************

T├╝m yaz─▒, yorum ve i├žerikten imza sahiplerinin kendileri sorumludur. Yay─▒mlanm─▒┼č olmalar─▒, bu g├Âr├╝┼čleri Tuncay Y─▒lmazer'in benimsedi─či anlam─▒na gelmez. Yorum b├Âl├╝m├╝ ├Âzg├╝r bir tart─▒┼čma ortam─▒ yaratmak i├žin vard─▒r. Ancak sald─▒rgan ve d├╝zeysiz yorumlar yay─▒nlanmayacakt─▒r. E─čer bu siteye ilk kez yorum yaz─▒yorsan─▒z, yorum kurallar─▒na g├Âzatman─▒z─▒ istirham ederiz.

**********************

Makaleye Yorum Ekle

 

YORUMLAR

KATEGOR─░DEK─░ D─░─×ER BA┼×LIKLAR

13/04/2019 - 13:38 Who are your heroes of Gallipoli? An exclusive interview with John Gillam, The author of "Turkish Charlie Ryan" (with Yvonne Fletcher ) ( Tuncay Y─▒lmazer )

09/04/2019 - 13:38 Osmanl─▒ ─░mparatorlu─ču ve D├╝nya Sava┼č─▒ - Said Halim Pa┼ča (Fatih Y├╝cel)

23/03/2019 - 13:18 I. D├╝nya Sava┼č─▒ÔÇÖnda ├ťsk├╝dar Mekteb-i Sultan├«si (Nuri G├╝├žtekin)

17/03/2019 - 14:19 18 MART ├ľZEL - 18 Mart Bo─čaz Harbinde M├╝ttefik Filonun Sald─▒r─▒ Plan─▒ ile T├╝rk Savunma D├╝zeni ├ťzerine De─čerlendirmeler (M. Onur Yurdal)

13/03/2019 - 05:59 Orgeneral Cevat ├çobanl─▒ Pa┼čan─▒n Vefat─▒ Ve Cenaze Merasimi (Ahmet Yurttakal)

03/03/2019 - 05:37 Cephe Hatt─▒ Raporlar─▒na G├Âre Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ÔÇÖnda ┼×ehit T├╝rk Subaylar─▒ (Nuri G├╝├žtekin)

17/12/2018 - 13:03 Sar─▒kam─▒┼č Harek├ót─▒na Taktik Yakla┼č─▒mlar (Dr. B├╝lend ├ľzen)

09/12/2018 - 10:02 Elveda Zeytinda─č─▒ ÔÇô 100.Y─▒l D├Ân├╝m├╝ÔÇÖnde Kud├╝sÔÇÖ├╝n Kayb─▒n─▒ Yeniden De─čerlendirmek (Tuncay Y─▒lmazer)

05/11/2018 - 12:37 Kararg├óh Umumi Foto─čraf├ž─▒s─▒ Burhan Felek ve ├çanakkale (Mustafa Onur Yurdal)

17/10/2018 - 06:09 Troya M├╝zesinde Bir ├çanakkale ┼×ehidiÔÇÖnin Mezar Ta┼č─▒ (Ahmet Yurttakal)

15/09/2018 - 20:54 Mustafa Kemal Atat├╝rk ve Enver Pa┼ča (─░smail Pehlivan)

30/08/2018 - 10:16 ├çanakkale Sava┼č─▒ Sonras─▒nda Mezarl─▒klar ─░le ─░lgili Ortaya ├ç─▒kan Sorunlar Ve Yap─▒lan Tart─▒┼čmalar (Burhan Say─▒l─▒r)

03/07/2018 - 04:23 Ar┼čiv Belgelerinde L├ópseki (1915 - 1922) (H├╝seyin Arabac─▒)

24/05/2018 - 04:02 Yar─▒madaÔÇÖdaki Ate┼čkes: 24 May─▒s 1915 - The Armistice on the Gallipoli Peninsula - 24 May 1915 (Yusuf Ali ├ľzkan)

20/05/2018 - 08:02 ├çanakkale Sava┼č─▒ Siperin Ard─▒ Vatan (G├╝rsel G├Ânc├╝ - ┼×ahin Aldo─čan)

16/05/2018 - 09:33 Payitahtta Nutuklar─▒m : Cemal Pa┼čaÔÇÖy─▒ Y├╝celtme Amac─▒yla Yaz─▒lm─▒┼č Bir Risale (Nevzat Artu├ž)

