Galiçya'da Türk Askeri ( İsmail Bilgin )

Tarih: 19/07/2009   /   Toplam Yorum 6   / Yazar Adı:      /   Okunma 12370

“22 Ağustos (1916) tarihinde saat 12.00’de başlamak üzere , 15.Kolordu Komutanlığı , 1.Alman İhtiyat tümeninin sol yanından, Hofman kolordusunun 55.Tümen’inin sağ yanına kadar uzanan bölgede emir ve komutayı eline alacaktır. Bu arada, Çanakkale kahramanlarının Alman ve Avusturya-Macaristan kıtalarıyla birlikte emrim altında bulunmalarından dolayı sevincimi bildirir ve cesur Türk müttefiklerimizin Alman Güney Ordusu’na katılışları dolayısıyla “hoş geldiniz” derim. 15.Kolordu’nun şimdiye kadar kazandığı şan ve şereften ayrı olarak yeni savaş alanında da yeni şan ve şereflere ulaşmasını ulu Tanrı’dan dilerim.” Alman Güney Ordusu Komutanı General Bothmer, Galiçya’ya gelen Osmanlı Ordusu’na bağlı 15.Kolorduyu bu bildiriyle görevlendiriyordu. Podwisokie, Szumlany, Mieczysczov ve Zlotalipa Nehri vs. adlarını zorlukla okuyabildiğimiz , yerlerini pek bilmediğimiz, günümüzde Polonya ile Ukrayna arasında bölünmüş olan bu bölgede yaklaşık 1 yıl boyunca Osmanlı Ordusunun en seçme birlikleri Ruslara karşı çarpışmıştı. Alman-Avusturya birlikleri ile Ruslar arasında neredeyse kör döğüşü yapılan bir bölgede , en seçme birliklerle bulunmanın mantığı neydi? Bunu ayrıca tartışmak gerekli. İsmail Bilgin öncelikle Galiçya Cephesi hakkındaki bilgilerimizi tazeliyor. İsmail Bilgin Timaş yayınlarından çıkan 57.Alay-Galiçya kitabının yazarı. (T.Y)

 

İtilaf Devletleri(İngiltere, Fransa ve Rusya) Çanakkale’den Ocak-1916’da ayrılınca, Türk genelkurmayının bu cephede iyi yetişmiş birliklerini başka cephelere gönderme ve diğer cepheleri takviye imkânı doğmuştu. Zira o tarihlerde Türk Ordusu pek çok cephede savaşıyordu. Bu cepheler; Osmanlı Devleti, 1. Dünya Savaşı esnasında pek çok cephede savaştı. Taarruz Cepheleri: Kafkas ve Kanal; Savunma Cepheleri: Çanakkale, Irak, Suriye-Filistin, Hicaz- Yemen; Müttefiklerine yardım için savaştığı cepheler ise: Romanya, Makedonya, Galiçya’dır.

 

Türk Ordusu Başkomutan Vekili Enver Paşa ittifak ortaklarının savaştığı cepheler asker göndermeyi teklif etti. Aslında ne Almanya ne de Avusturya-Macaristan’ın bu konuda bir talebi olmamıştı. Enver Paşa batıda sürüp giden ve artık siper muharebelerine dönen çatışmalarda ittifak devletlerinin kazanmasını istiyordu. Asker takviyesi ile bu cephede kazanılacak bir zafere yardım etmeyi düşünüyordu.

 

Enver Paşanın teklifi üzerine Alman Genel Kurmay Başkanı General Von Hindenburg, 4 Haziran 1916’da bir kolorduluk kuvvetin Galiçya’ya gönderilmesini istedi. Türk Harbiye Nazırı bu teklif üzerine Çanakkale’de kendini kanıtlamış, savaş deneyimi artmış olan 19. ve 20. Tümenlerin 15. Kolordu adı altında birleştirerek Galiçya’ya gönderilmesini istedi. Kolordu Komutanlığına Yakup Şevki Paşayı atadı. Daha sonra 8 Ekim 1916 yılında Yakup Şevki Paşa 14. Kolordu Komutanlığına atanınca, onun yerine Çanakkale Muharebeleri sırasında Müstahkem Mevkii Komutanlığını yürütmüş olan Tuğgeneral Cevat Paşa (Çobanlı) getirildi. 19. Tümen Komutanı; Çanakkale’de 27. Alay Komutanı olarak görev yapan Yarbay Mehmet Şefik Beydi. 20. Tümen komutanı ise Yarbay Yasin Hilmi Bey’di. 