06/05/2018 - 20:14 Haf─▒z Hakk─▒ Pa┼ča Hayat─▒ Ve Eserleri (Mustafa Birol ├ťlker)

28/04/2018 - 06:41 Mahmut Sabri Bey Ve Sedd├╝lbahir Savunmas─▒n─▒n ─░lk ├ť├ž G├╝n├╝ (Burhan Say─▒l─▒r)

24/04/2018 - 07:03 25 Nisan 1915 Gelibolu Yar─▒madas─▒ ├ç─▒karmalar─▒ ├ťzerine Taktik Yakla┼č─▒mlar (B├╝lend ├ľzen)

18/04/2018 - 10:58 ├çanakkale Sava┼č─▒ Esnas─▒nda ├çekildi─či ─░ddia Edilen Bir Foto─čraf Hakk─▒nda (Erhan ├çif├ži)

13/04/2018 - 05:58 ÔÇťB├╝y├╝k StratejisizlikÔÇŁten Sahadaki Ger├žekliklere, Gazze,Bir├╝ssebi ve Kud├╝sÔÇÖ├╝n Kayb─▒ (B├╝lend ├ľzen)

07/04/2018 - 11:16 18 Mart G├╝n├╝ Dardanos ┼×ehidi Zabit Namzedi Halim Efendi (Ahmet Yurttakal)

04/04/2018 - 06:50 Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ nda ─░stanbul a Yap─▒lan Hava Sald─▒r─▒lar─▒ (Emin Kurt - Mesut G├╝venba┼č)

31/03/2018 - 15:41 K─▒sa Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ Tarihi (─░lkin Ba┼čar ├ľzal)

29/03/2018 - 09:02 Bo─čazÔÇÖ─▒n Fedaileri "├çanakkale Bo─čaz─▒ Tahkimatlar─▒ ve ├çanakkale Bo─čaz MuharebeleriÔÇÖnde T├╝rk Top├žusu" adl─▒ kitaplar─▒n tan─▒t─▒m─▒ (Bayram Akg├╝n)

23/03/2018 - 13:22 Verdun Sava┼č─▒ (─░lkin Ba┼čar ├ľzal)

20/03/2018 - 17:57 LondraÔÇÖn─▒n Sava┼č Planlar─▒: 1906 Taba Krizi Ve ├çanakkale (Yusuf Ali ├ľzkan)

17/03/2018 - 04:39 18 Mart ├ľzel - ├çanakkale Bo─čaz─▒ Savunmas─▒nda Kullan─▒lan 240/35ÔÇÖlik Alman Krupp K─▒y─▒ Topunun Teknik ├ľzellikleri (Bayram Akg├╝n)

12/03/2018 - 11:23 Uydurmadan Ger├že─če- ├çanakkale Sava┼č─▒ÔÇÖnda Bulutlar ─░├žerisinde Kayboldu─ču ─░ddia Edilen Norfolk Taburu (Tuncay Y─▒lmazer)

25/02/2018 - 13:09 Yi─čitler Harman─▒ Yozgad Mekteb-i Sultanisi -Yozgat Lisesi- (Osman Karaca)

19/02/2018 - 09:19 ├çanakkale Sava┼čÔÇÖ─▒ndan Yadigar Kalan Gazi Toplar Nerede?- B├Âl├╝m 2 (Bayram Akg├╝n)

11/02/2018 - 12:02 ├çanakkale Sava┼čÔÇÖ─▒ndan Yadigar Kalan Gazi Toplar Nerede?- B├Âl├╝m 1 (Bayram Akg├╝n)

05/02/2018 - 05:38 ─░ngilizlerin 1915 Y─▒l─▒ Strateji De─či┼čikli─či: ├çanakkale, ─░ngiliz Karar Vericiler ─░├žin Bir Se├ženek Haline Nas─▒l Geldi? (Yusuf Ali ├Âzkan)

30/01/2018 - 08:02 Medine M├╝dafaas─▒ ve Fahreddin Pa┼ča (S├╝leyman Beyo─člu)

20/01/2018 - 10:18 D├╝┼čman ├çanakkaleÔÇÖyi Ge├žecek Olursa (Do├ž.Dr. Mesut Uyar)