 

Çanakkale’den sonra 19. Tümen Keşan’ın köylerinde (Kocaçeşme, Çamlıca, Çelebi özellikle 57. Alay, Yerlisu) 20. Tümen ise Şarköy köylerinde konaklamış ve eksikliklerini tamamlamaya başlamıştı. Tümenlerdeki zayıf, çelimsiz ve kısa boylu erler daha sağlam gürbüz ve uzun boylu erlerle değiştirilmişti. Toplam 33.000 mevcutlu 15. Kolordu Kuvveti 10 Temmuz 1916 tarihinde “Galiçya’ya hareket” emri aldı. Keşan’dan Uzunköprü’ye dek yayan yürüyen Kolordu birlikleri 16 Temmuz 1916 tarihinde trenle Galiçya’ya hareket etti. Bir alayın bütün ağırlıkları ile(cephane, hayvan, iaşe vb) yaklaşık 300 vagon ile taşındığı, kolordunun altı alayı olduğu düşünülürse 1.800 vagon ile taşınan birlikler sekiz haftalık bir yolculuktan sonra Galiçya’ya geldi.

 

1914 Haziran’ında yapılan muharebelerde Ruslar, Avusturya-Macaristan topraklarında ilerledi. Daha sonra Almanlar tarafından durduruldu. Cephe yaklaşık bir buçuk senedir sakinliğini koruyordu. 1916’nın Temmuz’unda tekrar saldırıya geçmek isteyen Ruslar büyük bir hazırlık yapıyordu. Nitekim 2 Eylül 1916 tarihinde saldırıya geçtiler. 

 

15 Kolordu Komutanlığı, Avusturya- Macaristan İmpartorluğu’nun Başkomutan Veliahtı Karl’ın emrine girdi. Türk Kuvvetleri Dinyester Irmağının kuzey kolları olan Zlota Lipa ve Narajowka’nın güneybatısında çarpışacaktı. 19. Tümen (57., 72, ve 77.Alaylar) ile 20. Tümen de (61., 62. ve 63. Alaylar) Zlota Lipa nehri boyunca mevzilerine girdi. 19. Tümen kuzeyinde Hoffmann Kolordusu, 20. Tümen’in güneyinde de Gerok Grubu kuvvetleri vardı. Türk kuvvetleri Eylül ayındaki muharebeler girdi. Özellikle ilk bir haftada Kolordu 1500 kayıp verdi. 30 Eylül’e dek çarpışmalar sıklıkla sürdü. Özellikle Çanakkale’nin de en kahraman alaylardan biri olan 57. Alay en fazla kayba uğradı. Bölüklere komutan bulunamadı. Sonra cephe gerisine alındı. Belli bir süre sonra yine cepheye girerek savaştı.  20. Tümen de Rus kuvvetleri karşısında yine kahramanca direnerek zaman zaman bütün cephenin tehlikeye girmesini önledi.

 

Haziran 1917’de 19. Tümen yurda geri döndü. 20. Tümen ise bir süre daha Galiçya cephesinde kalarak onlar da Rus İhtilali’nin çıkması üzerine yurda döndü (26 Eylül 1917).

 

Çanakkale’de olduğu gibi Galiçya’da da cesurca çarpışan Türk birliklerinin 33.000’lik mevcudundan 12.000 kaybı vardır ki, bunun 7.000’ni şehittir.

 

Bugün Galiçya denen bölge Polonya’nın güneyinde, Ukrayna sınırının birleştiği kuzeydoğu kesiminde yer almaktadır.

 

İsmail Bilgin 57. Alay-Galiçya, ( Timaş Yayınları,2009) adlı kitabın yazarıdır.


  12370 defa Görüntülendi.

**********************

Tüm yazı, yorum ve içerikten imza sahiplerinin kendileri sorumludur. Yayımlanmış olmaları, bu görüşleri Tuncay Yılmazer'in benimsediği anlamına gelmez. Yorum bölümü özgür bir tartışma ortamı yaratmak için vardır. Ancak saldırgan ve düzeysiz yorumlar yayınlanmayacaktır. Eğer bu siteye ilk kez yorum yazıyorsanız, yorum kurallarına gözatmanızı istirham ederiz.

**********************

Makaleye Yorum Ekle

 

YORUMLAR

1039_Tosun Saral 01-03-2010, 11:53:30
Kıymetli yazar ".....Kolordu komutanlığına Yakup Şevki Paşa'yı atadı." diyor. Ne var ki rahmetli Yakup Şevki Bey (Orgeneral Subaşı) 15nci kolordu komutnlığına atandığı zaman henüz miralay yani albay'dı.
15 Kolordu Galiçya cephesinde 23 Temmuz 1916- 15 temmuz 1917 tarihleri arasında savaştı. Miralay Yakup Şevki Bey 8 Ekim 1916 da Mirliva (Tuğgeneral/Tümgeneral)) rütbesine yükseltildi,
1 Aralık 1916 da Galiçya'dan ayrıldı.
Paylaşılmayan bilgi unutulur!
selam ve sevgilerimle
 
1040_Tosun Saral 01-03-2010, 12:06:56
19 ncu Tümen komutanı yarbay Mehmet Şefik Bey, bu forumda adı daha önce geçen ve hepimizin yakından tanıdığı rahmetli Albay büyük kahraman Mehmet Şefik Aker'dir. Daha sonra 15 nci Kolordu kurmay başkanlığı görevine getirilmiştir. Yerine 16 Ekim 1916'da Yarbay Sedat Bey(rahmetli Korgeneral Doğruer) getirildi.
 
1043_Ahmet Yurttakal 01-03-2010, 16:05:17
Evet tosun beye bende katılıyorum
Yakup şevki paşa Aralık 1916'da cepheden ayrıldı.

Cevat Çobanlı Paşa ise 10 Kasım 1916’da, Galiçya Cephesine atandı. mutemelen 20 günlük zamanda devir teslim işlemleri sürmüştür.

yani yazıdaki 8 ekim 1916'da atamalar yapıldı cümlesini lütfen düzeltiniz

kaynak: bakınız: http://www.cevatpasa.com/hayati.html

sevgilerimle
 

KATEGORİDEKİ DİĞER BAŞLIKLAR

03/04/2016 - 08:29 Elveda Güzel Vatanım - Ahmet Ümit (Sinem Şahin)

09/01/2016 - 17:42 Önünüzde düşman , yanınızda fareler ,arkanızda jandarmalar 1914- Jean Echenoz ( Ülkü Kolcu )

06/03/2015 - 16:04 Çanakkale Şehitlerine Şiiri İçin Bir Tahlil Denemesi ( Eyyüp Bostancı )

14/06/2012 - 15:51 Gelibolu’dan Bağdat’a - William Ewing (İsmail Bilgin)

20/12/2011 - 17:06 Derin Nefret -Anzakları Çanakkale Savaşı’na Sokan Komplonun Hikâyesi-Ömer Ertur (İsmail Bilgin)

15/02/2011 - 19:25 Sarı Sessizlik-Sarıkamış 1914: Bir Kayboluş Romanı-Cihangir Akşit (İsmail Bilgin)

18/04/2010 - 14:16 …Ve Çanakkale; Geldiler-Gördüler-Döndüler Mustafa Necati Sepetçioğlu (İsmail Bilgin)

03/01/2010 - 17:32 Uzun Beyaz Bulut-Buket Uzuner (İsmail Bilgin)

20/08/2009 - 21:11 Çanakkale

19/07/2009 - 05:35 Galiçya'da Türk Askeri ( İsmail Bilgin )

11/06/2009 - 19:24 Çanakkale Mahşeri - Mehmed Niyazi (İsmail Bilgin)

11/11/2007 Sîretler ve Sûretler - Beşir Ayvazoğlu ( Tarık Suat Demren )

15/07/2007 Kanatsız Kuşlarda Uçuşan Hatalar ( Tuncay Yılmazer )

22/03/2007 Küçük bir okurumuzdan "Büyük" bir şiir: Çanakkale Savaşı ( Fatih Serdar Sağlam )