13/01/2018 - 11:19 Amiral CardenÔÇÖin ├çanakkale Bo─čaz─▒ Sald─▒r─▒ Plan─▒ ├ťzerine Bir De─čerlendirme ( Bayram Akg├╝n)

17/12/2017 - 12:41 Gelibolu Yar─▒madas─▒nda Kaybolan ┼×ehitlik ve An─▒tlar (Mustafa Onur Yurdal)

08/12/2017 - 19:02 Tarih dergilerinde Kud├╝s 100.Y─▒l Dosyalar─▒

04/12/2017 - 12:16 Topyekûn Harp Erich von Ludendorff, Erhan Çifci (ed.), Çev. Aynur Onur Çifci-Erhan Çifci (Zafer Efe)

22/11/2017 - 03:49 ├ť├ž Mermi ─░le Bir Defter - ├çanakkaleÔÇÖde Yedek Subay Bir M├╝hendisin Hikayesi (Mustafa Onur Yurdal)

07/11/2017 - 18:30 Pomaklar─▒n ├çanakkale A─č─▒d─▒ - Pesna (├ľmer Arslan)

30/10/2017 - 18:41 25 Nisan 1915, Ar─▒burnu Anzak ├ç─▒karmas─▒nda 57.AlayÔÇÖ─▒n Conkbay─▒r─▒ÔÇÖna ─░ntikali ÔÇô Yeniden De─čerlendirme ( M. ┼×ahin Aldo─čan )

17/10/2017 - 11:31 Prof. Dr. Christopher Bell'in yeni eseri Churchill and the Dardanelles ├╝zerinden bir inceleme: Churchill ├çanakkale Sava┼člar─▒n─▒n tek sorumlusu mudur?

09/09/2017 - 05:40 Florence NightingaleÔÇÖin Eli AnadoluÔÇÖya da De─čmi┼čti-K─▒r─▒m Sava┼č─▒ndan Unutulan ─░lk Prefabrik Hastane: Erenk├Ây (Renkioi) (Mustafa Onur Yurdal)

22/08/2017 - 07:18 Ku┼čatma ve Esaretin Ad─▒ K├ŤTULAM├éRE Esir Bir ─░ngiliz Subay─▒n An─▒lar─▒ - Edward W.C. Sandes -(Muzaffer Albayrak)

09/08/2017 - 18:07 19. T├╝men Kurmay Ba┼čkan─▒ ─░zzettin ├çal─▒┼člarÔÇÖ─▒n ├çe┼čitli Konferans ve Yay─▒nlar─▒nda Conkbay─▒r─▒ S├╝ng├╝ Taarruzu (Melike Bayrak-Mustafa Onur Yurdal)

27/07/2017 - 13:33 ├çanakkaleÔÇÖnin FilistinÔÇÖdeki Yans─▒mas─▒ 2.B├Âl├╝m-2.Gazze Muharebesi(Tuncay Y─▒lmazer )

11/07/2017 - 10:07 ├çanakkaleÔÇÖnin FilistinÔÇÖdeki Yans─▒mas─▒-Gazze Muharebeleri(1.B├Âl├╝m)(Tuncay Y─▒lmazer)

22/05/2017 - 05:29 M├╝stahkem Mevkii nin Anafartalardaki Sesi-K├╝├ž├╝k Anafartalar Toplar─▒(Bayram Akg├╝n)

09/05/2017 - 08:12 K├╗tulam├óre Ku┼čatmas─▒ÔÇÖndan Esarete Y├╝zba┼č─▒ SandesÔÇÖin Hat─▒ralar─▒ - ├çev. Tuncay Y─▒lmazer

02/05/2017 - 11:45 ─░zmir-Bay─▒nd─▒r ─░l├žesinden ├çanakkale Harbine Kat─▒lanlar (Necat ├çetin)

28/04/2017 - 08:49 Kûtulamâre Zaferi 1916(Muzaffer Albayrak,Vahdettin Engin)

23/04/2017 - 21:24 T├╝rk OrdusuÔÇÖnda K├╝nye Uygulamas─▒na ─░li┼čkin ─░lk Giri┼čimler ve ─░lk K├╝nyelerle ─░lgili K─▒sa Bilgiler (The First Attempts On The Use Of Identity Tags In Turkish Army And Information About The Early Identity Tags) (Burhan SAYILIR)

13/04/2017 - 05:43 ├çanakkale Sava┼č─▒, Kara Savunmas─▒ ─░├žin M├╝stahkem Mevkii Top Deste─či (Bayram Akg├╝n)

07/04/2017 - 14:30 Çanakkale Muharebelerinde İdari ve Lojistik Faaliyetler (Ayhan Candan)

06/04/2017 - 19:17 Kabata┼č Erkek Lisesi 1.B├╝y├╝te├ž Tarih ├ľ─črenci Sempozyumu (8-9 Nisan 2017)

04/04/2017 - 21:12 Resmi Belgelere (N├╝fus ├ľl├╝m-Genelkurmay-Kay─▒ts─▒z ├ľl├╝m Defterleri) G├Âre ─░zmir - Beyda─č ┼×ehitleri (Necat ├çetin-A.Levent Ertekin)

31/03/2017 - 07:25 ├çanakkale nin ┼×ehit Kalemleri (─░smail Sabah)

27/03/2017 - 19:43 ├çanakkale M├╝stahkem MevkiiÔÇÖye Ba─čl─▒ Top Mermisi ├çe┼čitleri (Bayram Akg├╝n)

25/03/2017 - 20:58 GeliboluyuAnlamak ├ľzel- 100. Y─▒l─▒nda Gazze Muharebeleri Kahramanlar─▒n─▒ An─▒yoruz (Tuncay Y─▒lmazer)

17/03/2017 - 21:15 18 Mart ├ľzel Makalesi - Ya┼čayanlar─▒n A─čz─▒ndan 18 Mart Bo─čaz Muharebesi (Ahmet Yurttakal)

16/03/2017 - 08:51 18 Foto─črafla ├çanakkale Bo─čaz Muharebesi 18 Mart 1915 - 18 March 1915 Dardanelles Assault with 18 photographs (Ahmet Yurttakal)

13/03/2017 - 05:47 Çanakkale Muharebelerinde Bir Hile: Sahte Toplar (Bayram Akgün)

07/03/2017 - 04:27 ├çanakkale ZaferiÔÇÖnden Mescid-i NebeviÔÇÖye Enver Pa┼čaÔÇÖn─▒n 1916 Filistin-Hicaz ziyareti(Tuncay Y─▒lmazer)

23/02/2017 - 07:48 Gelibolu Savunmas─▒ Bir Kararg├óh ├çal─▒┼čmas─▒ - General G.S. Patton (Haluk Oral)

09/02/2017 - 06:24 ─░kinci Kirte Muharebesi (6-8 May─▒s 1915 Taarruzlar─▒) (Y├╝cel ├ľzkorucu)

31/01/2017 - 12:29 T├╝rk Bo─čazlar─▒ Meselesi (Ayhan Candan)

24/01/2017 - 05:39 Kanl─▒ Bir Mendil Hikayesi (├ľmer Arslan)

19/01/2017 - 10:32 Irak Cephesinde G├Ân├╝ll├╝ Kahramanlar Osmanc─▒k Taburu (Muzaffer Albayrak)

23/12/2016 - 20:32 Atlas Tarih Dergisi Aral─▒k-Ocak Say─▒s─▒nda 1916 Sina Filistin Hicaz Cephesi (Tuncay Y─▒lmazer)

13/12/2016 - 07:23 Birle┼čik Harekat Tecr├╝besi Olarak Cihan Harbinde T├╝rk-Alman Askeri ─░ttifak─▒ (G├╝ltekin Y─▒ld─▒z)

02/12/2016 - 20:23 ├çanakkale Kara Muharebelerinde A─č─▒l Dere (┼×aban Murat Armutak)

15/11/2016 - 11:48 Çanakkale de Bir Melek Hanım (Muzaffer Albayrak)

01/11/2016 - 05:41 ├çanakkale Kara Muharebelerinde Asma Dere (┼×aban Murat Armutak)

24/10/2016 - 06:55 42. Alay / Gelibolu 1915 - Ahmet Diriker (O─čuz ├çetino─člu)

03/07/2016 - 14:42 ├çanakkaleÔÇÖden 100. Y─▒l─▒nda SommeÔÇÖa:Bir Sava┼č, ─░ki Muharebe (Mustafa Onur Yurdal)

11/06/2016 - 14:37 I.D├╝nya Sava┼č─▒ nda ┼×ii Ulemas─▒n─▒n Cihat Fetvalar─▒ ├çer├ževesinde Irak Cephesi (Ziya Abbas)

01/06/2016 - 06:23 Kut├╝lamare- Yarbay Mehmed Re┼čid Bey in G├╝nl├╝─č├╝ (─░. Bahtiyar ─░stekli)

23/05/2016 - 12:01 Osmanl─▒ DevletiÔÇÖnin ├çanakkale Muharebelerinde Sa─čl─▒k Alan─▒ndaki Faaliyetleri (Ayhan Candan)

16/05/2016 - 07:38 Bir Osmanl─▒ Kurmay Subay─▒- Irakl─▒ K├╝rt Devlet Adam─▒, Mehmet Emin Zeki Bey in Ya┼čam ├ľyk├╝s├╝ (Tuncay Y─▒lmazer)

10/05/2016 - 13:00 Mezopotamya da Bir Sava┼č 1915-1916 Kut├╝lAmare ÔÇô Nikolas Gardner ( Tuncay Y─▒lmazer )

07/05/2016 - 07:31 Birinci D├╝nya Sava┼č─▒n─▒n ─░slam D├╝nyas─▒na Etkileri (Y├╝ksel Nizamo─člu)

30/04/2016 - 19:20 ├çanakkale Sava┼č─▒: Bir Siyasi M├╝cadele Alan─▒ (├ľzg├╝r ├ľzt├╝rk)

23/04/2016 - 19:13 25 Nisan 1915 Anzak ├ç─▒karmas─▒ ─░lk Saatleri ÔÇô Daha Erken M├╝dahale Edilebilir miydi? ( Ahmet Yurttakal )

17/04/2016 - 21:26 Maskirovka Harekat─▒ - K├╗tulAmare bir zafer midir? ( Tuncay Y─▒lmazer )

28/03/2016 - 11:20 Çanakkale Muharebelerinde Osmanlı Ordusunun Asker Kaybı (Ayhan Candan)

26/03/2016 - 09:55 E─čitimli Neslin Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ ile ─░mtihan─▒ ( Dr. Nuri G├╝├žtekin )

24/03/2016 - 10:00 Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ nda Yozgat Lisesi (Dr. Nuri G├╝├žtekin)

21/03/2016 - 06:35 ├çanakkale Seferberli─či: Sava┼č, E─čitim, Cephe Gerisi (Mustafa Sel├žuk)

17/03/2016 - 08:15 18 MART ├ľZEL - ├çanakkale Zaferi ve Cevat Pa┼ča (Ahmet Yurttakal)

22/02/2016 - 12:27 Gertrude Bell Irak Sınırını Çizen Kadın (Veysel Sekmen)

14/01/2016 - 08:43 ├çanakkale ┼×ehidi Feyzi ├çavu┼čÔÇÖun Zevcesi Zehra Han─▒m─▒n Padi┼čaha Mektubu (Osman Ko├ž)

23/12/2015 - 16:47 ├çanakkale Sava┼člar─▒nda Binba┼č─▒ Halis BeyÔÇÖe Ait Bir Ganimetin ├ľyk├╝s├╝ (Serdar Halis Ataksor)

10/12/2015 - 18:03 Mesudiye Z─▒rhl─▒s─▒n─▒n Dram─▒ (Cemalettin Y─▒ld─▒z)

06/12/2015 - 20:29 KutÔÇÖ├╝lamarenin T├╝rklere Tesliminden Sonra Irak ─░ngiliz Ordusunun Faaliyetlerine Dair Rapor (Haz. Serdar Halis Ataksor)

01/12/2015 - 10:11 10 A─čustos 1915 Conkbay─▒r─▒ S├╝ng├╝ H├╝cumu (Muzaffer Albayrak)

17/11/2015 - 21:09 Çanakkale Deniz Muharebelerinde Verilen Zayiatlar (Ahmet Yurttakal)

10/11/2015 - 05:19 Reis-i Cumhur Mustafa Kemal in Çanakkaleyi ziyaretleri (M. Onur Yurdal )

08/11/2015 - 22:04 Mustafa Kemal Pa┼čan─▒n Osmanl─▒ DevletiÔÇÖnin 1. D├╝nya Sava┼č─▒na giri┼čiyle ilgili g├Âr├╝┼člerine dair bir belge

Osmanl─▒ Devleti Umumi Harpte Tarafs─▒z Kalabilir miydi? - Yusuf Ak├žura (De─čerlendirme: Muzaffer Albayrak)